Persconferentie

Kabinet vreest Britse virusmutatie: langere periode van zwaardere beperkingen dreigt

Persconferentie Premier Mark Rutte en Minister Hugo de Jonge over de nieuwe coronamaatregelen en verlengde lockdown.Beeld ANP

Het kabinet is zeer bezorgd over de Britse virusmutatie. Een avondklok of andere zware ingrepen lijken onontkoombaar.

De besmettingscijfers dalen eindelijk, desondanks klonken premier Mark Rutte en zorgminister Hugo de Jonge dinsdagavond hoogst alarmerend. Het kabinet maakt zich grote zorgen over de Britse mutatie van het coronavirus. Een lange periode van nog zwaardere beperkingen dreigt.

Het kabinet is gealarmeerd door de wijze waarop het virus in Engeland en in Ierland om zich heen grijpt. In Ierland vertienvoudigde het aantal ziektegevallen in drie weken tijd tot 1.300 per honderdduizend inwoners. Mark Rutte benadrukte meermaals dat het kabinet zich zorgen maakt over de besmettelijkheid van de mutatie. “Grote, grote, zorg, echt grote zorg.” En: “We noemen het covid. Maar de variant lijkt zoveel besmettelijker dat je haast kan zeggen: naast corona hebben we een nieuw probleem.”

Omdat de hoeveelheid besmettingen de afgelopen tijd maar langzaam afnam, wordt de lockdown verlengd tot op zijn vroegst 9 februari. Ook neigt het kabinet naar een avondklok. Het heeft het Outbreak Management Team (OMT) hierover om advies gevraagd. Mogelijk voert het kabinet het verbod om na een bepaald tijdstip de straat op te gaan, volgende week al in.

Avondklokken

Vanwege de schrikbarende Ierse en Engelse cijfers, zegt Rutte niet te willen wachten met ingrijpen. In die context is het opmerkelijk dat het kabinet toch nog om een extra OMT-advies vraagt. Deze groep virologen en epidemiologen adviseerde in september en november al om een avondklok in te voeren, OMT-leden deden die oproep ook nog eens voor oudejaarsavond. Rutte zegt dat hij eerst wil weten wat de lessen zijn van de avondklokken in andere landen. Hij lijkt ook huiverig vanwege de grote weerstand in de samenleving tegen het middel. “Niemand zit hierop te wachten. Ik ook niet. Tegelijkertijd, als het zo is dat de lockdown levert, maar niet genoeg, laten we die lockdown dan gebruiken om extra dingen te doen.” Hij vraagt het OMT ook te kijken of alternatieve ingrepen het virus beter terugdringen.

Een alternatieve maatregel die niet op tafel zal komen, is een vliegverbod. Het kabinet heeft onvolledig zicht hoeveel besmette personen Nederland binnen komen. Pas vanaf 20 januari wordt iedereen die het land binnenkomt verplicht getest op het coronavirus. Ook gaan lang niet alle - al dan niet positief geteste - reizigers in quarantaine.

Desondanks wil Rutte niet aan een vliegverbod. Daardoor zou ook het goederenvervoer stil komen te liggen. Bovendien kunnen mensen dan niet meer reizen voor ernstige familieomstandigheden. “Maar tegen iedereen die op dit moment het denkt te kunnen maken om op vakantie te gaan of om lekker een weekje te kunnen skiën, wil ik zeggen dat je dan ontzettend asociaal bezig bent, omdat er naast het bestaande virus nog een extra dreiging is.”

Anderhalve meter op school

Extra complicatie van de Britse variant is dat die besmettelijker lijkt voor kinderen. Mede daarom blijven de scholen langer dicht. Eerder vroeg de Tweede Kamer die zo mogelijk deze week al te openen. Het kabinet acht dit onverantwoord, ook nadat er een virusuitbraak was op een school in Bergschenhoek. De basisscholen gaan op zijn vroegst op 25 januari weer open. Het kabinet hoopt tegen die tijd meer te weten over de mate waarin de Britse variant zich onder kinderen verspreid. De examenleerlingen en kwetsbare leerlingen in het voortgezet onderwijs die nu nog wel naar school gaan, moeten voortaan weer zoveel mogelijk anderhalve meter afstand houden.

Bij ingang van de lockdown in december, hoopte het kabinet dinsdag de eerste versoepelingen te kunnen aankondigen. De boodschap blijkt tegengesteld. Plannen voor proeven met evenementen en sportwedstrijden worden in de ijskast gezet, met grootschalige testen in Lansingerland, de Rotterdamse wijk Charlois, Dronten en Bunschoten probeert het kabinet zicht te krijgen op de nieuwe virusvariant.

Het kabinet houdt rekening met het scenario dat het ‘oorspronkelijke’ coronavirus door de strenge maatregelen zal uitdoven, en dat de Britse variant de overhand krijgt. De hoop is dat een verzwaard maatregelenpakket in combinatie met een groeiend aandeel gevaccineerden in de bevolking, genoeg zijn om de mutatie binnen de perken te houden. Garanties zijn er niet. Net als in maart toen het coronavirus voor het eerst uitbrak, vaart het kabinet opnieuw in de mist.

Lees ook:

Een nóg strengere lockdown, is dat nou zo’n gek idee?

Een verzwaring van de coronamaatregelen werd door het kabinet besproken, maar die komen er voorlopig niet. Was dat toch een goed idee geweest?

De verlengde lockdown: dit zijn de maatregelen

Zoals verwacht wordt de huidige lockdown verlengd tot in ieder geval dinsdag 9 februari. Volgens premier Mark Rutte heeft het kabinet geen andere keuze, gezien de besmettingscijfers die maar langzaam dalen en de Britse corona-variant waar ‘grote zorgen’ over bestaan.

Over het nut en nadeel van die steeds terugkerende avondklok

Ook dit keer komt de avondklok er niet, maar de optie verdwijnt nooit definitief van tafel. Is het een zinloze vorm van huisarrest of noodzakelijk om het virus eronder te krijgen?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden