ReportageNijmegen

Op campagne met Partij voor de Dieren: ‘Onderhandelen over het klimaat, is onderhandelen over de toekomst’

De partij voor de Dieren zoekt in Nijmegen de kiezer op.  Beeld Koen Verheijden
De partij voor de Dieren zoekt in Nijmegen de kiezer op.Beeld Koen Verheijden

Campagne in coronatijd: het is behelpen. Bijeenkomsten organiseren is not done, maar de Partij voor de Dieren ging een paar dagen door het land met de Klimaattour.

De campagnebijeenkomst van Partij voor de Dieren is voorbij voor hij goed en wel begonnen is. Klagende marktkooplui, stormachtig weer en een ongeduldige boa maken dat de kleine groene campagnekaravaan na een klein half uur moet opbreken.

In de tussentijd gaan zaterdagmiddag op het Nijmeegse marktplein een handjevol geïnteresseerden voor het elektrische Volkswagenbusje op strandstoelen op de foto, ludiek het bordje ‘Nijmegen aan zee’ omhoog houdend. Iemand doet even lollig bij de dierenpartij met wat gebraden kippen; Nijmegenaar en sympathisant Johan Vollenbroek, de man die de stikstofproblematiek aankaartte, toont, de rukwinden trotserend, zijn supersonische ligfiets.

Tja, campagne in coronatijd, het is behelpen, geeft Kamerlid Lammert van Raan toe. Met het elektrische hippiebusje en een enorm videoscherm reed hij de afgelopen dagen door het land om aandacht te vragen voor zijn ‘Klimaatwet 1.5'. Hij spreekt liever van een ‘beeldmanifestatie’ dan van een campagnebijeenkomst - die zijn immers not done in coronatijd.

Klimaatalarm

Zondagmiddag om 15.00 uur klinkt door heel Nederland het klimaatalarm: een ‘stilstaande klimaatmars’, georganiseerd door diverse milieuclubs, waaraan in veertig steden duizenden mensen meedoen om aandacht te vragen voor de klimaatcrisis. De organisaties roepen op om zo veel mogelijk lawaai te maken met kookwekkers, fietsbellen, fluiten op pleinen, wat dan ook - in parken, op straat, vanaf balkons. Ook zijn er op diverse plekken coronaveilige bijeenkomsten.

Het is voor zijn partij de eerste campagne zonder Marianne Thieme, vanaf de oprichting het gezicht van de partij. Maar juist onder de nieuwe lijsttrekker Esther Ouwehand lijken dit doorbraakverkiezingen te worden. Werd er voorheen een beetje neergekeken op die compromisloze dierenliefhebbers met die gekke partijnaam, inmiddels zijn ze een gevestigde naam.

Meer dan ooit hinten ze erop bereid zijn mee te regeren - of op zijn minst mee te onderhandelen. Ondertussen hebben ze in de peilingen de wind in de rug en steunde techmiljardair Steven Schuurman hen met 350.000 euro. Het maakt dat Partij voor de Dieren blaakt van zelfvertrouwen: ze gaan ervan uit het zetelaantal van vier te verdubbelen en dat is niet eens zo vergezocht.

Leeggepolderd

Dat komt misschien doordat de partij dit keer wat minder de nadruk legt op dierenrechten, en meer op klimaataanpak. Vandaar deze minitour, opgetuigd rondom hun Klimaatwet 1.5 - verwijzend naar de in hun ogen maximaal toegestane opwarming van de aarde.

Want de huidige klimaatwet, breed gesteund in de Tweede Kamer, is ‘helemaal leeggepolderd’, aldus Van Raan. “Er is van alles uitgehaald wat nodig is om onder die anderhalve graad te blijven. De maatregelen zijn bijvoorbeeld niet langer afdwingbaar voor burgers - kun je dan überhaupt spreken van een wet?”, vraagt hij, terwijl hij de strandstoelen opvouwt. Voor wat beschutting stapt het Kamerlid uitnodigend in de krappe, elektrisch aangedreven hippiebus. “Rijdt als een speer, je moet alleen wel erg goed het bereik in de gaten houden.”

Klimaatverandering had hét thema van deze verkiezingen moeten worden, als het aan PvdD had gelegen. Het werd de pandemie. Van Raan snapt heel goed dat mensen nu meer bezig zijn met hun directe zorgen - gezondheid, baanzekerheid - dan uitstervende diersoorten in 2050. De tragiek van klimaatactivisten? “Nou, een beetje de tragiek van het menselijk bestaan.”

Tegelijkertijd toont die pandemie ook hun gelijk aan: ze waarschuwen immers al langer voor zoönosen, dierenziektes die, door de manier waarop we met onze dieren omgaan, kunnen overspringen op mensen. “Die verhalen over wat wij denken dat nodig is, baseren we niet op ‘dat vinden Ouwehand van Van Raan leuk’, maar dat is gewoon wat de wetenschap ons vertelt.”

Gelijk krijgen

Gelijk moet je krijgen, niet hebben, zegt hij. En ja, dat klinkt aanmatigend en irritant, zegt hij meteen. Maar hij ziet desondanks een kentering. Het reduceren van vliegbewegingen? In 2017 nog onbespreekbaar. Maar dat begint nu bij verschillende partijen te schuiven.

“Voorheen werd vaak gezegd dat wij nooit zouden mee kunnen regeren, omdat we zo compromisloos zijn. Maar de vraag moet zijn: zijn anderen er klaar voor om te doen wat nodig is?”

Nog altijd zullen ze op de hoofddoelen - bio-industrie, klimaataanpak - niet marchanderen. “Maar als het gaat om uitvoering, om timing… daar kunnen we over praten. Iets als een pensioenakkoord? Daarover gaan we lekker aan tafel. Alleen, als je onderhandelt over het klimaat, dan onderhandel je over de toekomst. Een compromis dat je kunt sluiten ten gunste van het hier en nu - dat gaat ten koste van toekomstige generaties”.

“De compromisbereidheid van GroenLinks is misschien nog wel schadelijker dan niks doen. Zoals Greta Thunberg zei: het ergst zijn de politici die zeggen dat ze wat aan klimaatverandering doen, terwijl er ondertussen niks gebeurt. Want dan lijkt het alsof er wat verandert.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden