Voorzittershamer

Dit zijn de kansen van de kandidaat-Kamervoorzitters

Kandidaat-kamervoorzitters Martin Bosma (PVV), Khadija Arib (Pvda) en Vera Bergkamp (D66) voorafgaand aan de verkiezing van een nieuwe voorzitter van de Tweede Kamer. Beeld ANP
Kandidaat-kamervoorzitters Martin Bosma (PVV), Khadija Arib (Pvda) en Vera Bergkamp (D66) voorafgaand aan de verkiezing van een nieuwe voorzitter van de Tweede Kamer.Beeld ANP

Vandaag beslist de Tweede Kamer in geheime stemmingsrondes wie de komende jaren die hamer mag hanteren: huidige voorzitter Khadija Arib, Vera Bergkamp of PVV’er Martin Bosma, die zich al eerder aanmeldde.

Vermoedelijk gaat de strijd tussen de eerste twee kandidaten. Alle drie zitten in het presidium, het dagelijks bestuur van de Tweede Kamer.

Met de kandidatuur van Vera Bergkamp (49) komt er spanning in de strijd om de voorzittershamer. Kandidaatstelling is een vrije keuze van individuele Kamerleden, al speelt partijpolitiek zeker een rol. Arib ligt goed bij de VVD-fractie, maar Bergkamp maakt ook kans. De motie van afkeuring van D66-leider Sigrid Kaag tegen Rutte zal de VVD nog dwarszitten. In de Kamer wierp dinsdag zowel Rutte als Kaag de beschuldiging verre van zich, als zouden ze samen hebben gesproken over een mogelijk voorzitterschap van D66.

Vera Bergkamp (D66) tijdens een overleg in de Tweede Kamer in 2019.  Beeld ANP
Vera Bergkamp (D66) tijdens een overleg in de Tweede Kamer in 2019.Beeld ANP

De huidige voorzitter Khadija Arib (60) is populair en ervaren, wat haar goede kaarten geeft voor een herverkiezing. Ze kondigde al eerder aan door te willen. Maar Aribs partij, de PvdA, bleef de afgelopen verkiezingen steken op negen zetels. Het is niet onmogelijk dat een kleinere partij de voorzittershamer krijgt of houdt. Toch is die door de jaren heen meestal in handen geweest van een van de grotere partijen. En dat is D66 zeker met zijn 24 zetels.

D66 greep bovendien in 2019 naast het voorzitterschap van de Eerste Kamer. Toen rekenden ze zich met hun kandidaat-senator Joris Backer vooraf tot de grote kanshebbers, ook omdat de VVD met Ankie Broekers-Knol al jaren het voorzitterschap had bekleed. Maar Backer viel af in de tweede ronde en uiteindelijk kreeg VVD’er Jan Anthonie Bruijn de voorkeur.

Discriminatie in partijprogramma PVV belemmering voor Bosma

Bosma (56) stelde zich maandag al kandidaat via een tweet: “De Kamer weer als TEGENMACHT. Niet meer als lammetje van het kabinet, maar als leeuw van het dualisme”.

De ‘ideoloog van de PVV’ geniet steun op rechts, van FvD, JA21 en heel misschien de SGP-Kamerleden. Als inval-voorzitter heeft Bosma – sinds 2006 in de Kamer – laten zien strak en onpartijdig debatten te kunnen leiden. Maar een parlementsvoorzitter is ook het officiële gezicht van de volksvertegenwoordiging naar buiten toe. En dan staat voor veel Kamerleden het discriminerende karakter van het PVV-partijprogramma een stem op Bosma in de weg. Bosma deed in 2016 al eens een vergeefse gooi.

Ook lid Presidium

Vera Bergkamp schrijft in haar brief dat de Kamer voor ‘grote opgaven’ staat: de nasleep van de kinderopvangtoeslagaffaire, de problemen met de uitvoeringsorganisaties, het grote aantal Kamerfracties, de coronacrisis en de aanstaande verhuizing van de Tweede Kamer deze zomer. Dat laatste is mogelijk een verwijzing naar Arib, die volgens velen te lang een achterhoedegevecht heeft gevoerd tegen de verhuizing.

Bergkamp is net als Bosma lid van het Presidium, het dagelijks bestuur van de Kamer. Ze is sinds 2012 lid van de Tweede Kamer. Eerder was zij onder meer voorzitter van de lhbti-rechtenorganisatie COC en directeur bij de Sociale Verzekeringsbank.

De drie kandidaten presenteren zich woensdagochtend in het Kamerdebat vanaf 10:15 aan de 150 Kamerleden. Die kunnen dan vervolgens vragen stellen aan de kandidaten. Na het debat wordt er uiteindelijk in het geheim gekozen met stembriefjes. De winnaar moet een volstrekte meerderheid achter zich krijgen.

Lees ook:

Waar moet de uitdager van Arib aan voldoen bij de verkiezing van een nieuwe Kamervoorzitter?

Wie volgt Kamervoorzitter Khadija Arib op? Als het aan haarzelf ligt: Khadija Arib. Het PvdA-Kamerlid hanteert de hamer al vier jaar en ambieert een tweede volledige termijn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden