Serie Geheimen van het Binnenhof

De vleermuizen hoeven niet langs de beveiliging

Vleermuisonderzoekers op het Binnenhof. Beeld Rijksvastgoedbedrijf/Bas Kijzers

Het Binnenhof telt vele verborgen plekjes en bewoners. Trouw laat er een paar zien, in de aanloop naar de renovatie en de sluiting van het Binnenhof vanaf 2020. Vandaag: de vleermuizen

De bewaking van het Binnenhof is op het oog prima op orde. Voor mensen dan. Sluizen, toegangshekjes en voor bezoekers een heuse ‘vliegveldslurf’ waar de tassen en schoenen doorheen moeten. Toch zijn er ook wezens die vrij in en uit gaan: de vleermuizen. Wie in de schemering over het Binnenhof bij de fontein loopt, ziet ze vliegen.

Hoe zal het deze zoogdiertjes vergaan als straks bouwkranen hun schaduw over het terrein werpen en bouwvakkers iedere dag door de gebouwen denderen? De Zoogdiervereniging is door het Rijksvastgoedbedrijf gevraagd een jaar lang metingen te doen, de resultaten van het onderzoek zijn nog niet bekend. Alle vleermuissoorten zijn beschermd, dus is onderzoek naar hun wel en wee voor een bouwvergunning wettelijk verplicht. Ook is er gekeken naar beschermde muurplanten en broedvogels, zoals de gierzwaluw, op en rond het Binnenhof.

De batdetector

Daarom waren er afgelopen tijd tegen schemering mensen in oranje hesjes te zien in het politieke zenuwcentrum, met in hun hand een vreemd apparaatje, een batdetector. Bij tuinen van het binnencomplex zijn eenzelfde soort kastjes geplaatst, om ook de zwakste geluiden van vleermuizen op te vangen.

Marcel Schillemans van de Zoogdiervereniging kan alvast een tipje van de sluier oplichten. “Vleermuizen zien het Binnenhof als een soort grote rotsformatie. Ze wonen in spleetjes, tussen muren en in scheuren.” Soorten van deze ‘rotsbewoners’ die in Nederland voorkomen (naast de ‘boomwoners’) zijn de gewone dwergvleermuis, de laatvlieger – die laat in de schemering op pad gaat – de meervleermuis en de gewone grootoorvleermuis.

Zijn het er meer dan in andere historische binnensteden? Daar is nog nooit grootschalig onderzoek naar gedaan. Alleen als ergens een bouwvergunning nodig is komen vleermuisonderzoekers kijken. Maar Den Haag scoort met zijn vele groen en parken, de Hofvijver en ander water best goed, volgens Schillemans. Dat zorgt voor veel insecten. Den Haag vleermuisstad dus, al is juist het goede onderhoud van de vele Haagse monumenten weer in het nadeel van de beestjes.

Ultrasone geluiden

Schillemans hoopt de beestjes ook tijdens en na de verbouwing te kunnen volgen. Van hard geluid door sloop- of bouwwerkzaamheden hebben vleermuizen over het algemeen weinig last. “Ze maken zelf ultrasoon geluid, dus ze horen ook vrijwel alleen ultrasone geluiden”, zegt Schillemans. Flexibel zijn ze ook, in de keus van hun behuizing. Maar dat vergt een goede voorbereiding, net als de verhuizing van alle politici, ambtenaren en staatsraden naar elders op dit moment in volle gang is.

“Je kunt ze een andere woning aanbieden, bijvoorbeeld tijdelijk in kasten, maar daar gaan ze niet van de ene op de andere dag in hangen”, aldus Schillemans. “Ook moeten we oppassen dat de bouwvakkers tijdens de verbouwing geen vleermuizen per ongeluk opsluiten en zo slachtoffers maken. Vooral in de winter zou dat kunnen gebeuren, want dan gaan ze in winterslaap. Dat doen ze overigens ook op andere plekken, bijvoorbeeld in bunkers in de duinen.” En wat gebeurt er met de gewone, lopende muizen die zoals bekend de Binnenhofbewoners af en toe plagen? Die zijn niet beschermd. Schillemans: “Maar ook dan geldt dat je ze niet zomaar mag doodmaken.”

Dit is het tweede deel van een vierdelige zomerserie.

Lees ook:
De verbouwing van het Binnenhof is net een reality-soap

Het Binnenhof is hard toe aan renovatie. Daar is iedereen het wel over eens. Maar hoe, door wie, wanneer? Verbouwen is emotie. Die is er volop in het Haagse. En dan te bedenken dat de verbouwing zelf nog niet eens is begonnen.

En lees hier het eerste deel van deze serie:
Graven onder het Binnenhof: archeologen vinden muurtje uit de dertiende eeuw

Archeologen speuren mee tijdens de werkzaamheden aan het Binnenhof. Dat leverde zomaar een mooie vondst op: een klein stukje middeleeuwse muur uit de dertiende eeuw.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden