Privacy

Nog geen geschikt ontwerp voor corona-app gevonden

Harm Erbe van Capgemini, een van de zeven app-ontwikkelaars, tijdens de 'appathon' in Den Haag. Beeld EPA

Tussen de zeven geselecteerde ontwerpen voor de corona-app zit nog geen geschikte kandidaat, moest het ministerie zondag erkennen.

Experts hadden al kritiek op de haast waarmee het ministerie een corona-app wil ontwikkelen. Ze kregen zondag tijdens een ‘appathon’ gelijk: de zeven geselecteerde ontwerpen vertonen nog teveel gebreken. Het kabinet had dinsdag al een keus willen maken.

Na twee dagen livesessies met vragen, pitches en technische verbeteringen moest ook het ministerie erkennen: zo snel gaat het niet met de corona-app. Volksgezondheid had er dit weekend een heuse appathon voor georganiseerd, waarbij iedere bezoeker vragen kon stellen en oplossingen aandragen. Duizenden mensen deden mee. Daarmee zou de app volgende week al gereed moeten zijn, maar dat gaat dus niet lukken.

Apps konden nog niet voldoen aan eisen

Er werd flink ingehakt op de zeven geselecteerde ontwerpen. Een van de spaanders die daarbij in het rond vloog, was een datalek bij een van de kandidaten, de Covid19 Alert. In de grote haast om de broncode (het ontwerp van de software) openbaar te maken, was korte tijd een bestandje met zo’n tweehonderd persoonsgegevens zichtbaar dat eigenlijk verwijderd had moeten worden. Een open broncode is een eis van het kabinet, maar twee van de zeven apps konden daar nog niet aan voldoen.

Het tekent de grote haast waarmee coronaminister Hugo de Jonge een corona-app wil introduceren. Zo’n app voor mobieltjes is een onmisbaar onderdeel van de kabinetsstrategie om het coronavirus onder controle te krijgen. Vooral als straks de kinderen weer naar school gaan en mensen weer voorzichtig aan het werk mogen. De app helpt GGD-medewerkers na te gaan met wie een besmet iemand contact heeft gehad. Dat werk is straks onmogelijk allemaal handmatig uit te voeren.

Onduidelijke selectiecriteria

Ter voorbereiding op het weekend bracht De Jonges ministerie van volksgezondheid donderdag in één dag het aantal van 63 serieuze inzendingen voor ontwerpen van de app terug tot zeven. De it- en privacy-experts die bij deze selectie meehielpen, uitten vrijdag in een openbare brief al hun twijfels. Volgens hen was volstrekt onduidelijk wat de selectiecriteria zijn. Onder de zeven kandidaten zijn enkele die de experts afkeurden, terwijl betere ontwerpen ontbreken, stellen ze. Ook privacy-organisaties als Bits of Freedom en Platform Burgerrechten roepen de minister op terug te gaan naar de tekentafel.

De ontwerpen die bij de appathon onder het vergrootglas lagen, zijn afkomstig van grote bedrijven als Accenture, DTACT en SIA. Zo stopte SIA de app uit Singapore in een nieuw jastje. De app Covid19 Alert is een Europees non-profit-initiatief. Sommige apps zijn in elders al in gebruik, zoals die van Accenture. Hun ontwerp, in opdracht van het Rode Kruis in Oostenrijk, ging als eerste live in Europa.

Vragen over privacy

Tijdens de sessies stelden de deelnemers vooral vragen over de privacy. Wie voert de gegevens in en hoe is dat proces beveiligd? Kan een hacker chaos voorzaken met een valse melding? Hoe nauwkeurig is de afstelling van de app? De meeste ontwerpen werken met bluetooth, waarbij afstand en duur van het contact met een ander mobieltje worden opgeslagen, maar de locatiedata niet. Zorgen zijn over de nauwkeurigheid van bluetooth. Dat kan namelijk zorgen voor een hoop onrust doordat er bij te ruime criteria teveel meldingen komen. Bij alle ontwerpen zullen zorgmedewerkers de data over besmettingen invoeren, met beveiligingscodes.

“De ontwerpen moeten nog van een zeven naar een tien”, gaf minister De Jonge zaterdagavond al toe. De conclusie nu dat in alle apps nog beveiligingsproblemen zitten en zelfs beginnersfouten.

De Autoriteit Persoonsgegevens zou maandag/vandaag nog met een oordeel over de zeven apps komen, maar de vraag is of dat al zin heeft. Het kabinet wilde eerst dinsdag de knoop doorhakken. Na de keus begint nog de grootste klus: hoe overtuigt het kabinet burgers de app ook daadwerkelijk op hun telefoon te zetten? Meedoen blijft vrijwillig, heeft premier Rutte beloofd. Ook is nog onduidelijk hoeveel mensen nodig zijn om de gegevens in te voeren en te verwerken.

Lees ook: 

Digitaal minister Taiwan over corona-apps: ‘Erken dat je de privacy een beetje moet schenden’

Taiwan is zeer succesvol in de aanpak van de coronacrisis. Naast hygiëne en afstand houden, helpt moderne technologie daarbij. Digitaal minister Audrey Tang vertelt hoe haar land dat doet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden