null Beeld

FramingHans de Bruijn

De kracht van het zinnetje ‘ik snap de kritiek’

Hans de Bruijn

Soms kan in een klein zinnetje een krachtig frame verscholen zitten. In een talkshow zit een wetenschapsjournalist die zich grote zorgen maakt over het klimaat. Even ­later is ze erg enthousiast over ruimtevaart – over een nieuwe missie naar de maan. Natuurlijk krijgt ze een lastige vraag: hoe kun je je enerzijds zo’n zorgen maken over het klimaat, en anderzijds zo enthousiast zijn over een ruimtevaartmissie, die zoveel milieuschade oplevert?

Ze introduceert haar antwoorden met een klein zinnetje: ‘Ik snap dit’. En even ­later: ‘Ik snap de kritiek’. Dat frame van ik-snap-de-kritiek wordt vaker gebruikt. Wat is de kracht ervan?

Geen kritische vervolgvragen

Een. Als je de kritiek snapt, hoeft de kritische vragensteller daar niet over uit te wijden. Je snapt de kritiek, en daarmee is de boodschap toch ook enigszins dat er geen kritische vervolgvragen nodig zijn.

Twee. Je stijgt een beetje boven de discussie uit. Er zijn argumenten voor de maanmissie: die snap je. Er is kritiek op de missie: die snap je ook. De kritische vragensteller zit nog in de discussie. Jij snapt het, staat al boven de discussie.

Drie. Als je de argumenten voor en tegen snapt, en er geen kritische vervolgvragen nodig zijn, dan kun je door naar het volgende punt. En daarmee kun je de agenda van het gesprek bepalen. Het gaat niet zozeer om de milieuschade van ruimtevaart, maar veel meer om alle nieuwe inzichten en inspiratie die ruimtevaart ons oplevert.

Met een slimme term kun je de werkelijkheid niet alleen beschrijven, maar ook maken. Hans de Bruijn is bestuurskundige en debatspecialist. Wekelijks analyseert hij de sturende taal van beleidsmakers.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden