AnalyseLinkse samenwerking

PvdA en GroenLinks zetten ongekende stap

null Beeld ANP
Beeld ANP

Het leek van tevoren spannend te worden of PvdA-leden zouden instemmen met een gezamenlijke fractie in de Eerste Kamer met GroenLinks, maar de steun blijkt groot.

Bart Zuidervaart

Gejuich in de zaal, mensen springen op. Wanneer duidelijk wordt dat de PvdA-leden in grote meerderheid instemmen met een fusie met GroenLinks in de Eerste Kamer, klinkt luid gejoel.

‘Een historisch congres’ had een partijlid het eerder op de dag al genoemd, en dat lijkt niet overdreven. De linkse samenwerking krijgt vastere vorm, na decennia van aantrekken en afstoten. Partijvoorzitter Esther-Miriam Sent: “We gaan een linkse vuist maken in dit rechtse rotklimaat.”

Dat de leden van GroenLinks zouden instemmen met het samengaan van de fractie in de Eerste Kamer (80 procent voor), is minder verrassend. De spanning zat de afgelopen weken bij de PvdA, waar diverse kritische partijprominenten zich roerden.

Spanning voelbaar

Op het congres, deze zaterdag in Nieuwegein, is de spanning in de ochtend voelbaar. Maar al snel wordt duidelijk dat een meerderheid van de leden richting GroenLinks is opgeschoven. Een motie die oproept om het vliegverkeer te temperen door korte vluchten (tot 500 kilometer) uit te bannen, krijgt brede steun, ondanks het advies van het PvdA-bestuur om tégen te stemmen.

Het zet de toon voor de rest van de dag. Voorstanders van nauwe samenwerking met GroenLinks hebben duidelijk de overhand in de discussie, de tegenstanders, onder wie prominenten Ad Melkert en Gerdi Verbeet, zijn in de minderheid.

Oud-partijleider Melkert keerde zich eerder deze week tegen het samengaan in de Eerste Kamer. Nu zegt hij: “Door een fusie krijg je er geen stemmen bij. Die moeten we ergens anders vandaan halen.” Voormalig Tweede Kamervoorzitter Verbeet: “Ik geloof niet dat deze fusie de teleurgestelde kiezer terugbrengt. Ik ben lid geworden van de PvdA omdat het een sociaal-democratische volkspartij is, die strijdt voor eerlijke kansen en solidariteit. Ik ben voor samenwerking, met álle partijen die dat willen.”

Uiteindelijk stemt 77 procent voor de fusie in de Eerste Kamer. Indiener van deze motie, oud-PvdA-senator Joop van den Berg, zei vlak voor de stemming: “De effectiviteit van links in de Eerste Kamer is van buitengewoon belang. Misschien is één plus één geen drie, maar toch wel 2,5.”

Meer aanwezigen spreken over macht, die nodig is als antwoord op het centrumrechte kabinet van premier Mark Rutte. Opvallend is dat de PvdA-leden ook willen dat er een gezamenlijke lijst met GroenLinks komt voor de (indirecte) Eerste Kamerverkiezingen. Dat waren de partijbesturen helemaal niet van plan. Dat wordt een ‘organisatorische nachtmerrie’, zoals PvdA-voorzitter Sent het verwoordt. De partij gaat nu wel ‘maximale inspanning’ leveren om te kijken of dit toch mogelijk is. Dat kan betekenen dat PvdA en GroenLinks ook een gezamenlijke campagne gaan voeren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden