Toeslagenaffaire

Kabinet erkent: vermoedelijk zijn er nóg meer kinderen uit huis geplaatst

Gedupeerden van het toeslagenschandaal tijdens een protest op de Dam in Amsterdam. Beeld ANP
Gedupeerden van het toeslagenschandaal tijdens een protest op de Dam in Amsterdam.Beeld ANP

Waarschijnlijk zijn er nog meer kinderen uit toeslagengezinnen uit huis geplaatst dan de eerder deze week genoemde 1115. Het kabinet roept getroffen gezinnen op naar de rechter te stappen.

Niels Markus en Gershon Osnabrugge

Het aantal uithuisplaatsingen van kinderen van ouders in de toeslagenaffaire ligt vermoedelijk hoger dan de 1115 die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) eerder deze week meldde. In een brief aan de Tweede Kamer noemt demissionair minister van rechtsbescherming Sander Dekker het “verschrikkelijk als problemen met de kinderopvangtoeslag op welke manier dan ook een rol hebben gespeeld bij een uithuisplaatsing.”

Dat het aantal getroffen gezinnen waarschijnlijk hoger ligt, komt doordat het CBS slechts een beperkte groep heeft onderzocht, namelijk de 20.000 ouders van wie al vaststaat dat zij gedupeerd zijn in de toeslagenaffaire. Deze ouders hebben al de eerste tegemoetkoming van 30.000 euro ontvangen. Er hebben zich nog eens zo’n 28.000 mensen gemeld, van wie moet worden vastgesteld of zij inderdaad gedupeerd zijn en dus recht hebben op de schadevergoeding. Er melden zich nog altijd mensen als gedupeerde.

Stapeling van andere problemen

Daarnaast zijn uithuisplaatsingen waar geen rechter aan te pas is gekomen niet meegenomen in de statistieken. Ook zijn er geen gegevens bekend van voor 2015, het jaar waarin de Jeugdwet inging. De kinderopvangtoeslagaffaire gaat terug tot 2008.

Schulden alleen zijn nooit een reden voor uithuisplaatsing, schrijft de minister. Wel erkent hij dat financiële problemen kunnen zorgen voor een stapeling van andere problemen, wat uiteindelijk geleid kan hebben tot het scheiden van ouders en kind.

Op dit moment lopen er nog altijd trajecten voor uithuisplaatsingen, waarbij mogelijk toeslagenproblematiek een rol speelt. Volgens Dekker kijken het kabinet, jeugdzorginstellingen en gemeenten of het ‘wenselijk en mogelijk’ is om deze kinderen weer op te nemen in het eigen gezin.

Reactie van het kabinet onvoldoende

Dit gaat niet bij gezinnen waar de kinderen al na tussenkomst van de rechter weggehaald zijn. Het kabinet kan aan die situatie niets meer veranderen. Dekker schrijft dat ouders die de uithuisplaatsing willen aanvechten, naar de betreffende instelling of naar de rechter moeten stappen.

Toen de cijfers van het aantal uithuisplaatsingen eerder deze week op de website van het CBS verschenen, riep een aantal Kamerleden, onder wie Pieter Omtzigt, Peter Kwint (SP) en Farid Azarkan (Denk) het kabinet op om met een plan te komen voor deze kinderen en hun ouders. De Kamerleden vinden de reactie van het kabinet onvoldoende.

Omtzigt noemt het ‘de omgekeerde wereld’ dat de ouders nu zelf naar de rechter moeten stappen. “Ik verwacht een plan van de regering voor deze gezinnen, voor deze kinderen en hun ouders.” Hij spreekt van een ‘ernstig geschonden recht op gezinsleven’, veroorzaakt door de uithuisplaatsingen. “Het leed van de ouders en kinderen is groot”.

Waarom kwamen de gegevens niet eerder?

SP-Kamerlid Peter Kwint noemt de reactie van het kabinet ‘volstrekt ontoereikend’. “Geen uitleg over waarom we de gegevens niet eerder kregen. Geen nieuwe aanpak om deze gezinnen en kinderen te helpen. Geen enkele aankondiging wat er verder gaat gebeuren anders dan dat ze daar nog op terugkomen.”

Voor aanvang van de Europese top in Brussel noemde demissionair premier Mark Rutte de uithuisplaatsingen ‘zeer ernstig’. Ook benadrukte hij dat hij alles rondom de toeslagenaffaire ‘verschrikkelijk’ vindt. “Van A tot Z.”

Lees ook:

Cijfers uithuisplaatsingen leggen opnieuw onmacht van kabinet bloot

Niet eerder werd het leed dat tienduizenden onschuldige burgers is aangedaan in de toeslagenaffaire, zo pijnlijk zichtbaar als met de cijfers over uithuisplaatsingen. Die werpen ook een schaduw over de kabinetsformatie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden