AnalyseVerkiezingen

Sigrid Kaag trekt het speelveld open

Minister Sigrid Kaag (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) wil met haar kandidatuur de verdeeldheid in de samenleving doorbreken. Beeld ANP

Sigrid Kaag wil lijsttrekker worden voor D66. Daarmee mag een nieuwe dynamiek worden verwacht op weg naar de Kamerverkiezingen van volgend jaar.

Met de kandidatuur van Sigrid Kaag voor het D66-lijsttrekkerschap krijgt de aanstaande verkiezingscampagne naar alle waarschijnlijkheid nieuwe gezichten om de oude garde uit te dagen. Vorige week stapte ook Hugo de Jonge naar voren om het leiderschap van het CDA voor de Kamerverkiezingen op te eisen.

De vooruitzichten van beiden zijn goed. De kans dat Kaag nog serieuze concurrentie krijgt, wordt binnen D66-kringen klein geacht. Fractievoorzitter Rob Jetten kan zich nog in de strijd werpen, maar of hij dat werkelijk doet is nog maar de vraag. 

Bij het CDA heeft Hugo de Jonge, vicepremier en minister van volksgezondheid, de nummer-éénpositie ook nog niet behaald. Mogelijk meldt Mona Keijzer, staatssecretaris van economische zaken, of een minder bekende kandidaat zich de komende dagen nog.

Kaag en De Jonge zullen ongetwijfeld voor een nieuwe dynamiek in de campagne zorgen, te midden van ‘ervaren’ lijsttrekkers als Geert Wilders (PVV), Gert-Jan Segers (ChristenUnie), Lodewijk Asscher (PvdA) en Jesse Klaver (GroenLinks). Het Haagse speelveld wordt opengetrokken.

Kaag, nu minister van buitenlandse handel en ontwikkelingssamenwerking, zou van de middenpartijen de enige vrouw kunnen zijn die een gooi doet naar het premierschap. Zondag meldde zij dat zij die ambitie heeft. Dat lijkt op dit moment een schier onmogelijke opgave: de VVD, de partij van de zittende minister-president Mark Rutte, ligt in de opiniepeilingen een straatlengte voor op de concurrentie. Op het Binnenhof gaat iedereen ervan uit dat Rutte wil opgaan voor zijn vierde kabinet. Hij maakt dit rond de zomer bekend.

Een pro-Europees verhaal

Kaag en De Jonge zijn de nieuwelingen in het midden die zich willen bewijzen. In zekere zin zijn zij elkaars tegenpolen. Kaag is sterk internationaal georiënteerd. Als topdiplomaat bij de Verenigde Naties heeft Kaag internationale allure. Zij houdt een pro-Europees verhaal en kan het goed doen bij de kosmopolitische D66-kiezer. De Jonge is als voormalig wethouder in Rotterdam een man die in het binnenland thema’s als zorg, onderwijs en wonen van dichtbij kent.

Haar kandidatuur presenteerde Kaag zondagmiddag via twee televisie-interviews en met een brief aan de leden. Zij schrijft: “Drie jaar geleden zei ik ‘ja’ tegen de politiek en het ministerschap. Sinds ik mag stemmen ben ik Democraat. Vanwege onze idealen, onze houding en ons wereldbeeld. Vandaag stel ik mij kandidaat voor het lijsttrekkerschap.” Zij wil de verkiezingen winnen “om iedereen goed door de crisis te leiden in een schone en eerlijke economie met nieuwe kansen en andere banen. Om de verdeeldheid in de samenleving te doorbreken en een einde te maken aan de uitsluiting die te veel mensen ervaren. Om de rol van Nederland in Europa te versterken en weer echt met een open blik naar de wereld te kijken”.

De internationale uitstraling van Kaag kan nog lastig worden voor Jesse Klaver, die bij de verkiezingen opnieuw de lijsttrekker wordt van GroenLinks. Die twee zitten in elkaars vaarwater met hun pleidooi voor samenwerking in Europa, een redelijk positieve houding tegenover migratie en ingrijpende klimaatmaatregelen. Een andere partijleider op links, Lilian Marijnissen, zal daar minder last van hebben. Zij werd zaterdag door de SP aangewezen als lijsttrekker. Marijnissen volgde drie jaar geleden na de verkiezingen Emile Roemer op, die de vorige keer nog de kar trok bij de SP. Opvallend hier: de SP wilde tijdens de vorige verkiezingen niet in een kabinet met de VVD; maar straks wel, als die mogelijkheid er komt.

Lees ook:

Sigrid Kaag wil D66 leiden: Een atypische politicus, in de ban van het grotere verhaal

Sigrid Kaag wil lijsttrekker worden van D66. In een gesprek met RTL maakte ze zondagmiddag haar ambitie bekend: ze wil niet alleen de partij leiden, maar ambieert ook het premierschap. Kaag veroverde de Democraten met bevlogen lezingen maar lijkt soms wat boven de politiek te zweven. Wat wordt de partijkoers, met haar aan het roer? Een profiel.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden