Nieuws Pensioen

Het pensioen voor nabestaanden is aan een facelift toe, want de bestaande regeling zit vol gaten

Minister Koolmees van sociale zaken: ‘Mensen lopen veelal onbewust financiële risico’s bij nabestaandenpensioen’. Beeld ANP

Weduwen en weduwnaars krijgen in de toekomst mogelijk vijf jaarsalarissen als nabestaandenpensioen. Vakbonden en werkgevers praten over deze variant.

Het kabinet werkt met vakbonden en werkgevers aan een nieuwe opzet van het nabestaandenpensioen. Mogelijk krijgt een weduwe of weduwnaar van een werknemer straks vijf jaarsalarissen van de overleden partner als pensioen. Het bedrag dat hiermee is gemoeid kan in vijf jaar worden uitbetaald of over een langere periode worden verdeeld.

Nu is vaak onduidelijk wat de inkomsten zijn van een weduwe of weduwnaar als de partner overlijdt. De regels van diverse pensioenfondsen verschillen en zijn ingewikkeld. Daardoor komen veel nabestaanden, vooral vrouwen, na het overlijden van de partner in de financiële problemen.

Meerdere opties

De vijf jaarsalarissen als nabestaandenpensioen zijn bedacht door vakbonden en werkgeversorganisaties, schrijft de Volkskrant. Minister Wouter Koolmees (D66, sociale zaken) heeft deze partijen advies gevraagd. Dat zou er in september of oktober moeten zijn. Een woordvoerster van de FNV zegt dat de variant met vijf jaarsalarissen een van de opties is. 

Het is nog onduidelijk of de uitkering afhankelijk wordt van het aantal gewerkte dienstjaren en of het jaarsalaris waarmee wordt gerekend voor het nabestaandenpensioen aan een maximum wordt gebonden. “Wij hebben nog geen voorkeur voor een variant”, laat de FNV weten. Vakbond VCP stelt dat ook andere ideeën worden bekeken.

Het pensioen voor een achterblijvende partner is vaak al goed geregeld als de overledene zelf al met pensioen was. De weduwe krijgt dan meestal 70 procent van het pensioen van de overledene. Als iemand overlijdt voordat de pensioengerechtigde leeftijd is bereikt, kan het uit te keren bedrag enorm variëren. Vooral vrouwen zijn daarvan de dupe. Niet alleen omdat zij vaker parttime werken, maar ook omdat zij vaak jonger zijn dan hun partner en dus meer risico lopen om alleen achter te blijven. Als het inkomen van de overleden man wegvalt, bestaat het risico dat het inkomen ineens sterk terugloopt.

Gaten en onduidelijkheden

Het nabestaandenpensioen is een aanvullende uitkering van het pensioenfonds. De basis is de uitkering via de Algemene nabestaandenwet (Anw). Die is in 1996 ontworpen als opvolger van de Algemene weduwen- en wezenwet (Aww) en is sober van karakter. Recht op een uitkering is er alleen als er kinderen jonger dan achttien jaar zijn. Veel nabestaanden, vooral tussen 50 en 67 jaar, zijn daarmee niet geholpen.

Het nabestaandenpensioen zit vol gaten en onduidelijkheden. Iemand die van baan verandert, zzp’er of werkloos wordt of gaat scheiden, kan een deel van zijn opbouw voor het nabestaandenpensioen verliezen. Het CDA en de ChristenUnie schreven vorig jaar een initiatiefnota en een van de voorbeelden daarin is het karige pensioen van een nabestaande van een WW’er. Die krijgt soms maar de helft van het bedrag zou zijn uitgekeerd als de overledene nog in dienst zou zijn geweest.

In de Tweede Kamer noemde ChristenUnie-Kamerlid Eppo Bruins het nabestaandenpensioen ‘een onontwarbare kluwen’. Volgens minister Koolmees lopen mensen ‘veelal onbewust financiële risico’s’.

In het regeerakkoord heeft de coalitie van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie afgesproken de uitkering voor nabestaanden tegen het licht te houden. De bedoeling is dat met de verandering van het pensioenstelsel, waarover in juni een akkoord is gesloten, ook het nabestaandenpensioen op orde wordt gebracht. 

De opdracht voor vakbonden en werkgevers is een eenvoudiger regeling te bedenken, die begrijpelijk is en die iedereen in een vergelijkbare situatie voldoende soelaas biedt, onafhankelijk van het pensioenfonds waarbij de werknemer is aangesloten.

Lees ook:

Na flink wat kopjes koffie ligt er een compromis voor een pensioenakkoord

Er ligt een voorlopig pensioenakkoord. Het plan voor een nieuwe pensioenstelsel wordt woensdag officieel gepresenteerd. Dat maakte de Sociaal-Economische Raad bekend. Het voorlopige resultaat is een toonbeeld van een tussenoplossing.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden