Belastingdienst

De zoveelste blunder van de Belastingdienst: 9000 dossiers zijn te vroeg vernietigd

Staatssecretaris Alexandra van Huffelen van Financien in de Eerste Kamer tijdens de behandeling van de compensatiewet voor slachtoffers in de toeslagenaffaire. Bij duizenden ouders werd de kinderopvangtoeslag enkele jaren geleden onterecht stopgezet. Zij moesten tienduizenden euro's terugbetalen en veel van hen raakten daardoor in de problemen.Beeld ANP

De zoveelste blunder van de Belastingdienst en tegenslag voor getroffen ouders in de toeslagenaffaire: 9000 dossiers zijn te vroeg vernietigd.

Duizenden dossiers in het archief van de afdeling Toeslagen van de Belastingdienst zijn jaren te vroeg vernietigd. Het gaat om 9000 dossiers van mensen die in beroep zijn gegaan tegen besluiten van de afdeling Toeslagen.

Ouders die door deze nieuwe fout van de Belastingdienst getroffen zijn, krijgen het voordeel van de twijfel, beloofde staatssecretaris Alexandra van Huffelen donderdag aan de Tweede Kamer.

Na twaalf jaar vernietigd

De bewuste dossiers zijn tussen 2009 en 2012 gearchiveerd. Toeslagendossiers worden na twaalf jaar vernietigd, voor de Belastingdienst geldt een termijn van zeven jaar. Die kortere termijn is dus onterecht ook bij deze dossiers aangehouden, volgens de staatssecretaris per ongeluk.

Voor Van Huffelen is dit een nieuwe grote tegenslag voor de hersteloperatie die zij moet leiden. Het vertrouwen van burgers in de overheid liep zware averij op in de toeslagenaffaire. Ouders werden bij de aanvraag van kinderopvangtoeslag bewust gediscrimineerd op afkomst. Ze moesten soms tienduizenden euro’s terugbetalen en zagen hun levens verruïneerd. De Tweede Kamer werd jarenlang slecht, niet en verkeerd geïnformeerd. Van Huffelens voorganger Menno Snel moest het veld ruimen vanwege de affaire, die het hele kabinet aankleeft.

‘Ongelooflijk valse start’

De hersteloperatie kende al een ‘ongelooflijk valse start’, zoals Van Huffelen twee weken geleden zelf moest vaststellen. Toen bleek dat de fiscus de onafhankelijke commissie die beoordeelt of gedupeerde ouders in aanmerking komen voor schadevergoeding, verkeerd had geïnformeerd. Daardoor werden mogelijk honderden, of zelfs duizenden ouders onterecht afgewezen voor een schadevergoeding. Extra pijnlijk was dat deze fout gemaakt was door de nieuw opgerichte organisatie die juist los van de Belastingdienst beter zou kunnen opereren.

Waarschijnlijk zijn de duizenden vernietigde dossiers juist van ouders die door een recente verruiming van de regeling toch voor compensatie in aanmerking komen. Kamerleden Renske Leijten (SP) en Pieter Omtzigt (CDA) wisten gedaan te krijgen dat ook de ouders die onterecht het etiket ‘opzet’ of ‘grove schuld’ kregen opgeplakt bij hun aanvraag, onder de compensatie vallen. Eerder ging het alleen om ouders die in de molens van het omstreden speciale fraudeteam (CAF) van de dienst waren vermalen.

Kijken wat er te redden valt

Al die tijd was al duidelijk dat de informatie uit oudere dossiers zeer lastig boven water kwam. Richting de Tweede Kamer, maar ook bij de ouders zelf die om hun dossier hadden gevraagd. Van Huffelen moet nu kijken of er nog wat te redden valt van de stukken. Sommige documenten liggen bijvoorbeeld ook bij de rechtbank of zijn met openbare informatie te reconstrueren. Lukt dat niet, dan krijgen de ouders gelijk in hun beroep.

Mini-enquête

De Tweede Kamer stelt een mini-enquête in naar de toeslagenaffaire. CDA-Kamerlid Chris van Dam gaat de commissie leiden, zo werd donderdag bekend. In november starten de openbare ondervragingen van (ex-)ministers en staatssecretarissen, onder wie waarschijnlijk ook Eric Wiebes (voorheen verantwoordelijk voor de Belastingdienst) en Lodewijk Asscher (oud-minister van sociale zaken). Ook een aantal ambtenaren kan een oproep verwachten.

De commissie is vooral geïnteresseerd in het overleg dat de betrokken ministers voerden tussen 2013 en 2015 over de zogeheten Aanpak Fraude. Waren zij op de hoogte van de fraudeaanpak bij de kinderopvangtoeslag en van de signalen dat dit uit de hand liep? Want ook die waren er al eerder, onder meer van de Nationale Ombudsman in 2017.

Lees ook:

Opnieuw kleunt de Belastingdienst mis in de toeslagenaffaire

De Belastingdienst informeerde de commissie die moet beoordelen of ouders recht hebben op schadevergoeding onjuist. De fiscus komt onder curatele en de beoordeling moet over,zegt staatssecretaris Van Huffelen.

Voor de Belastingdienst ben je fraudeur tot het tegendeel bewezen is

Jaren geleden stopte Florien Jansen al met haar gastouderbureau, na een langdurige strijd met de Belastingdienst. Nu komt zij erachter dat ze al die tijd als fraudeur werd aangemerkt. Maar de Belastingdienst had daar helemaal geen bewijs voor.

Schadevergoeding in toeslagenaffaire fors uitgebreid

Duizenden extra gedupeerde ouders in de toeslagenaffaire krijgen alsnog recht op schadevergoeding. Een initiatief van SP-Kamerlid Renske Leijten kan rekenen op instemming van decoalitie en de staatssecretaris.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden