Coronamaatregelen

Lokale mondkapjesplichten voor Amsterdam en Rotterdam; quarantainebesluit uitgesteld

Reizigers op Schiphol. Beeld ANP

Kabinet en bestuurders broeden op strengere maatregelen tegen het virus. Amsterdam en Rotterdam komen met een lokale mondkapjesplicht voor drukke plekken.

Amsterdam is donderdag de eerste: het dragen van een mondkapje wordt verplicht op drukke plekken. De veiligheidsregio heeft vijf locaties aangewezen, waaronder de Wallen en de Kalverstraat. De maatregel gaat op woensdag 5 augustus in en geldt voor iedereen vanaf dertien jaar en ouder.

Het dragen van een niet-medisch mondkapje, zowel op straat als in winkels, is volgens de veiligheidsregio nodig op plekken waar het krap en druk is en waar andere maatregelen, als sluiting van winkels of bewegwijzering, ongewenste of onvoldoende effect sorteren. 

Wie zich er niet aan houdt, riskeert een boete. De hoogte daarvan moet nog worden vastgesteld.

Ook de gemeente Rotterdam maakt vandaag bekend hoe ze omgaan met een lokale mondkapjesplicht. Binnen een paar dagen zal blijken of meer steden of gebieden in Nederland hiertoe overgaan, bijvoorbeeld in de grensregio in Brabant en Limburg. 

Het Rijk en de veiligheidsregio’s hebben uitgezocht onder welke voorwaarden een burgemeester voor het dragen van mondkapjes mag kiezen. Er worden onder meer afspraken gemaakt over de onderbouwing van het kiezen voor een mondkapje, over de mate waarin het verplicht kan worden gesteld en over de handhaving op straat. 

Het kabinet liet woensdag weten niet te voelen voor een landelijke mondkapjesplicht. Juridisch is dat niet goed te verantwoorden, medisch zien de experts van het RIVM geen noodzaak. Wetenschappelijk is de effectiviteit niet bewezen. Maar, zo schrijft  minister Hugo de Jonge donderdag aan de Kamer, als het aantal coronapatiënten ‘aanzienlijk stijgt’ kan het Outbreak Management Team (OMT) het mondkapjesadvies heroverwegen.  

Kwaliteit van niet-medische mondkapjes

Voordat het OMT zich hier opnieuw over buigt, moet wel eerst worden onderzocht welke niet-medische mondkapjes het meest effectief zijn in het blokkeren van druppeltjes uit de neus of mond. Daarom wil De Jonge samen met het RIVM en minister Tamara van Ark (Medische Zorg) kijken hoe dit onderzoek kan worden opgezet. Volgens de minister is duidelijkheid over de kwaliteit van verschillende mondmaskers gewenst.

Daarnaast moet er training en voorlichting komen bij ‘elk gebruik van mondneuskapjes’, schrijft De Jonge. Bij het OMT leven namelijk nog steeds zorgen over schijnveiligheid als mensen mondkapjes dragen. Het OMT vreest dat mensen zich minder goed aan de anderhalve meter afstand houden wanneer ze een mondkapje dragen, of toch besmet raken wanneer ze eten, drinken, of het masker op en af doen.

Het kabinet vroeg het Outbreak Management Team ook om advies over het testen van vakantiegangers uit risicogebieden. Dat zou donderdag naar buiten komen, maar minister Van Ark en de andere betrokken ministeries willen er nog een dag langer op studeren. 

De thuisblijfplicht is juridisch lastig

Nu geldt voor toeristen die uit een oranje (alleen noodzakelijke reizen) en rode (niet reizen) gebieden terugkeren het dringende advies thuis in quarantaine te gaan. Niet iedereen houdt zich daar aan, maar een thuisblijfplicht is juridisch moeilijk te verdedigen. Dat zou te diep ingrijpen in de persoonlijke levenssfeer.

Als mensen zich mogen testen tijdens zo’n quarantaine, of ze nu klachten hebben of niet, dan zou de periode mogelijk korter kunnen. Nu is het advies twee weken, met testen zou dat een week kunnen worden, mits iemand klachtenvrij is. Dat maakt het makkelijker om het vol te houden, is het idee.

In februari en maart waren besmette wintersporters die terugkeerden uit Italië en Oostenrijk motoren achter de verspreiding van het virus in Nederland. Afgelopen week bleek dat op Schiphol dagelijks vluchten landen uit risicogebieden, zoals Brazilië. Een dertigjarige man uit Italië heeft donderdag een geldboete van 500 euro opgelegd gekregen omdat hij op 24 juni weigerde een mondkapje op te doen in het vliegtuig van Gran Canaria naar Nederland. Van het boetebedrag is 200 euro voorwaardelijk, met een proeftijd van twee jaar, meldt de rechtbank Noord-Holland.

Lees ook:

De virusremmer die de EU aankocht is ‘echt geen wondermiddel’

De EU koopt een lading virusremmers tegen corona, zo werd woensdag bekend. Maar het middel, remdesivir, roept bij experts nog veel vragen op.

Burgemeesters krijgen de regie over nieuwe coronamaatregelen

De bestrijding van het coronavirus gaat in Nederland een nieuwe fase in. Met per stad of regio verschillend beleid, onder leiding van de burgemeesters van de 25 veiligheidsregio’s. Al wilden ze wel eerst rugdekking van het kabinet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden