KamerdebatOorlog Afghanistan

Falen Kunduz-missie wordt ministers niet nagedragen

Sadet Karabulut (SP): "Hier is ronduit verkeerd geïnformeerd. Wie is verantwoordelijk? We steunen al negentien jaar een oorlog gebaseerd op leugens."Beeld ANP

De kritiek op de politietrainingsmissie in het Afghaanse Kunduz en de misleidende informatie die hierover naar de Kamer ging, heeft de betrokken ministers niet in het nauw gebracht. 

Minister Blok van buitenlandse zaken belooft dat het kabinet zal werken aan meer openheid over en tijdens missies. Ook moeten de risico’s van missies in conflictgebied beter in kaart worden gebracht.

Aanleiding voor het debat donderdag waren de harde conclusies van de onafhankelijke onderzoeksdienst IOB van het ministerie van buitenlandse zaken. De resultaten van de Kunduz-missie zijn ‘te rooskleurig’ voorgesteld en de cijfers, bijvoorbeeld hoeveel Afghaanse agenten een diploma kregen, werden opgepoetst. “Niet transparant”, was het oordeel.

Ook holden de eisen die de Kamer aan de missie stelde, het mandaat verder uit. Instructeurs mochten niet vechten (wat af en toe wel nodig was) en niet buiten Kunduz opereren.

Kamerleden toonden zich bezorgd over de grote druk die kennelijk op ambtenaren is uitgeoefend om de resultaten op te poetsen van de missie die plaatsvond van 2011 tot 2013. “Waar hebben we dat meer gezien”, vroeg D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma zich af. “Ambtenaren op alle ministeries moeten zich veilig voelen om de feiten te melden. GroenLinks-collega Bram van Ojik noemde dergelijke groepsdruk ‘niet acceptabel’. “Er waren mensen die waarschuwden en er is niet geluisterd.”

‘Luiken moeten open’

Dat waren Blok en zijn Defensie-collega Ank Bijleveld met hem eens. “Zeer zorgelijk”, aldus Blok, die aangaf dat hij ambtenaren weerbaarder wil maken tegen de druk om positief te rapporteren. “De luiken moeten open”, aldus Bijleveld.

SP’er Sadet Karabulut –initiatiefneemster van het debat - had op meer zelfreflectie gehoopt. “Hier is ronduit verkeerd geïnformeerd. Wie is verantwoordelijk? We steunen al negentien jaar een oorlog gebaseerd op leugens.” Daarmee verwees ze ook naar recent Amerikaans onderzoek dat de oorlog in Afghanistan mislukt is en dat de Amerikanen daarover zijn voorgelogen. Karabulut wil een parlementair onderzoek naar de misleiding van de Kamer, maar kreeg geen steun.

Het SP-Kamerlid probeerde minister Blok vergeefs te bewegen tot het inzicht dat Nederland beter niet naar Afghanistan had kunnen gaan. De meerderheid van de Kamer staat nog steeds achter de missie, ook GroenLinks, dat destijds na zware interne strijd de missie als oppositiepartij toch steunde. D66’er Sjoerdsma: “De alternatieve, lovende geschiedenis laat zich niet kennen”.

Lees ook: 

Zo goed ging het in Kunduz niet

Tegenslagen van de missie in Kunduz, Afghanistan, zijn verzwegen om geen draagvlak te verliezen. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden