Coronacrisis

Het geduld van de Kamer met minister De Jonge raakt op: ‘Rutte moet de regie gaan voeren’

Hugo de Jonge, demissionair minister van volksgezondheid, welzijn en sport, op het Binnenhof. Beeld EPA
Hugo de Jonge, demissionair minister van volksgezondheid, welzijn en sport, op het Binnenhof.Beeld EPA

De Tweede Kamer verliest het geduld met minister De Jonge. De trage vaccinatie en het lek bij de GGD zorgen voor toenemende frustratie.

Opnieuw heeft demissionair minister Hugo de Jonge (volksgezondheid) een moeilijke week in het vooruitzicht. Er wachten hem twee zware debatten over de coronacrisis, terwijl het vertrouwen van de Tweede Kamer in hem aan het opraken is.

De Kamer raakt gefrustreerd door de trage vaccinatie. Op Bulgarije na, vaccineert in Europa geen land zo langzaam als Nederland. Daarnaast is er grote verontwaardiging over het datalek bij de GGD, waarover De Jonge de Kamer dinsdag onjuist informeerde.

“Het is heel kwalijk dat criminelen toegang tot de gegevens van acht miljoen Nederlanders hebben gehad”, zegt PvdA-Kamerlid Attje Kuiken. “En ik neem het de minister in het bijzonder kwalijk dat hij ons onwaarheden voorspiegelt.”

Zo zei De Jonge afgelopen week dat er een continue controle was op de databestanden en dat medewerkers een Verklaring Omtrent Gedrag (VOG) moesten inleveren. Beide beweringen kloppen niet, zegt de RTL-journalist die het datalek blootlegde. De Jonge zei vrijdag dat hij zijn antwoorden had gegeven ‘op basis van informatie die ik toen had’.

Kuiken vindt De Jonge te laconiek. “De minister houdt van freewheelen. Terwijl je juist over het vaccineren en persoonlijke data heel precies moet zijn.” Haar geduld met de minister is op. “Ik heb steeds meer vraagtekens of hij de touwtjes nog stevig genoeg in handen heeft. Wat mij betreft moet premier Rutte de regie gaan voeren.”

Militaire operatie

Ook GroenLinks vindt dat de minister een deel van zijn verantwoordelijkheden moet neerleggen. De fractie pleitte eerder al voor een speciale regeringscommissaris voor de vaccinatiestrategie. In het begin van de virusuitbraak sprong oud-DSM-topman Feike Sijbesma bij om testmateriaal naar Nederland te krijgen. Kamerlid Suzanne Kröger: “We moeten die vaccinatie als een militaire operatie aanpakken. Er zijn mensen te vinden met logistieke ervaring die eerder met dit soort operaties te maken hebben gehad. Het moet veel sneller en effectiever.” Ook de SGP pleit voor ‘centrale regie’ bij de vaccinatie.

Zorgwekkend voor De Jonge is dat ook coalitiepartijen beginnen te twijfelen of hij de juiste man op de juiste plek is. D66-Kamerlid Kees Verhoeven zei op Radio 1 dat de minister “tegen de grenzen van zijn geloofwaardigheid aan loopt”. Volgens Verhoeven ‘onderschat’ de minister zijn taken.

Minister De Jonge kwam het afgelopen jaar vaker in botsing met de Kamer, door meer te beloven dan hij waar kon maken. Hij spiegelde het testbeleid en het bron- en contactonderzoek te rooskleurig voor en hij bleek achteraf te optimistisch over het bouwen van een corona-app. Donderdag werd bekend dat het Europese medicijnagentschap EMA het niet toestaat om zes weken aan te houden tussen twee prikken van het Pfizervaccin. Met die ingreep wilde De Jonge proberen meer mensen te vaccineren. De VVD was toen de minister met dit idee kwam al sceptisch, en vraagt zich af wat nu het plan is.

Rutte terughoudend

Toch is het maar de vraag of de Kamer volgende week het vertrouwen in de minister opzegt. Het kabinet is al demissionair en een niet-ingewerkte nieuwkomer doet het niet automatisch beter. Vandaar ook de roep, niet voor het eerst, dat Rutte naar voren moet treden. Daarbij speelt ook mee dat partijen, met de verkiezingen in aantocht, manieren zoeken om de populaire premier aan te vallen.

Premier Rutte zegt dat hij er niets in ziet om De Jonge taken uit handen te nemen of een regeringscommissaris in te stellen. “Hugo de Jonge kan het aan. En waarom? Omdat hij het aankan. Het is niet nodig om taken weg te nemen. Als je nog meer mensen gaat aanstellen, maak je het probleem alleen maar complexer.”

Lees ook:

Onze vaccinatiestrategie kán aan het eind van de rit superieur blijken, maar er gaat te veel mis

De frustratie groeit over het Nederlandse vaccinatietempo. Gisteren incasseerde het kabinet een nieuwe tegenvaller. Gevaccineerden moeten toch snel een tweede prik krijgen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden