Analyse

Het ‘boreale’ deel van Forum voor Democratie zal zijn invloed behouden

FvD-kopstukken Freek Jansen (voorzitter jeugdbeweging) met achter hem Theo Hiddema en Thierry Baudet. Alle drie verlieten deze week de partij. Beeld Hollandse Hoogte/Robin Utrecht
FvD-kopstukken Freek Jansen (voorzitter jeugdbeweging) met achter hem Theo Hiddema en Thierry Baudet. Alle drie verlieten deze week de partij.Beeld Hollandse Hoogte/Robin Utrecht

Thierry Baudet en Freek Jansen verlaten Forum voor Democratie, maar met hen verdwijnt niet hun gedachtengoed.

Nu Thierry Baudet en Freek Jansen als de belangrijkste representanten van de radicaal-rechtse stroming binnen Forum voor Democratie een stap opzij hebben gezet, rijst de vraag of de rol van hun gedachtengoed binnen de partij ook is uitgespeeld.

Met het terugtreden als partijvoorzitter en lijsttrekker verliest Baudet zijn machtsbasis, maar hij blijft verbonden aan Forum. Tot maart is hij nog Kamerlid. Hij kan herkozen worden met voorkeursstemmen. Ook Jansen behoudt invloed. Hij is nog  fractiemedewerker. In die rol heeft hij de afgelopen jaren een grote invloed gehad op de partij en op Baudet.

Sinds het vertrek van mede-partijoprichter Henk Otten in 2019 hebben Baudet en zijn rechterhand Jansen zich met gelijkgestemden omringd. Veel jongeren uit Jansens jongerenvereniging JFvD werken nu als fractiemedewerker.

Bij de JFvD is loyaliteit aan Jansen en de lijn van Baudet een pre. Vijf klokkenluiders die begin dit jaar het antisemitisme in appgroepen aankaartten, werden geroyeerd, terwijl een jongere die in opspraak raakte juist werd gepromoveerd tot coördinator in Zuid-Holland.

In het recent verschenen boek ‘Mijn meningen zijn feiten’ schrijven journalisten Harm Ede Botje en Mischa Cohen over de zomerkampen van de jongerenafdeling. Naast sporten en lezingen, zongen de jongeren ’s avonds liederen aan het kampvuur, met teksten als: “Ik wil geen journalisten die liegen op tv, en de kranten waaien ook met alle winden mee”. Een andere strofe: “Voor verraders is geen plaats, laat ons de messen slijpen”. Eén van de ‘kampleiders’ kwam later in opspraak, omdat hij in een appgroep schreef dat “nieuwsorganisaties met voornamelijk Joden in de top keihard bezig zijn met anti-blanke retoriek verspreiden”.

Geflirt met radicaal-rechts

Freek Jansen is ook niet de enige kandidaat voor de verkiezingen met banden met radicaal-rechts. Promovenda rechtsfilosofie Eva Vlaardingerbroek hield pleidooien tegen migratie en feminisme. Op het partijcongres van vorig jaar zei zij in een toespraak dat westerse feministen de man als vijand zien, terwijl ze toestaan dat “honderdduizenden alleenstaande mannen uit zeer patriarchale samenlevingen binnenkomen”. Ze heeft een relatie met Julien Rochedy, voormalig jeugdleider van het Franse Front National, de partij van Marine Le Pen.

In de Eerste Kamer klinkt ook het libertarische geluid van fractievoorzitter Paul Frentrop. Hij pleit voor vrijwillige belastingafdracht, ziet niet veel in de Navo en de EU en hij vergeleek de islam met de ‘nazi-ideologie’.

Annabel Nanninga

De afgelopen maanden kregen bij Forum complottheorieën over het coronavirus de ruimte. En niet alleen van Baudet zelf. Kamerlid Wybren van Haga, nummer acht op de kandidatenlijst, ging voor het FvD-journaal in gesprek met rapper en complotdenker Lange Frans en met influencer Tisjeboy Jay, over de vraag: hoe zit het nou écht met het coronavirus? Het leidde tot kritiek van senator Annabel Nanninga, die vond dat influencers niets in het debat te zoeken hebben.

Nanninga is een van de prominenten die genoeg hebben van de flirts met radicaal-rechts. Eerder al, toen Jansen tijdens een speech sprak over ‘overwinningsdrang’ om Nederland van de ondergang te redden, reageerde Nanninga dat “mensen willen dat we dingen bereiken”, in plaats van voortdurend controversiële discussies voeren. Henk Otten en anderen vertrokken met vergelijkbare kritiek.

Het pragmatische deel van de partij trok de afgelopen dagen aan het langste eind. Maar ook als de JFvD – in de woorden van Nanninga – gesaneerd wordt, dan blijft het ‘boreale’ deel van de partij een factor van belang.

Lees ook:

Baudet is ‘nog niet klaar met Forum’, Nanninga wel met hem

Welke politieke toekomst wacht Forum voor Democratie? Theo Hiddema is opgestapt uit de Kamer, Baudet voert de lijst en het partijbestuur niet meer aan en Annabel Nanninga eist het hoofd van Baudet. Vier scenario’s.

Theo Hiddema van FVD verlaat per direct Tweede Kamer

Advocaat Theo Hiddema, de vredestichter in Forum voor Democratie, stopt per direct als Tweede Kamerlid.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden