Formatie

Hoe graag wil het linkse blok regeren? PvdA en GroenLinks flirten met de macht

Lilianne Ploumen (Pvda) en Jesse Klaver (Groenlinks) dinsdag na afloop van een gesprek met informateur Mariette Hamer over de kabinetsformatie.  Beeld ANP
Lilianne Ploumen (Pvda) en Jesse Klaver (Groenlinks) dinsdag na afloop van een gesprek met informateur Mariette Hamer over de kabinetsformatie.Beeld ANP

PvdA en GroenLinks klinken positief: ze vinden de voorzet van VVD en D66 in de kabinetsformatie aantrekkelijk genoeg.

Een beetje vrolijkheid op de gezichten, dat is wat informateur Mariëtte Hamer al tijden zocht in de kabinetsformatie. Ze heeft het gekregen. Li­lianne Ploumen van de PvdA en Jesse Klaver van GroenLinks kijken al een beetje of ze er zin in hebben met VVD en D66 te gaan onderhandelen. Maar hoe oogt het omgekeerd?

De informateur heeft de partijen gisteren bij elkaar gezet in een ultieme poging een doorbraak te vinden in de formatie. Ze organiseerde voor VVD en D66 een speeddate met ­potentiële regeringspartners CDA, PvdA/GroenLinks en ChristenUnie. De partijen zijn bijgepraat over hoever VVD en D66 zijn opgeschoten met hun eerste voorzichtige voorlopige schets voor een regeerakkoord. De twee linkse partijen klinken ­positief. Ze zien ‘veel aanknopingspunten’ (Ploumen) en ‘een goede ­basis’ (Klaver).

Segers is de motivatie even kwijt

Van het gesprek met het linkse blok hing veel af. Fractievoorzitters Ploumen en Klaver hebben informateur Hamer eindelijk iets concreets in handen gegeven. Ze kan in theorie adviseren: laat het dan die kant maar opgaan met verdere gesprekken voor een kabinet. Alleen blijft er wel een probleem. Bij de VVD staat het gezicht van demissionair premier Mark Rutte nog helemaal niet vrolijk. Hij voelt er weinig voor met twee linkse partijen tegelijk te onderhandelen. Het is onduidelijk of Rutte alsnog die beweging wil maken.

Ruttes eerste wens van onderhandelingen met de ChristenUnie en D66 en CDA is na gisteren verder uit beeld geraakt. Gert-Jan Segers van de ChristenUnie is de motivatie even kwijt, geërgerd na uitspraken van D66-leider Sigrid Kaag. Hij vindt dat ‘het een keer ophoudt’ met het afwijzen van zijn partij door D66. Hamer kan bij de speeddate tussen VVD, D66 en ChristenUnie weinig goede chemie hebben gezien.

Onder de Omtzigtcrisis ging een streep

Hoe serieus zijn Ploumen en Klaver over meeregeren? Dat PvdA en GroenLinks op zichzelf bereid zijn te praten, is nauwelijks een verrassing. Ze zeggen beiden al maandenlang dat ze bereid te zijn tot onderhandelen. “Wij hebben de eerste stap al ­gezet”, aldus Ploumen eerder. Rutte is gewoon weer gesprekspartner, ­onder de Omtzigt-crisis ging een streep. Nu verwacht links wel iets terug. Bijvoorbeeld dat Rutte zijn blokkade opheft om met twee linkse partijen tegelijk te gaan praten.

Als de PvdA gaat aanschuiven bij de formatie, wil fractievoorzitter Ploumen eerst de ledenraad van de partij raadplegen. Die aankondiging zal Rutte stof tot nadenken geven. Het geeft goed weer dat de PvdA een zekere terughoudendheid bewaart, alle sprankjes vrolijkheid ten spijt: regeren met de VVD is bespreekbaar, maar er moet wel iets te bereiken zijn dat de leden overtuigt. Vanaf het begin is de PvdA duidelijk geweest dat de partij niet zomaar meer in een coalitie stapt. Bij GroenLinks is de bereidheid om te regeren veel duidelijker, al vanaf het begin van de ­formatie.

Voorlopig houdt links elkaar nog stevig vast. Het duo Klaver-Ploumen ging gisteren samen op bezoek bij de informateur. Na maanden van ­samen optrekken oogt de samenwerking soepel, meer dan eerder tussen het linkse duo Klaver-Asscher. Samen zullen de twee partijen ­bekendmaken wat hun volgende stap zal zijn. Het signaal voor de ­andere partijen is afgegeven: links blijft nog een blok.

Lees ook:

Kamerlid én staatssecretaris: kan dat wel?

Drie Kamerleden werden de afgelopen tijd benoemd tot demissionair staatssecretaris. Het is een dubbelrol die volgens de grondwet niet kan, maar premier Rutte ziet het als uitzondering voor tijdens kabinetsformatie. De discussie: moeten de nieuwe bewindslieden hun Kamerlidmaatschap opgeven?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden