Tweede Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma (D66): ‘Sommigen van ons is direct of indirect te verstaan gegeven dat dit bezoek niet gewenst is.’ Beeld ANP
Tweede Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma (D66): ‘Sommigen van ons is direct of indirect te verstaan gegeven dat dit bezoek niet gewenst is.’Beeld ANP

InterviewSjoerd Sjoerdsma

‘Maak met China niet dezelfde fout als met Rusland’

D66-Kamerlid Sjoerdsma pleit tijdens Taiwan-bezoek voor harder China-beleid. ‘De sfeer hier is grimmig na het partijcongres in Peking.’

Christoph Schmidt

De Russische invasie van Oekraïne mag Nederland, en de Europese Unie als geheel, dan hebben verrast, die fout moeten de Europeanen niet herhalen met de huidige spanningen rond Taiwan. Dat zegt D66-Tweede Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma, die met een Europese parlementsdelegatie het eiland bezoekt. China beschouwt Taiwan als afvallige provincie.

“Als wij destijds zeker hadden geweten dat die Russische invasie zou plaatsvinden, hadden we de zaken anders aangepakt, zowel bij de druk op Rusland als de steun aan Oekraïne”, aldus Sjoerdsma telefonisch vanuit Taipei. “In de kwestie-Taiwan kunnen we het nu wel anders doen. Volgens Peking hoort Taiwan bij China. President Xi Jinping zegt dat hij bereid is daarvoor geweld te gebruiken. Die opstelling zal iets moeten betekenen voor onze maatregelen tegen Peking en onze steun voor Taiwan.”

Europeanen bezoeken de president

De Chinese retoriek over mogelijke inlijving van Taiwan is de laatste jaren in felheid toegenomen. Toen voorzitter Nancy Pelosi van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden het eiland afgelopen zomer bezocht, antwoordde Peking met intimiderende militaire oefeningen in de regio.

“Sommigen van ons is direct of indirect te verstaan gegeven dat dit bezoek niet gewenst is”, aldus Sjoerdsma over de huidige trip van de parlementariërs. “Terwijl het juist nu van groot belang is dat democratisch gekozen parlementariërs laten zien dat we staan voor een belangrijke democratie in Azië, die op het gebied van vrijheden en gelijkheden prima aan ons kan tippen.”

De delegatie bestaat uit zeven parlementariërs: behalve vier uit EU-landen ook uit Oekraïne, het Verenigd Koninkrijk en Kosovo. Donderdag bezoeken ze de Taiwanese president Tsai Ing-wen. De zeven Europeanen reizen namens de Interparlementaire Alliantie over China (IPAC), waarbij ook volksvertegenwoordigers uit onder meer Australië, Japan, de VS en Oeganda zijn aangesloten. Elk land levert een parlementariër van zowel een regerings- als een oppositiepartij. “We denken over veel dingen verschillend, maar over één ding niet, en dat is dat wij China als grote dreiging zien. Tegelijk willen we ervoor zorgen dat het China-beleid van onze landen verandert.”

De gevolgen van een Chinese aanval zouden enorm zijn

Dat beleid mag harder, zegt de D66’er. “De EU en Nederland moeten van tevoren een pakket maatregelen, inclusief sancties, op tafel leggen om duidelijk te maken aan Peking dat de kosten van een militaire actie tegen Taiwan veel groter zijn dan de voordelen die zij denken te behalen. Dat hebben we destijds nagelaten met Rusland. We moeten voorkomen dat Xi gaat denken dat hij er wel mee wegkomt nu wij zijn afgeleid door alles wat er gebeurt rond Oekraïne.

“Veel mensen denken misschien: ‘Taiwan is ver weg, Oekraïne gaat ons meer aan het hart want dat is dichtbij’. Maar ik waarschuw voor de gevolgen van een Chinese aanval. De gevolgen voor de wereldeconomie zullen veel groter zijn. Als je beseft dat Taiwan verantwoordelijk is voor de productie van 90 procent van hoogwaardige chips ter wereld... Als dat stil komt te liggen, wordt onze economie rechtstreeks geraakt. Bovendien gaan veel van onze goederen via de Straat van Taiwan, dus ook onze open economie via Rotterdam gaat daarvan hinder ondervinden.

“Ik heb niet de indruk dat Nederland en andere Europese landen er erg mee bezig zijn, terwijl de sfeer hier grimmig is na het partijcongres in Peking [dat vorige week werd afgerond, red.]. We komen net uit een sessie waarin de nieuwe defensiebegroting werd behandeld, de hoogste ooit. Dat is niet voor niks: ze anticiperen erop dat het niet bij woorden blijft vanuit China. Als je dan naar ons eigen Taiwan- en China-beleid kijkt, moet je constateren dat daaraan niets is veranderd sinds de Russische invasie in Oekraïne.”

Lees ook:
De Chinese oefeningen zijn voorbij, maar de militaire druk op Taiwan blijft

Ook na de oefeningen rond Taiwan blijft de dreiging vanuit China bestaan. Peking geeft zijn streven naar hereniging niet op.

Waarom het kleine Taiwan ook voor Nederland van groot belang is

China wil Taiwan inlijven en voert de druk op met grote militaire oefeningen. Wat is het belang van dit kleine eiland voor de Chinese kust?

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden