Heropening

Bijna de helft van de Nederlanders is wel te porren voor een vaccinatiepas waarmee ze het café in mogen

null Beeld ANP
Beeld ANP

Ruim 46 procent van de Nederlanders vindt dat ondernemers mensen mogen weigeren die zich niet hebben laten vaccineren tegen corona. Dat blijkt uit de gegevens van het Kieskompas, dat inmiddels door meer dan 800.000 mensen is ingevuld.

De samenleving blijkt behoorlijk verdeeld over zo’n vaccinatiepas: 42 procent is tegen het weren van ongevaccineerden in, bijvoorbeeld, horecagelegenheden; de resterende 12 procent vulde ‘neutraal’ in. Politiek is er nog weinig draagvlak voor.

Opmerkelijk is dat de voorstanders van een vaccinatiepas te vinden zijn onder de aanhang van bijna alle partijen. Koplopers zijn de mensen die van plan zijn op 17 maart op de VVD te stemmen (65 procent). Daarna volgen 50Plus-stemmers (61 procent), op de voet gevolgd door aanhang van D66, Partij van de Arbeid en CDA. Over het algemeen zijn ouderen de grootste voorstander van een dergelijke maatregel, kiezers tussen 35 en 49 jaar zijn het minst te porren. Waarschijnlijk komt dat doordat zestigplussers voorrang krijgen in de vaccinatiecampagne, of omdat zij zich kwetsbaarder voelen, ook al zijn ze ingeënt. De meeste tachtigplussers hebben hun eerste prik nu gehad.

Het idee voor zo’n vaccinatiepas, waarmee ingeënte mensen meer vrijheden kunnen krijgen, is niet onomstreden. D66-lijsttrekker Sigrid Kaag kwam er afgelopen weekend als eerste mee. In combinatie met gratis sneltesten zouden volgens D66 de terrassen, restaurants, stadions en winkels eerder open kunnen. Een land als Israël, dat vooroploopt met vaccineren, gebruikt al een dergelijke pas. In de EU wordt gewerkt aan een vaccinatiepaspoort, waarmee mensen deze zomer vrij mogen reizen, maar invoering daarvan is nog lang niet zeker.

Een ‘slecht gevoel’ bij de vaccins

Het kabinet is vooralsnog tegenstander van een vaccinatiepas, omdat het vreest dat burgers dan extra druk ervaren zich te laten inenten. Vaccinatie is namelijk niet verplicht. Een pas zou ook voor een tweedeling in de samenleving kunnen zorgen, aangezien het nog minstens tot de zomer duurt voor iedereen de kans heeft gehad om zich in te laten enten.

Juridisch gezien zijn er weinig bezwaren, stelde de Gezondheidsraad onlangs. Voorwaarde is dat bedrijven en ondernemers een verplicht vaccinatiebewijs voor een gerechtvaardigd doel inzetten, zoals het beschermen van de gezondheid van hun bezoekers. Daarbij mag mensen zonder inenting niet de toegang tot cruciale voorzieningen ontzegd worden.

null Beeld Louman & Friso
Beeld Louman & Friso

Tegenstanders zijn vooral te vinden onder de aanhang van Forum voor Democratie (89 procent ‘oneens’ tot ‘helemaal niet mee eens’). Bij hen speelt wantrouwen – soms grenzend aan complottheorieën – over de veiligheid van vaccins een rol, plus het feit dat de partij sowieso af wil van veel coronabeperkingen. Nummer 2 op de lijst van FvD, Wybren van Haga, zei onlangs in een coronadebat dat hij een ‘slecht gevoel’ heeft bij de veiligheid van vaccins, en dat daar meer mensen aan overlijden dan wordt geregistreerd. Dat laatste leverde hem een reprimande op (‘nepnieuws’) van minister De Jonge van volksgezondheid. Bij de PVV lijkt de aanhang meer verdeeld: 29 procent is voor een vaccinatiepas, 62 procent tegen.

Van de orthodox-christelijke SGP-aanhang is 82 procent tegen de weigering van niet-gevaccineerden door ondernemers. Veel SGP-stemmers zijn uit religieus oogpunt tegen vaccinaties, een deel vertrouwt de vaccins om gezondheidsredenen niet.

Opvallend is dat 36 procent van de stemmers op de ChristenUnie wél wat ziet in ruimere toegang tot winkels en horeca voor gevaccineerden. ChristenUnie-leider Gert Jan Segers keerde zich afgelopen week fel tegen het plan van Sigrid Kaag, uit vrees voor discriminatie van niet-gevaccineerden.

Het onderzoeksinstituut Kieskompas heeft de resultaten uit het Kieskompas voor dit artikel op 4 maart opgehaald. De online stemhulp is sinds 17 februari beschikbaar en tot nu toe ruim 800.000 keer ingevuld. Ruim 94.000 mensen deelden hun achtergrondgegevens zodat de onderzoekers de resultaten op stemgedrag, leeftijd, geslacht, provincie en opleidingsniveau representatief konden maken voor Nederlandse kiezers.

Lees ook:

Kaag wil meer vrijheden voor gevaccineerden - en bekritiseert daarmee haar eigen kabinetsbeleid

D66 gaat de campagne in met stevige kritiek op het coronabeleid. De samenleving kan sneller open, vindt lijsttrekker Sigrid Kaag.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden