Pensioenstelsel

Hoongelach, applaus en een enkele traan: de publieke tribune roert zich tijdens het pensioendebat

Belangstellenden volgen het debat vanaf de publieke tribune. Beeld ANP
Belangstellenden volgen het debat vanaf de publieke tribune.Beeld ANP

Het is de grootste wijziging van de sociale zekerheid in honderd jaar. En behoorlijk omstreden. Woensdag debatteert de Tweede Kamer over de nieuwe Pensioenwet.

Wilfred Scholten

De grote woorden buitelen al over elkaar heen voordat het pensioendebat zelfs nog maar begonnen is. Op initiatief van de PVV wil de gehele oppositie, minus de SGP, dat op deze ‘historische dag’ het debat afgeblazen wordt.

De wet die het toekomstige pensioenstelsel moet gaan regelen, kent veel onzekerheden (‘ We gokken met een potje van 1500 miljard’), terwijl het kabinet niet kan zeggen wat de gevolgen zijn voor de mensen. Het idee is dat de pensioenen in de toekomst verhoogd of verlaagd kunnen worden, afhankelijk van de koersen van de aandelen waarin de pensioenfondsen beleggen.

Het stelsel wordt daardoor nog complexer, ondoorzichtiger en met een open eind, is de kritiek van de oppositie. “We hebben cijfers nodig voor we kunnen beslissen", zegt Leon de Jong (PVV). Op de afgeladen publieke tribune volgt een luid applaus. Opvallend veel ‘grijze koppies’ zijn deze woensdagochtend aanwezig. Tweede Kamervoorzitter Vera Bergkamp maant de senioren tot stilte. “Het is niet de bedoeling dat u aangeeft waar u blij of verdrietig van wordt.”

Het helpt weinig, want elk Kamerlid dat om uitstel vraagt wordt met instemming begroet, terwijl de vertegenwoordigers van de coalitiepartijen hoofdschuddend en mopperend worden becommentarieerd. Soms binnensmonds, meestal hardop. Het is duidelijk: veel ouderen zijn naar Den Haag gekomen omdat ze inderdaad ‘verdrietig’ zijn vanwege de Wet toekomst pensioenen die minister Carola Schouten (pensioenen) vandaag verdedigt.

Bekertje water

Clara Roozendaal (79) uit Utrecht laat zelfs een traan als in de lunchpauze gevraagd wordt waarom ze toch zo boos is. “Ik kan slecht tegen onrecht”, zegt ze terwijl ze een bekertje water van een bode krijgt aangereikt. Ze heeft een klein pensioen omdat ze als vrouw pas later ging werken en woont in ‘zo’n tochtig huis uit 1933', dus veel geld houdt ze momenteel niet over. En dan komt er ook nog een nieuw pensioenstelsel aan waarbij de minister niet kan garanderen dat mensen zoals zij het niet slechter krijgen. “Thuis zit ik altijd tegen de tv te schreeuwen als ik het niet eens ben met politici. Hier in de Kamer kan ik het rechtstreeks doen.”

Ondoordacht

Ondanks de spiedende blikken van het Kamerpersoneel dat de orde moet bewaken op de tribune, klinkt af en toe weer applaus op. Ook als SP-Kamerlid Bart van Kent het wetsvoorstel ‘asociaal, ondoordacht en spelen met vuur’ noemt. De socialisten zijn fel tegen de wet, in tegenstelling tot de oppositiepartijen GroenLinks en de PvdA. Zij ondertekenden het pensioenakkoord in 2019, maar hebben twijfels bij de uitwerking ervan in de wet die nu voorligt. Hun steun is nodig voor een meerderheid in de Eerste Kamer. Maar een weerwoord van Henk Nijboer (PvdA), wellicht om ook zichzelf te overtuigen, dat beloftes uit het huidige stelsel ook niet altijd nagekomen worden, wordt met een uitbundig hoongelach beantwoord vanaf de tribune.

Daar zit juist de kern, vindt Rob Rebel, een gepensioneerde leraar. Hij is bezorgd en vraagt zich af waarom het huidige systeem niet gewoon verbeterd wordt, in plaats van het optuigen van een geheel nieuwe wet. Vol verbazing beluistert hij het debat. “Ik had verwacht hier te horen wat het nieuwe pensioenstelsel voor de mensen zal gaan betekenen, maar dat hoor ik niet.” Hij vreest dat dit gevoelige politieke onderwerp zich wel eens kan gaan ontwikkelen als een politieke kwestie, vergelijkbaar met de Toeslagenaffaire en de aardbevingen in Groningen. “De rechters waarschuwen nu al dat burgers in de problemen kunnen komen.”

Pas als de senioren via de roltrap de tribune verlaten hebben, wordt het rustig in de grote zaal. Nog veertien Kamerleden te gaan, onder wie pensioenkenner Pieter Omtzigt, die 110 minuten heeft ingeboekt voor zijn bedenkingen over de nieuwe wet. Een hele zit voor de generatie die zijn zorgen deelt.

Lees ook:

De Kamer stemt over de pensioenwet, maar niemand weet hoe die uitpakt

Eindelijk kunnen Tweede Kamerleden straks stemmen over de nieuwe pensioenwet. Maar weten ze wel hoe een ‘ja’ of ‘nee’ gaat uitwerken in de praktijk? Alles op een rij.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden