null

Steunprogramma

Kabinet stemt in met onderzoek naar hulp aan gewapende milities in Syrië

Beeld

Het kabinet laat onafhankelijk onderzoek doen naar het eigen steunprogramma aan gewapende milities in Syrië. Dat schrijft minister Stef Blok vrijdag aan de Tweede Kamer.

CDA-Kamerlid Martijn van Helvert vroeg vorige maand om dat alsnog te doen, en zijn motie werd met een ruime Kamermeerderheid aangenomen.

Nederland leverde van 2015 tot 2018 steun aan gewapende opstandelingen in Syrië. Het kabinet had de Kamer altijd verteld dat het om civiele goederen zou gaan, en dat alleen ‘gematigde’ rebellen in aanmerking kwamen. Nieuwsuur en Trouw onthulden echter dat Nederland groeperingen had gesteund die samenwerkten met terreurbewegingen en zich schuldig maakten aan ernstige mensenrechtenschendingen. Ook bleken de ‘civiele’ goederen te bestaan uit pick-uptrucks en satellietapparatuur, die werden ingezet voor de militaire strijd. Het kabinet had zijn eigen volkenrechtelijke adviseur geheel buiten het programma gehouden.

De Tweede Kamer vroeg al eerder om een onderzoek naar het hulpprogramma, maar was niet tevreden met de uitvoering. De door Blok aangewezen onderzoekers deden namelijk geen eigen onderzoek, en kwamen alleen met beleidsaanbevelingen voor de toekomst. De Kamer wil nu dat er een nieuwe onafhankelijke commissie komt die alsnog onderzoek doet en toegang krijgt tot alle staatsgeheime stukken over de kwestie.

Er zijn nog altijd veel vragen over het steunprogramma

Het programma roept volgens de Kamer nog altijd veel vragen op, onder meer omdat nog altijd onduidelijk is welke groeperingen er zijn gesteund en omdat de juridische adviezen geheim zijn. Minister Blok heeft nu toegezegd dat hij uitvoering gaat geven aan de motie.

In november bleek nog dat premier Rutte een nader onderzoek naar het steunprogramma persoonlijk probeerde tegen te houden. Hij had druk op bewindspersonen van coalitiepartijen uitgeoefend om zo te verhinderen dat er een meerderheid voor de motie zou ontstaan in de Kamer. Een grondig onderzoek naar het steunprogramma zou voor spanningen kunnen zorgen met buitenlandse bondgenoten. Volgens minister Blok zouden zij “ongemakkelijk reageren wanneer zij langs Nederlandse route ook bevraagd zullen worden”. Behalve Nederland leverden onder meer ook Amerika en Groot-Brittannië steun aan Syrische rebellen.

Minister Blok schrijft vrijdag dat hij een ‘onafhankelijke’ voorzitter zal aanwijzen om het onderzoek te leiden. Blok belooft de leden van de commissie toegang te geven tot alle informatie ‘die zij nodig acht voor het onderzoek’, inclusief staatsgeheime informatie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden