Niet coulant

De uitzetting van asielkinderen dreigt, ondanks een verruimd kinderpardon

Een actie in 2016 voor kinderen zonder verblijfsvergunning.  Beeld ANP
Een actie in 2016 voor kinderen zonder verblijfsvergunning.Beeld ANP

Asielkinderen die een beroep deden op het verruimde kinderpardon, dreigen te worden uitgezet. Maar het kabinet had informeel afgesproken coulant te zijn in hun situaties. ‘Ineens is het woord van de burgemeester niets meer waard.’

Ondanks de verruiming van het kinderpardon procederen er nog ruim honderd in Nederland gewortelde kinderen tegen de afwijzing van een verblijfsvergunning. Maatschappelijke organisaties wijten dat aan veel te strikte regelgeving. Op dit moment dreigen er volgens hen minstens zes kinderen onterecht het land te worden uitgezet, terwijl het kabinet had afgesproken coulant te handelen in hun situaties. Dat aantal kan verder oplopen nu de rechter recentelijk een aantal keer de afwijzing van hun aanvraag gegrond heeft verklaard.

Twee jaar terug oordeelde het kabinet na heel wat politiek getouwtrek dat het uit 2013 stammende kinderpardon te rigide was. Honderden asielkinderen die langer dan vijf jaar in Nederland woonden moesten met dat pardon aan een verblijfsvergunning worden geholpen. Maar de meeste aanvragen werden afgewezen omdat gezinnen volgens uitvoeringsinstantie IND in het verleden onvoldoende hadden meegewerkt aan hun vertrek. En dat was wel essentieel om een verblijfsvergunning te kunnen krijgen.

Allemaal wonen ze ruim vijf, soms zelfs tien jaar of langer in Nederland

Bij de verruiming van het pardon in 2019 maakte dit zogeheten meewerkcriterium daarom plaats voor het volgens het kabinet ruimhartigere beschikbaarheidscriterium. Voortaan was het voldoende als kinderen en hun ouders in ieder geval beschikbaar waren voor eventueel vertrek en dus in beeld waren bij het Rijk. Maar juist dit criterium speelt de zes kinderen parten. Allemaal wonen ze ruim vijf, soms zelfs tien jaar of langer in Nederland. Ze gaan hier naar school, zijn bekend bij het Centrum Jeugd en Gezin, bij de leerplichtambtenaar en sommigen wonen in gemeentelijke opvang, gefinancierd door het Rijk. Vier zijn ook bekend bij de burgemeester van hun woonplaats.

Maar de IND oordeelt dat dat onvoldoende is, omdat gezinnen in beeld moeten zijn geweest bij de IND zelf, het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (Coa), de Dienst Terugkeer en Vertrek of de vreemdelingenpolitie (AVIM). Opvallend, zegt oud-Kamerlid Joël Voordewind van coalitiepartij ChristenUnie. Want het kabinet sprak volgens hem bij de verruiming van het pardon af (niet op papier overigens) coulant te handelen als kinderen bekend zijn bij de gemeente.

Rechterlijke uitspraak doet hoop verdampen

Uit cijfers van het ministerie van justitie en veiligheid van februari vorig jaar blijkt dat 43 van de in totaal 312 afgewezen gezinnen geen verblijfsvergunning kregen omdat ze volgens de IND niet in beeld waren bij het Rijk. Bij Defence for Children zijn nog eens 100 tot 150 asielkinderen bekend die zijn afgewezen om andere, volgens de organisatie strikte regels “die voorbijgaan aan het belang van de asielkinderen”. Ook zijn er kinderen die buiten beeld zijn verklaard en uiteindelijk toch een verblijfsvergunning kregen. Hulporganisaties als Stil Utrecht koesterden daarom de hoop dat meerdere afgewezen kinderen alsnog kunnen blijven. Maar een uitspraak van de rechter heeft die hoop afgelopen donderdag doen verdampen.

De rechter oordeelde dat een gezin woonachtig in Huize Agnes, een gemeentelijke opvang in Utrecht, terecht is afgewezen door de IND. Stil, die het gezin bijstond, verwacht daarom niet dat de negen nog wachtende gezinnen die de organisatie begeleidt een gunstigere uitspraak wacht. De kinderen die nu een negatieve uitspraak van de rechtbank ontvangen mogen hun hoger beroep hoogstwaarschijnlijk niet in Nederland afwachten.

John van Tilborg, directeur bij hulporganisatie Inlia, was in 2007 nauw betrokken bij het generaal pardon dat regelde dat 27.000 asielzoekers een verblijfsvergunning kregen. “Burgemeesters hebben toen bevestigd dat deze mensen al die tijd in Nederland hebben gewoond. Nu het om kinderen gaat, de allerkwetsbaarsten, is het woord van de burgemeester ineens niets meer waard.” De staatssecretaris van justitie en veiligheid kon maandag nog niet reageren.

Lees ook:

Beleid IND doet denken aan toeslagenaffaire, vinden wetenschappers en advocaten

Mensen met een tijdelijke verblijfsvergunning worden geregeld spijkerhard en onheus aangepakt. Wetenschappers van de Radboud Universiteit zien overeenkomsten met de toeslagenaffaire.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden