Formatie

Irritatie en ongeduld spatten van Remkes af. ‘De houding van partijen moet veranderen, anders ben ik er snel klaar mee’

Johan Remkes geeft een toelichting na een gesprek met Vera Bergkamp, voorzitter van de Tweede Kamer. Een meerderheid van de Tweede Kamer steunt de benoeming van VVD'er tot informateur. Hij gaat op zoek naar een minderheidscoalitie. Beeld ANP
Johan Remkes geeft een toelichting na een gesprek met Vera Bergkamp, voorzitter van de Tweede Kamer. Een meerderheid van de Tweede Kamer steunt de benoeming van VVD'er tot informateur. Hij gaat op zoek naar een minderheidscoalitie.Beeld ANP

Johan Remkes heeft bij de start van zijn formatieklus een niet mis te verstane boodschap afgegeven: de partijleiders moeten van houding veranderen. “Anders ben ik er snel klaar mee.”

De irritatie en het ongeduld waren woensdagmiddag duidelijk zichtbaar, toen de nieuwe informateur Johan Remkes aan zijn moeilijke opdracht begon. Hij moet de formatie uit de crisis trekken, om te beginnen door de gehavende, onderlinge verhoudingen te herstellen. Dat belooft lastig te worden. “De partijleiders moeten hun persoonlijke gevoelens aan de kant zetten”, zei Remkes. Hij rekent er ook op dat zij dat doen. “Ik denk dat er voldoende verantwoordelijkheidsbesef is.”

Bijna zes maanden duurt de formatie inmiddels, zonder dat er inhoudelijke onderhandelingen hebben plaatsgevonden. Het geduld dat de vorige informateur Mariëtte Hamer toonde, heeft Remkes niet. Hij wil haast maken. “Ik neem niet meer tijd dan nodig is. Daar vragen de problemen die op tafel liggen om, daar vragen de burgers om, daar vraagt het aanzien van de politiek om. En daar vraagt Limburg trouwens ook om, waar ik nog een paar verantwoordelijkheden heb.” Remkes is op dit moment waarnemend commissaris van de koning in die provincie.

Partijleiders gelijk op gesprek

De nieuwe informateur hoopt dat in de loop van oktober ‘veel duidelijk’ is over hoe het verder moet met de vorming van een nieuw kabinet. Woensdag ontving hij direct de leiders van VVD, D66 en CDA, donderdag komen de collega’s van PvdA, GroenLinks en ChristenUnie langs voor een gesprek.

Remkes heeft de opdracht om te onderzoeken of er een minderheidskabinet kan worden gevormd door een combinatie van VVD, D66 en CDA. Tijdens een kort gesprek met de pers zei Remkes dat dit ‘in eerste instantie’ de bedoeling is, waarmee hij liet doorschemeren dat een meerderheidskabinet nog altijd tot de mogelijkheden behoort, ondanks de blokkades die partijen hebben opgeworpen.

De opdracht voor Remkes is niet eenvoudig, erkende hij zelf. “De onderliggende verhoudingen moeten weer groeien.” De HJ Schoo-lezing die Sigrid Kaag (D66) maandagavond hield, met daarin diverse uithalen richting premier en VVD-leider Mark Rutte, heeft wat dat betreft niet geholpen. Remkes wil daar in de openbaarheid weinig over kwijt. “Ik heb bij sommige delen in die speech vraagtekens gezet.”

Remkes benadrukte dat de vorming van een kabinet, zeker als die rust op een minderheid in de Kamer, een ‘collectieve verantwoordelijkheid’ met zich meebrengt. Zonder ‘constructieve houding’, dus ook van de oppositie, zal het niet lukken. Remkes: “Maar ik proef bij partijen de wil om eruit te komen. Iedereen zit in zijn maag met de ontstane situatie. Ik zag wel met irritatie hoe dit proces in het slop is gelopen. De houding van partijen moet veranderen. Anders ben ik er snel klaar mee.”

Lees ook:

Links en klein rechts trekken handen bij voorbaat af van minderheidskabinet

VVD-veteraan Johan Remkes mag van de Tweede Kamer aan de slag om een minderheidskabinet te kneden, waar links en klein rechts zich al van afkeren. Niemand in de Tweede Kamer wist dinsdagavond hoe het verder moet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden