Coronadebat

Het is even wennen voor De Jonge: nu de crisissfeer is geweken, krijgt hij de ene pluim na de andere

null Beeld ANP
Beeld ANP

Ineens regent het in de Tweede Kamer complimenten over de corona-aanpak. De kritiek richt zich vooral op beslissingen aan het begin van de crisis.

Het is even wennen voor Hugo de Jonge. Nadat Tunahan Kuzu (Denk) vaststelt dat hij en de minister het eens zijn, moet die een geschrokken De Jonge uitleggen dat het om een compliment gaat. Het is de zoveelste pluim die de minister krijgt. De Jonge: “Het is even wennen allemaal. Ik turf ze.”

Eerder in het debat prijst Geert Wilders (PVV) de minister omdat die AstraZeneca-weigeraars nu uit andere vaccins laat kiezen. Caroline van der Plas (BBB) is blij met de priklocaties op het platteland. En Nicki Pouw-Verweij (Ja21) complimenteert het kabinet omdat het vervroegd de samenleving heropent.

Het is nogal een contrast met eerdere coronadebatten. Enkele maanden terug werd gespeculeerd of De Jonge nog wel de juiste man op de juiste plek was. Hij en premier Mark Rutte kregen harde verwijten. Volgens critici zette het kabinet levens op het spel door te veel of juist te weinig te doen.

‘De coronacrisis is voorbij’

Anders dan die eerdere, vaak eindeloze, debatten, is dat van donderdag ‘al’ binnen acht uur klaar. De rap dalende besmettings- en ziekenhuiscijfers hebben de harde kritiek doen verstommen. Wilders stelt vast: “Het coronavirus is er nog wel, maar de coronacrisis is voorbij.” De PVV-leider vindt daarom dat alle maatregelen van tafel kunnen. Onverstandig, zegt premier Mark Rutte, die niet wil dat de druk op de zorg opnieuw oploopt.

Het besluit van het kabinet om de groepen die nu aan bod komen voor vaccinatie alleen nog Pfizer en Moderna toe te dienen, omdat die procentueel beter beschermen dan Janssen, kan grotendeels op instemming rekenen. Wel spreekt De Jonge, die het advies van de Gezondheidsraad overnam, zelf zijn twijfels uit. Het besluit leidde tot chaotische taferelen bij prikstraten en tot veel telefoontjes van mensen die een ander vaccin wilden. De Jonge: “Als je de relatieve winst ziet, denk ik dat die niet opweegt tegen het gedoe rondom Janssen.”

Mogelijk kunnen mensen die dat willen, binnenkort wel een Janssen-vaccin krijgen. Op vragen van D66 antwoordt De Jonge dat de systemen hier volgende week klaar voor zijn, mogelijk duurt het langer om alles juridisch rond te krijgen.

Nu de crisissfeer verdwenen is, begint het terugkijken. SP en Volt willen dat de Algemene Rekenkamer onderzoekt wat er allemaal fout gegaan is. Onlangs maakte die controleur bekend dat bij het ministerie van volksgezondheid van 5,2 miljard euro onbekend is waaraan die is besteed.

Ploumen en Rutte hebben een wrevelig debat

PvdA-leider Lilianne Ploumen heeft er een wrevelig debat over met Rutte. Volgens de premier moest het kabinet tijdens de virusuitbraak nu eenmaal snel handelen, waardoor de precisie erbij inschoot. Onbestaanbaar, vindt Ploumen. “5,2 miljard is meer dan de begroting van veel ministeries.”

Ook minister Tamara van Ark (medische zorg) voert de crisissfeer bij aanvang van de pandemie aan, als het gaat over de kwestie-Van Lienden. Haar ministerie ging met de mediapersoonlijkheid in zee, omdat die snel veel mondkapjes kon leveren. Onbekend was dat Van Lienden er flink mee verdiende, terwijl hij zei dat hij het ‘om niet’ deed. Daar moet de ondernemer zelf verantwoording over afleggen, vindt Van Ark: “Als je exorbitante winsten maakt in een crisis is dat geen goed beeld”.

Veel antwoorden wil Van Ark verder niet over de kwestie geven. Eerst onderzoekt haar ministerie de eigen voorfinanciering voor de mondkapjes.

Lees ook:

Wat doen we met alle vaccins Janssen en AstraZeneca die we overhouden?

Het kabinet heeft besloten Janssen en AstraZeneca niet meer in te zetten voor jonge leeftijdsgroepen, terwijl er nog miljoenen doses onze kant op komen. Wat doen we daarmee?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden