Nieuwe wetten en regels

Belastingen, wonen en zorg: dit zijn de nieuwe regels en wetten in 2022

null Beeld Suzan Hijink
Beeld Suzan Hijink

De AOW-leeftijd stijgt, het minimumloon ook. Maar het eigen risico van de zorgverzekering blijft gelijk. Een overzicht van nieuwe regels en wetten in 2022.

Van onze redactie politiek

Werk en inkomen

Een demissionair kabinet ten tijde van een wereldwijde gezondheidscrisis. 2021 was een jaar vol stilstand en onzekerheid. Dat heeft zijn weerslag op komend jaar. Hoe het coronavirus zich verder zal ontwikkelen, mogelijk met nieuwe mutaties, blijft afwachten. En wat Rutte IV exact in petto heeft voor 2022, is nog ongewis.

Op Prinsjesdag liet minister van sociale zaken en werkgelegenheid Wouter Koolmees weten dat de Nederlandse economie zich behoorlijk herstelt, dankzij de ‘diepe zakken’ van het kabinet. Lees: de steunpakketten voor getroffen sectoren. Het aantal faillissementen valt mee en de werkloosheid is relatief laag. Maar de opverende economie is niet direct te merken in de eigen portemonnee. Koolmees: “We hebben te maken met een demissionair kabinet. Daarom zijn er geen grote beleidswijzigingen of koopkrachtmaatregelen.”

Inmiddels ligt er een coalitieakkoord van VVD, D66, CDA en ChristenUnie, met plannen die wel degelijk gevolgen hebben voor de koopkracht. Zo wil het nieuwe kabinet deze regeerperiode 3 miljard euro uittrekken voor lastenverlichting voor vooral lagere en middeninkomens. Vanaf studiejaar 2023/24 komt er weer een basisbeurs terug in plaats van het leenstelsel. Het kabinet wil ook de kinderopvang voor werkende ouders bijna geheel gratis maken en het minimumloon in stapjes met 7,5 procent verhogen.

Het zijn maatregelen die pas op langere termijn gevolgen hebben. De maatregelen hieronder gelden al wel vanaf begin 2022.

Werkgevers mogen vanaf nu werknemers, die vanwege de coronacrisis veel thuis zijn, een onbelaste vergoeding geven van maximaal 2 euro per dag. Het geld is bedoeld om kosten voor water- en elektriciteitsverbruik, verwarming, koffie en wc-papier te dekken.

De hoogte van de ontslagvergoeding (transitievergoeding) wordt maximaal 86.000 euro. Als het jaarsalaris hoger is dan 86.000 euro, dan is de vergoeding maximaal 1 bruto jaarsalaris.

Het kabinet verlaagt de inkomensafhankelijke combinatiekorting. Dit is een heffingskorting voor werkende ouders met jonge kinderen (tot 12 jaar). Hoe meer de vader of moeder verdient, hoe hoger de korting. In 2022 wordt de maximale korting verlaagd met 281 euro tot 2534 euro. Het kabinet wil dit geld gebruiken om het ouderschapsverlof (deels) te betalen. Vanaf 2 augustus hebben ouders namelijk recht op 9 weken doorbetaald verlof.

De inkomstenbelasting voor de lagere inkomens gaat een klein beetje omlaag. Het tarief in de eerste belastingschijf daalt iets, van 37,10 naar 37,03 procent. De tweede schijf (het toptarief) blijft 49,50 procent.

De arbeidskorting wordt verhoogd met maximaal 212 euro voor alle werkenden met een inkomen tussen de 36.649 en 109.345 euro.

De hypotheekrenteaftrek voor hogere inkomens daalt iets, van 43 naar 40 procent. Dit raakt mensen met een inkomen hoger dan 69.398 euro.

De AOW-leeftijd stijgt in 2022 met 3 maanden naar 66 jaar en 7 maanden.

In het Caribisch deel van Nederland (Bonaire, Sint-Eustatius en Saba) stijgen het minimumloon en de uitkeringen met 10 procent. Deze drie eilanden kampen met grote armoede en hoge werkloosheid. Hun inlijving bij Nederland, in 2010, heeft daar nog altijd niets aan veranderd.

null Beeld Bart Friso
Beeld Bart Friso

Wonen

Wie gebruik wil maken van de Nationale Hypotheek Garantie (NHG), kan dat doen voor woningen die niet duurder zijn dan 355.000 euro. In 2021 lag deze grens nog op op 325.000.

Op 1 januari gaat de Wet Opkoopbescherming en verruiming mogelijkheden tijdelijke huur van kracht. Door deze wet kunnen gemeenten beleggers (tijdelijk) een verbod opleggen om goedkope en middeldure woningen op te kopen en zonder vergunning te verhuren. Dit moet de kansen van kopers met een kleine portemonnee op de woningmarkt vergroten.

De huurgrens die bepaalt of een woning valt onder sociale huur of vrije sector, ligt in 2022 op 763,47 euro per maand. Voor huurwoningen in de vrije sector geldt vanaf 1 januari een verhoging van maximaal 3,3 procent. De huren in de gereguleerde sector zijn bevroren tot 30 juni 2022.

Verkopers en verhuurders moeten bij de verkoop of verhuur van hun woning het energielabel ook tonen in advertenties (bijvoorbeeld via Funda of de makelaar).

Zorg

De hoogte van het eigen risico van de zorgverzekering blijft 385 euro.

Rookruimten op de werkplek zijn niet meer toegestaan. Het kabinet wil hiermee roken verder ontmoedigen. In 2040 moet er zelfs een ‘rookvrije generatie’ zijn. Rookruimten in de horeca en in de (semi-)publieke sector waren al eerder verboden. In 2022 zijn ook de sigarettenautomaten niet meer toegestaan. Verkoop van tabak zal daardoor in de meeste horeca verdwijnen, omdat zij sigaretten en shag niet vanachter de bar mogen verkopen (in strijd met het kleinhandelsverbod). In 2023 komt er een verbod op online verkoop van tabak, een jaar later een verbod op de verkoop bij supermarkten.

Ondernemen

Een lang gekoesterde wens van ondernemers: vanaf 1 januari schermt de Kamer van Koophandel de adresgegevens af die in het Handelsregister staan. Alleen overheidsorganisaties of beroepsgroepen die daar wettelijk toestemming voor hebben kunnen de woonadressen vanaf 2022 nog inzien. Bijvoorbeeld de Belastingdienst, advocaten en deurwaarders.

Er komt een ‘ingroeiquotum’ voor meer vrouwen in de top van het bedrijfsleven. De bedoeling is dat tenminste één derde deel van de raad van commissarissen van beursgenoteerde bedrijven uit vrouwen moet bestaan (en tenminste één derde uit mannen).

De zelfstandigenaftrek wordt verlaagd van 6.670 naar 6.310 euro (en deze wordt de komende jaren stapsgewijs afgebouwd tot 3.240 euro in 2036).

Vissers moeten minimaal 23 procent van het afval van vistuig inzamelen. Dit percentage groeit ieder jaar verder. Een kwart van het plastic in zee komt namelijk van vistuig.

Vrachtwagenchauffeurs en andere vervoerders moeten rekening houden met (nog) strengere controles aan de grens met het Verenigd Koninkrijk, als gevolg van de brexit.

De drie Nederlandse kolencentrales mogen de komende jaren op niet meer dan 35 procent van hun maximale capaciteit draaien. Dit moet helpen om aan het Urgenda-vonnis te voldoen.

Familie en gezin

Het kindgebonden budget gaat vanaf het tweede kind met 70 euro per jaar omhoog.

Overheid

Gemeenten moeten iedereen zonder woonadres verplicht inschrijven op een briefadres. Dat kan bijvoorbeeld het adres van het gemeentehuis zijn of een andere gemeentelijke locatie. Dit helpt dak- en thuislozen bij het verkrijgen van een uitkering, een (sociale) huurwoning en een zorgverzekering.

Reisdocumenten worden weer iets duurder. Een paspoort kost maximaal 75,82 euro, minderjarigen betalen 57,34. Een identiteitskaart kost maximaal 68,53, voor minderjarigen is dit 36,98.

Autokosten

Automobilisten met een gloednieuwe elektrische auto krijgen in 2022 te maken met een dalend bijtellingsvoordeel van 6 procent in plaats van 10 procent. De bijtelling van alle elektrische auto’s stijgt van 12 naar 16 procent. Mits de auto 35.000 euro heeft gekost.

Energiekosten

De energiebelasting gaat met 2 cent per kuub omhoog. Vanwege de stijgende energieprijzen besloot het kabinet de energiebelasting op elektriciteit met 6,9 cent per kilowattuur te verlagen. Zo'n 800.000 Nederlandse huishoudens met een inkomen op of net boven het sociale minimum krijgen daarnaast een eenmalige tegemoetkoming van 200 euro.

En dan nog dit

Het is vanaf nu verboden om stroomstootapparatuur te gebruiken bij honden. Dit geldt ook voor stroomstoothalsbanden die een schok afgeven zodra de hond een bepaalde grens passeert. Hekken mogen nog wel gebruikt worden voor elektrische afrastering.

In een eerdere versie van dit artikel stond dat per 1 januari ook de mogelijkheden tot tijdelijke verhuur worden verruimd. Dat is onjuist. Dat gedeelte van de wet is geschrapt.

In een eerdere versie stond ook dat de bijtelling van elektrische auto’s daalt van 22 naar 16 procent. Dat klopt niet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden