Debat Voorjaarsnota

Oppositie dwingt kabinet te zoeken naar extra geld voor koopkracht

Sophie Hermans (VVD) reageert aangeslagen als Geert Wilders (PVV) haar de tassendrager van Mark Rutte noemt.  Beeld ANP / Bart Maat
Sophie Hermans (VVD) reageert aangeslagen als Geert Wilders (PVV) haar de tassendrager van Mark Rutte noemt.Beeld ANP / Bart Maat

De voltallige oppositie wil dat het kabinet nog voor de zomer extra financiële steun vindt voor de 1,2 miljoen mensen in nood. Maar het kabinet wil die nog niet beloven.

Esther Lammers

Het ongeduld van de oppositie is groot. De financiële problemen van vele huishoudens stapelen zich op en de economische vooruitzichten verslechteren. PVV-leider Geert Wilders sprak over mensen die nu al hun medicijnen, eten en elektriciteit niet meer kunnen betalen. Volgens Kamerlid Wybren van Haga lijkt het kabinet op het “strijkorkest van de Titanic, terwijl Nederland verzuipt”. Pieter Omtzigt stelde dat Nederland in de “grootste bestaanszekerheidscrisis sinds 1945” zit.

De inflatie is torenhoog en de Nederlandse Bank (DNB) vreest dat de economie stilvalt. Het Centraal Planbureau (CPB) waarschuwt dat zo’n 1,2 miljoen huishoudens binnen drie maanden op zwart zaad zitten. Deze huishoudens hebben nu hulp nodig. Dat erkennen ook coalitiepartijen VVD, D66, CDA en ChristenUnie. VVD-fractievoorzitter Sophie Hermans verklaarde “alles op alles” te willen zetten om deze mensen in nood te helpen.

Rutte wilde pas in augustus verder praten over koopkracht

Maar premier Rutte zei woensdag tijdens het debat over de Voorjaarsnota de “urgentie niet te zien” om snel nieuwe financiële steun te geven. Dat is technisch te moeilijk en er moet ook financiële dekking zijn. Volgens Rutte heeft het kabinet al voor 6,5 miljard steun gegeven. Maar daar merken de meeste huishoudens pas in juli wat van, als de accijns op benzine omlaaggaat de BTW op energie. De laagste inkomens krijgen nu de toegezegde 800 euro uitgekeerd. Rutte wilde pas in augustus verder praten over koopkracht.

Dat accepteerden PvdA, GroenLinks en PVV niet. PvdA-fractievoorzitter Attje Kuiken benadrukte dan niet met de Voorjaarsnota in te stemmen. “Dit debat is de laatste kans om nog dit jaar iets te doen voor de mensen die het nodig hebben.” Uiteindelijk zei minister Sigrid Kaag van financiën de urgentie ook te zien. Maar zij vroeg tijd om te bekijken welke steun technisch en financieel mogelijk is.

De Kamer besloot het debat over de Voorjaarsnota te schorsen en het kabinet huiswerk mee te geven. Dat moet alle koopkrachtvoorstellen nu razendsnel uitwerken en doorrekenen, zodat er vóór het zomerreces wel duidelijkheid komt over wat er mogelijk is.

Tassendrager van Rutte

Het kabinet is tot aanpassing genoodzaakt, omdat het anders geen meerderheid in de Eerste Kamer heeft. PvdA en GroenLinks willen een solidariteitsheffing invoeren voor bedrijven die in deze crisis grote winsten maken, en daarmee 500 euro extra zorgtoeslag en bevriezing van huren realiseren. Volt kwam met een vergelijkbaar voorstel.

De coalitiepartijen staan hier welwillend tegenover, de rechterflank van de oppositie ziet een solidariteitsheffing niet zitten. Het kabinet kan in de senaat steun zoeken bij PvdA/GroenLinks of bij JA21. Deze laatste partij wil echter stoppen met al het klimaat- en stikstofbeleid. Dat wil het kabinet niet.

VVD-fractievoorzitter Sophie Hermans werd in het debat diverse keren verweten dat de grootste coalitiepartij met geen enkel koopkrachtvoorstel komt. PVV-leider Geert Wilders koos voor een harde persoonlijke aanval. Hij vroeg Hermans hoelang ze nog de tassendrager van Rutte wilde blijven. Ze reageerde aangeslagen. “Dit raakt mij”, zei Hermans, maar ze herpakte zich snel. “Ik wist niet dat volwassen mensen zo lelijk ruzie kunnen maken, zei een schoolklas vorig jaar. Hopelijk zien ze dit nu niet. Ik verzet me met hand en tand dat we zo met elkaar debatteren.”

Lees ook:

CPB: 1,2 miljoen huishoudens kunnen in acute financiële nood komen door hoge prijzen

Het aantal mensen in acute financiële nood kan komend jaar meer dan verdubbelen tot zo’n 1,2 miljoen huishoudens als de prijzen voor energie en noodzakelijke levensmiddelen zo hoog blijven.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden