Asielbeleid

CDA-voorstel strafbaar stellen van uitgeprocedeerden roept weerstand op: ‘Dit leidt tot een heksenjacht’

Beeld ANP

Binnen de coalitie is grote irritatie ontstaan over het idee van het CDA om het niet meewerken aan terugkeer strafbaar te stellen. ‘Onzinnige retoriek’, aldus D66. Een ‘slecht plan’ dat zal leiden tot een ‘heksenjacht’, aldus de ChristenUnie.

Het CDA wil uitgeprocedeerden straffen als zij niet meewerken aan terugkeer naar hun land van herkomst. “Deze vrijblijvendheid kan niet doorgaan”, aldus Kamerlid Madeleine van Toorenburg gisteravond in ‘Nieuwsuur’. Als je zoveel aanbiedt aan mensen om terug te keren en mensen werken niet mee, dan moet je vervolgen.” Aanleiding voor het CDA-plan is het geringe succes van de terugkeercursussen die de overheid aanbiedt aan deze mensen. Ze leren dan bijvoorbeeld een vak, maar niet alle deelnemers keren uiteindelijk terug.

Het CDA-plan valt slecht bij coalitiegenoten D66 en ChristenUnie. “Strafbaarstelling illegaliteit gaat niet gebeuren”, reageert D66-Kamerlid Maarten Groothuizen op Twitter. “Dat weet het CDA ook. Onzinnige retoriek. Hele vroege verkiezingskoorts?” Ook de ChristenUnie is – eufemistisch uitgedrukt – ’niet enthousiast’. “Het is geen oplossing en zal een heksenjacht inhouden die ook een verdachte maakt van mensen die wel terug wíllen, maar vaak niet kunnen”, aldus Kamerlid Joël Voordewind. Met opsluiting is volgens de ChristenUnie niemand geholpen. “Dan is de uitgeprocedeerde nog niet uitgezet.” Het CDA wil het plan desnoods met steun van de oppositie doorzetten.

Diplomatiek gestuntel

Probleem voor het kabinet is dat een deel van de emigratielanden niet goed meewerkt aan terugkeer van hun burgers. Het lukt Nederland niet goed om daar verandering in te brengen, ondanks beloftes van dit kabinet om diplomatieke druk uit te oefenen. Dit kan onder meer via de handelsrelatie of de hulpgelden. Eind vorig jaar stond het kabinet nog te kijk met diplomatiek gestuntel rond Marokko, waar veel gewezen asielzoekers naar toe moeten. Ook bleek eerder dat Justitie het zicht verliest op grote groepen vreemdelingen, zodat ze niet terugkeren zelfs als een land ze wel terug wil nemen.

Het kabinet breekt hierdoor zelf het draagvlak voor het immigratiebeleid af, zei de directeur van de Adviesraad Vreemdelingenzaken Koos Richelle deze week in Nieuwsuur.

Uit een steekproef van De Telegraaf in vier grote steden eind vorig jaar bleek dat mensen die verblijven in de Landelijke Vreemdelingenvoorziening nauwelijks terugkeren. Dat was een zwaar bevochten voorwaarde voor deze vorm van opvang, de opvolger van de bed-bad-brood-voorzieningen in gemeenten, waar Den Haag vanaf wilde. Maar een groot deel van hen verdwijnt alsnog in de illegaliteit, krijgt toch papieren of vertrekt opnieuw naar een asielzoekerscentrum.

Cijfers over hoeveel mensen terugkeren zijn lastig te vergaren, vanwege het feit dat ze vaak van de radar verdwijnen. Volgens recent onderzoek  van de universiteiten in Maastricht en Rotterdam staat Nederland Europees gezien bovenaan, met gemiddeld 44 procent terugkeer van afgewezen asielzoekers. 

Lees ook: 

Waarom de Nederlandse lijst met ‘veilige landen’ voor asielzoekers wel erg willekeurig is

Voor asielzoekers uit ‘veilige landen’ is Nederland een van de strengste in Europa. Snel erin en snel eruit, is het devies. Doet dat recht aan de vluchtverhalen?

EU-landen lappen de afspraak over terugname van asielzoekers aan hun laars

Nieuwe cijfers laten zien wat de politiek al wist: de omstreden Dublin-richtlijn is dood. Europese lidstaten weigeren deze afspraken over het terugnemen van asielzoekers na te komen. Nederland ondervindt de gevolgen.

Uitgeprocedeerden gaan niet weg, hoe graag de politiek dat ook wil

Onrust in Amsterdam over een kraakactie van uitgeprocedeerde asielzoekers. Een deel van de raad wil de krakers weg hebben, andere partijen zoeken de oplossing in goede opvang voor deze groep. Redacteur Hanne Obbink analyseerde al in 2018 wat precies het probleem is. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden