Asielopvang

Iedereen snakt naar rust, maar het blijft paniekvoetbal in de asielopvang

Een wachtruimte in het IND-aanmeldcentrum voor asielzoekers in Ter Apel.  Beeld ANP
Een wachtruimte in het IND-aanmeldcentrum voor asielzoekers in Ter Apel.Beeld ANP

Opnieuw slapen asielzoekers op stoelen in Ter Apel. In de zoveelste poging rust te creëren, overweegt de staatssecretaris nu megalocaties voor duizend man.

Petra Vissers

Een week. Zo lang kon het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers (Coa) iedereen die zich meldde bij het aanmeldcentrum in Ter Apel een bed bieden in het land. Het roulatiesysteem, waarin vier Veiligheidsregio’s om de beurt elk twee weken 150 bedden zouden regelen, is alweer vastgelopen. De zeshonderd bedden, die de komende drie maanden rust hadden moeten creëren, blijken onvoldoende.

Dat betekent dat in de nacht van dinsdag op woensdag opnieuw zo’n 140 asielzoekers sliepen op stoelen in de wachtruimte van het aanmeldcentrum van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) in Ter Apel. De verwachting is dat dit ook in de nacht van woensdag op donderdag weer zal gebeuren.

Noodverbanden aangelegd

Het Coa heeft al maanden veel te weinig bedden beschikbaar in de normale asielzoekerscentra, en om te voorkomen dat mensen op straat moeten slapen worden er constant noodverbanden aangelegd. Asielzoekers gingen van tijdelijke locaties naar noodopvanglocaties en sinds kort is er zelfs sprake van crisisnoodopvang.

In die laatste locaties slapen mensen veelal op stretchers in bijvoorbeeld sporthallen. Die zijn voor enkele dagen, of in het huidige roulatiesysteem twee weken, beschikbaar.

Megalocaties

Dat roulatiesysteem had deze zomer iets van rust moeten creëren. Voor asielzoekers maar ook voor bijvoorbeeld het Coa-personeel, dat hele avonden gemeenten afbelt om bedden te regelen en daarna busmaatschappijen moet optrommelen voor het vervoer.

Omdat die rust hard nodig is om te werken aan een toekomstbestendige asielopvang, overweegt staatssecretaris Eric van der Burg (justitie) nu grootschalige opvanglocaties waar minimaal duizend mensen kunnen slapen. Daarover is hij ‘met enkele gemeenten’ in gesprek, laat zijn woordvoerder weten.

Lukt dat, dan zou in ieder geval voor iedereen duidelijk zijn waar de mensen die zich melden in Ter Apel heen kunnen. Dan is het, al dan niet tijdelijk, afgelopen met de paniekerige nachtelijke telefoontjes en hoeven buschauffeurs niet laat in de avond nog uit bed gebeld te worden om mensen te vervoeren naar de bedden die op het laatste moment worden toegezegd.

Nog een aanmeldcentrum

Ondertussen worstelt de staatssecretaris ook met de belofte een tweede aanmeldcentrum van de IND te openen in het land. De gemeente Westerwolde, waar Ter Apel onder valt, vraagt daar al jaren om. Tot nu toe lukt dat echter niet. Van der Burgs voorganger Ankie Broekers-Knol beloofde dat er uiterlijk januari 2022 een zou zijn, maar beet haar tanden erop stuk.

Van der Burg is erover in gesprek met ‘een burgemeester en een gemeente’, zei hij een aantal weken geleden al. Welke gemeente dat is, wil hij niet zeggen.

In een ideale wereld zal Van der Burg willen dat de gemeenteraad instemt met zo’n centrum maar langzaam lijkt de optie om het desnoods door te drukken steeds nadrukkelijker op tafel te liggen. Twee weken geleden sorteerde de staatssecretaris in een brief aan de Tweede Kamer voor op de mogelijkheid een gemeente voor het blok te zetten door vastgoed dat van het Rijk is, in te richten als aanmeldcentrum.

Praktische verlichting

Overigens zou zo’n aanmeldcentrum eerder zorgen voor psychologische verlichting bij Westerwolde, dat zich in de steek gelaten voelt door de rest van het land dan dat het onmiddellijk praktische verlichting geeft.

Ten eerste is niet gezegd dat een tweede aanmeldcentrum van de IND ook meer bedden genereert – het zou bijvoorbeeld best kunnen dat het aanmeldcentrum wordt geopend bij een al bestaand asielzoekerscentrum. Ten tweede moet zo’n aanmeldcentrum ook bemenst worden, wat op de huidige arbeidsmarkt niet mee zal vallen. Op dit moment zoekt de IND in Ter Apel al 40 mensen.

De verwachting op het ministerie is dat de huidige crisissfeer nog wel even aanhoudt. De hoop is nu dat er vanaf eind volgend jaar gebouwd kan worden aan een ander opvangsysteem, dat adequater kan meebewegen met kleinere en grotere aantallen asielzoekers.

Lees ook:

Veiligheidsregio’s vangen per toerbeurt asielzoekers op, Amsterdam, Zeeland, Groningen en Friesland eerst

De Veiligheidsregio’s komen met een tijdelijke oplossing voor het asielopvangprobleem in Nederland.

Kabinet vindt nog geen uitweg uit de asielcrisis, terwijl Ter Apel nog altijd overvol is

Het kabinet hikt bij het oplossen van de opvangproblemen met asielzoekers aan tegen allerlei beperkingen. Veel meer dan druk zetten op gemeenten kan niet.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden