Coronavirus

Kabinet versoepelt tegen het advies van experts in

Demissionair premier Mark Rutte en demissionair minister Hugo de Jonge maken zich op voor een persconferentie over de coronamaatregelen. Beeld EPA
Demissionair premier Mark Rutte en demissionair minister Hugo de Jonge maken zich op voor een persconferentie over de coronamaatregelen.Beeld EPA

Een ‘balanceeract’ noemt premier Rutte het. Terwijl de ziekenhuizen vol liggen, besluit het kabinet te versoepelen.

Met de dinsdag aangekondigde versoepelingen waagt het kabinet een sprong in het diepe. Uitgerekend op de dag van het hoogste aantal positieve testen, de meeste ziekenhuisopnames en de hoogste ic-bezetting sinds januari, besluit het kabinet de voet voorzichtig van het rempedaal te halen.

Premier Mark Rutte weerspreekt tijdens de persconferentie van dinsdagavond dat het kabinet een gok neemt, wel noemt hij de versoepeling een ‘balanceeract’. “We moeten heel zorgvuldig en voorzichtig zijn. Dat zijn we verplicht aan de mensen in de zorg.”

Ondanks de penibele situatie in de ziekenhuizen, kiest het kabinet ervoor een fors aantal maatregelen los te laten. Maandenlang zeiden Rutte en coronaminister De Jonge dat het dinsdag aangekondigde loslaten van de avondklok en het deels openen van de terrassen onverantwoord zou zijn, ook toen de besmettingscijfers en de ziekenhuisbezetting een stuk lager waren dan nu. Naast bovengenoemde versoepelingen is het vanaf 28 april ook toegestaan om twee in plaats van één gast thuis te ontvangen en om zonder afspraak te winkelen. Vanaf 26 april kunnen studenten in het hoger onderwijs weer af en toe naar school.

De kans is klein dat het kabinet de versoepelingen de komende week alsnog intrekt, zegt Rutte. “Als de hemel naar beneden komt, dan heb je een afweging te maken, maar ons plan is om dit door te zetten.”

‘Een politiek besluit’

Het kabinet wijkt af van het advies van het Outbreak Management Team (OMT). De epidemiologen en virologen vroegen het kabinet te wachten tot de bezetting in de ziekenhuizen duidelijk over de top heen is, een standpunt dat ook Rutte en De Jonge vorige week nog innamen. OMT-secretaris Aura Timen, werkzaam bij het RIVM, concludeert dat de cijfers duidelijk niet dalen. Zo lag het r-getal afgelopen week voor het eerst sinds enkele weken weer boven de 1, wat betekent dat de epidemie groeit. Zij noemt de versoepeling ‘een politiek besluit’.

Rutte en De Jonge erkennen dat ze tegen het OMT-advies ingaan. Maar volgens Rutte heeft het kabinet nu eenmaal een ‘bredere afweging’ te maken dan de ziekenhuisbezetting alleen. “Er zijn grote maatschappelijke effecten door de avondklok en de bezoekersregeling. De samenleving snakt naar meer ruimte.” Mogelijk speelt ook een rol dat het kabinet de afgelopen tijd meermaals versoepelingen in het vooruitzicht stelde, maar die steeds weer introk, tot frustratie van ondernemers.

Uit de RIVM-modellen blijkt volgens Rutte en De Jonge dat de daling in de ziekenhuisbezetting weliswaar nog niet ingezet is, maar dat die zich wel op ‘een plateau’ bevindt. Het kabinet verwacht daarom dat de daling vanzelf gaat komen, zelfs nu er 165.000 geïnfecteerden rondlopen, het hoogste aantal sinds januari. Dat komt doordat de meeste 70-plussers en een groot deel van de 60-plussers inmiddels zeker één vaccinatie gehad hebben. Het aantal ziekenhuisopnames bij deze groepen is al afgenomen. De vaccinatiecampagne is bovendien goed op stoom gekomen. Nederland bezet de zevende plaats in Europa wat betreft het aantal gezette vaccins.

De verwachting is dat dit de zorg de komende weken zal ontlasten. Bovendien blijkt uit onderzoeken, en uit het verloop vorig jaar, dat het coronavirus zich moeilijker verspreidt in de warme lente- en zomermaanden.

Door nu te versoepelen, neemt het kabinet wel het risico dat een nog groter aantal jonge Nederlanders de komende weken besmet raakt. Gezonde mensen onder de zestig worden minder vaak in het ziekenhuis opgenomen, maar kunnen wel ernstig ziek worden. Ook krijgt zo’n 10 procent van de patiënten te maken met hevige langetermijninfecten van een covidinfectie. De Jonge erkent dat risico. “Daarom kiezen we er ook voor om nu beperkt te versoepelen.”

Lees ook:

Terrasje pakken, winkelen: alle versoepelingen (en wat nog niet mag) op een rij

Ondanks de hoge besmettingscijfers en tegen de zin van het OMT gaat Nederland vanaf 28 april voorzichtig weer van het slot. Lees hier welke maatregelen en versoepelingen premier Rutte en minister De Jonge dinsdagavond aankondigden. Rutte: ‘Een stappenplan met nul risico’s bestaat niet, maar de risico’s moeten wel verantwoord zijn’.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden