D66

D66 bemoeide zich volop met Kaag-documentaire en liet scènes verwijderen

Sigrid Kaag (D66) bij aankomst voor een gesprek met formateur Mariëtte Hamer over de kabinetsformatie.  Beeld ANP
Sigrid Kaag (D66) bij aankomst voor een gesprek met formateur Mariëtte Hamer over de kabinetsformatie.Beeld ANP

De VPRO-documentaire over Sigrid Kaag krijgt een flinke staart: de minister informeerde de Kamer verkeerd over bemoeienis van D66 en ambtenaren met de film.

Minister Arie Slob (media) was eind vorig jaar nog stellig: D66 heeft ‘geen betrokkenheid bij of invloed gehad’ op de VPRO-documentaire over Sigrid Kaag, antwoordde hij op Kamervragen van de PVV. Uit mailverkeer tussen de omroep en het team rond de minister, dat het weblog GeenStijl heeft opgevraagd, doemt een heel ander beeld op: het ministerie van buitenlandse zaken én D66 bemoeiden zich intensief met de beelden in de film.

De VPRO zond de documentaire, getiteld Sigrid Kaag van Beiroet tot Binnenhof, begin dit jaar uit. De omroep kondigde het aan als een ‘filmisch portret’ uit de ‘machinekamer van de politiek’. In de Tweede Kamer ontstond irritatie over het moment van uitzenden, zo vlak voor de verkiezingen. Maar Slob verzekerde dat dit een besluit was van de omroep zelf.

Uit de vrijgegeven documenten blijkt nu dat over het moment van uitzenden wel degelijk overleg is geweest met het ministerie. Bovendien drongen ambtenaren en het campagneteam van Kaag op nogal felle wijze aan op aanpassingen in de film.

Een belangrijk punt voor het ministerie en D66 was dat beelden van Kaag in de dienstauto, waarop ze geen gordel draagt, eruit moesten. “Moet worden aangepast, zal anders leiden tot publicitair gedoe”, mailde een ambtenaar naar de omroep. D66 vreesde voor een ‘autogordelgate’. Het verwijderen van die scènes bleek overigens technisch te ingewikkeld.

Scène waarin Kaag moties ‘afzeikt’ werd verwijderd

Op een ander punt had het ministerie meer succes: het verzoek om een beeld aan te passen waarop Kaag in Niger wordt ontvangen met volle champagneglazen, werd ingewilligd. Ook een oproep van ambtenaren om een scène waarin de minister moties ‘afzeikt’ en commentaar levert op Kamerleden te vervangen door iets ‘onschuldigers’, vond gehoor bij de VPRO.

Vanuit D66 kwam na het zien van een voorvertoning nog een dringend verzoek om in de documentaire meer te laten zien van ‘haar idealen’. “Nu zit dat er helemaal niet in (...) Die leegheid doet echt geen recht aan haar inhoudelijk gedreven keuze om dit avontuur aan te gaan.”

De VPRO verklaarde dinsdagavond dat ‘de aanpassingen die zijn doorgevoerd op geen enkele manier de inhoud van de film zoals de maker die voor ogen had hebben geschaad’. Kaag zegt dat zij niet zelf heeft aangedrongen op wijzigingen en dat dit ook niet op haar eigen verzoek is gebeurd. Het niet dragen van de autogordel noemt ze een ‘slecht voorbeeld’. “Ik was daar zelf ook ongelukkig over. Ik heb meteen een bedrag overgemaakt aan Veilig Verkeer Nederland.”

Slob heeft ondertussen de omroep om opheldering gevraagd over de invloed die anderen op de documentaire hebben gehad, aangezien de minister eerder verklaarde dat die betrokkenheid er niet was. De PVV wil Slob ter verantwoording roepen in de Kamer.

‘Dit oordeel moet er heel snel komen’

De ombudsman van de NPO, Margo Smit, zegt tegen persbureau ANP dat er een onderzoek komt naar de totstandkoming van de documentaire. Normaliter heeft de ombudsman een termijn van drie maanden, maar zo lang zal het deze keer niet duren, verzekert ze. “Dit oordeel moet er gewoon heel snel komen.” Ook het Commissariaat voor de Media zal waarschijnlijk onderzoek doen naar de kwestie.

De Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ) noemde de documentaire eerder al journalistiek gezien geen slimme zet. Vooral de periode waarin die gemaakt is, de verkiezingstijd, kan ervoor zorgen dat de ‘strikte onafhankelijkheid in twijfel wordt getrokken’, liet Thomas Bruning, algemeen secretaris van de NVJ, weten.

Lees ook:

Recensie: Sigrid Kaag-documentaire is oprecht, open en intrigerend portret – én geeft haar politiek momentum

Vooropgesteld: het was een oprecht, open en intrigerend portret van een zeer talentvolle vrouw. Als iemand zich nóg afvraagt of Sigrid Kaag feit van mening kan onderscheiden, hoofdzaak van bijzaak, goed van slecht, dan weet-ie nu dat het antwoord ‘ja’ is.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden