Coronavaccinatie

De Jonge: Tieners die willen, kunnen een prik krijgen

Demissionair Minister Hugo de Jonge van volksgezondheid, welzijn en sport (CDA) staat de pers te woord over het advies van de Gezondheidsraad.  Beeld ANP
Demissionair Minister Hugo de Jonge van volksgezondheid, welzijn en sport (CDA) staat de pers te woord over het advies van de Gezondheidsraad.Beeld ANP

Na het positieve advies van de Gezondheidsraad heeft minister Hugo de Jonge besloten om vaccins beschikbaar te maken voor jongeren van 12 tot en met 17. Met goede voorlichting hoopt hij de groep die zelf niet erg ziek wordt door corona, over de streep te trekken.

Jongeren die dat willen, kunnen voor het nieuwe schooljaar begint een prik tegen corona halen. Dat maakte demissionair minister Hugo de Jonge van volksgezondheid woensdag bekend. “Om onze herwonnen vrijheden en de gezondheid te beschermen, is het vaccineren van jongeren evident en onvermijdelijk. Voor henzelf en voor de samenleving als geheel.”

Het gaat om een groep van circa 1,1 miljoen kinderen. Zeventienjarigen kunnen vanaf vrijdag al een afspraak maken. Dat er zo gauw al ruimte is voor deze jongeren, heeft onder andere te maken met de massale belangstelling voor het Janssen-vaccin. Hierdoor zijn er meer gaatjes voor Pfizer-prikken beschikbaar – op dit moment het enige vaccin dat getest is en effectief bevonden voor deze groep.

Na het positieve advies van de Gezondheidsraad dinsdag lag het voor de hand dat De Jonge hiertoe zou besluiten, ook omdat hij zich eerder voorstander van het vaccineren van tieners betuigde. Tijdens een toelichting aan de pers noemde hij het advies ‘overtuigend’. “De kern van het advies is dat vaccineren een enorme bijdrage levert aan het verder terugdringen van het virus.”

Tieners hebben zelf weinig last van corona – kun je het dan maken ze te vaccineren?

Het vaccineren van tieners ligt om die reden ook gevoelig. Want kun je het wel maken om tieners, die zelf weinig last hebben van een infectie, toch te vaccineren omdat je daarmee de verspreiding van de epidemie tegengaat? Jongeren inzetten voor het algemeen belang is in het Nederlandse vaccinatieprogramma ongebruikelijk.

Maar volgens De Jonge blijkt uit het advies hoezeer vaccineren ook voordeel oplevert voor jongeren zelf, omdat het hen niet alleen beschermt tegen ziekte, maar ook – en dat voerde de Gezondheidsraad aan als zwaarwegend argument – beschermt tegen mogelijke beperkende maatregelen bij een nieuwe golf, veroorzaakt door de oprukkende deltavariant.

De Jonge tegen jongeren: ‘Bescherm je gezondheid en je vrijheid’

Daarnaast kun je, zegt De Jonge, bij jongeren best aankomen met het altruïstische argument: als je er zelf niet zo ziek van wordt, doe het dan voor de ander. “Het uitgangspunt van de voorlichting wordt: bescherm je gezondheid en je vrijheid, voor jezelf en voor ons allemaal”, zegt de minister. “Je moet jongeren niet onderschatten: ze kunnen prima weloverwogen besluiten nemen.”

Ouders en jongeren met vragen kunnen terecht op coronavaccinatie.nl/jongeren, nu nog een redelijk summiere webpagina, die later wordt aangevuld met onder andere korte, geanimeerde filmpjes met prangende vragen. Ook wil De Jonge objectieve informatie bieden door wat hij noemt ‘gezaghebbende afzenders’, zoals dokters.

Het ministerie werkt daarnaast aan voorlichtingsverhalen waarin jongeren zelf vertellen hoe zij denken over vaccinatie. Ook komt er een themales over vaccineren in augustus beschikbaar. Op deze manier hoopt De Jonge onwaarheden die onder de jeugd de rondte doen over het vaccin, zoals dat het onvruchtbaarheid veroorzaakt, de kop in te drukken.

Eerdere mislukte campagne

Vers in het geheugen ligt nog de mislukte campagne uit 2008 rond de HPV-vaccinatie tegen baarmoederhalskanker, voor tienermeisjes. Tijdens de eerste ronde kwam destijds maar de helft opdagen – ook juist omdat het aan goede voorlichting schortte en er onduidelijkheid was over bijwerkingen.

Dat speelt ook nu, als het gaat om een ontsteking aan de hartspier die bij ongeveer 1 op de 15.000 jongens en 1 op de 100.000 meisjes voorkomt, blijkt uit gegevens uit Amerika. Het Europese Medicijnenagentschap (EMA) onderzoekt op dit moment of dit daadwerkelijk door het vaccin komt.

Volgens De Jonge is deze mogelijke bijwerking kortdurend en gaat het meestal vanzelf weer over, of na een kleine ingreep. De Gezondheidsraad noemt langetermijneffecten van het vaccin onwaarschijnlijk, omdat ze meestal niet voorkomen na een eenmalige vaccinatie, maar kan er verder ‘nog niets over zeggen’. De Jonge is resoluter: “Over langetermijneffecten kan ik duidelijk zijn, die zijn er niet.”

Bij conflict tussen ouders en kinderen, geeft de voorkeur van het kind de doorslag

Vaccineren is altijd vrijwillig. Kinderen tussen 12 en 16 jaar moeten de beslissing samen met hun ouders nemen, zoals ook voor andere medische besluiten wettelijk bepaald is. Als er een conflict is tussen de partijen, geeft de voorkeur van het kind de doorslag. 16- en 17-jarigen zijn sowieso autonoom om te beslissen voor of tegen een prik.

Dat het vaccineren van deze groep bij sommige ouders tot heftige reacties leidt, kan De Jonge wel begrijpen. Alleen noemt hij de opinies van de mensen die ‘blijf van mijn kind af’ zeggen, incoherent. “Dat zijn vaak mensen die ook moeite hebben met de coronamaatregelen, en dat is begrijpelijk. Maar vaccineren is dé manier om onze herwonnen vrijheid te behouden.”

Lees ook:

Kinderen vaccineren: de voors en tegens op een rij

Naar aanleiding van het advies van de Gezondheidsraad zette Trouw de voors en tegens van het vaccineren van kinderen op een rij. Wat woog de Gezondheidsraad allemaal mee?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden