Dealmaker

Asscher dreigde al eerder. Toen vergeefs, maar deze keer werkte het wél

‘Complimenten!’ straalde PvdA-leider Lodewijk Asscher in de Tweede Kamer. Mede door zijn dreigen met zwaar geschut kwam er een compromis over de ontslagboete op tafel.

Wie is de redder van de duizenden Nederlanders die ontslag vrezen door de coronacrisis? Oppositieleider Lodewijk Asscher (PvdA) en minister Wouter Koolmees (D66) willen allebei die eer wel in ontvangst nemen. Zeker na deze week, met veel politiek duw- en trekwerk rond het tweede miljardenpakket voor noodlijdende bedrijven.

Daar stond Asscher in de Tweede Kamer, stralend. Hij overlaadde het kabinet met lof, omdat het naar de PvdA had geluisterd en de veelbesproken ontslagboete grotendeels handhaaft. “Complimenten!” Het dreigement van Asscher om tegen het noodpakket te stemmen, heeft gewerkt. Minister Koolmees paste zijn plannen aan, waardoor ook de vakbonden iets te vieren hebben. Asscher, nog eens: “Complimenten!”

Wie nog twijfelt of de PvdA een succes heeft geboekt, hoefde alleen maar te kijken naar de gezichten bij de fractie van D66. Die spraken boekdelen. Kamerlid Steven Weyenberg trok van leer over de eisen van Asscher. “Als ze op één puntje hun zin niet krijgen, gaan ze tegenstemmen? Het past de heer Asscher niet.” Meer de stijl van de SP, sarde D66. Asscher beet terug: stond de coalitie nu “een beetje huilerig te doen” dat de linkse oppositie een punt maakt en het kabinet wil luisteren? 

Eigenzinnigheid is ver te zoeken

In deze fase van de coronacrisis draait alles om de kunst van het onderhandelen en overleggen. De acute noodsituatie in het land is voorbij, de deskundigen hebben een stap teruggezet. Het kabinet moet weer zelf een koers uitstippelen en telkens inschatten: hoe komen we zonder politieke of maatschappelijke onrust uit de lockdown, stap voor stap? Voorlopig zit een eigenzinnige koers van het kabinet er nog niet in. Breed draagvlak blijft nog belangrijk. Er is overleg met sportscholen, vakbonden en werkgevers. Met de kerken zelfs. En bij nader inzien toch ook maar met de PvdA.

Onderhandelen, dat kan Lodewijk Asscher óók.

De verschillen in stijl tussen PvdA en GroenLinks komen in de discussie over de ontslagboete duidelijk naar voren. Jesse Klaver is de politicus van de grote vergezichten, die het systeem wil veranderen. Zijn wapen was deze week een opiniestuk, samen met de beroemde econoom Thomas Piketty. Dat ging over de discussie waar het kabinet óók nog een gevoelige knoop over moet doorhakken, de winstbelasting voor multinationals.

Asscher is meer de dealmaker. Hij zette daarbij zwaar geschut in, door te dreigen tegen het hele steunpakket voor bedrijven te stemmen. Via een interview in De Telegraaf draaide hij de duimschroeven aan, in de krant die bij de VVD wordt gespeld.

Dreigementen heeft hij wel vaker ingezet, bij de lerarensalarissen bijvoorbeeld. Toen vergeefs, nu lukt het hem wel. Het kabinet sloot met de bonden alsnog een compromis over de ontslagboete. Voor de deal naar buiten ging, belde minister Koolmees voor de zekerheid ook nog even met Asscher. In de Tweede Kamer steunen PvdA en ook GroenLinks de deal nu.

‘Hard en fair’, betitelt Asscher zijn manier van oppositievoeren in coronatijd. Hij sarde D66 terug, in het Kamerdebat. Bij die fractie zitten ze “de hele dag te twitteren dat het land D66-minister Koolmees zo dankbaar moet zijn”. De verbale gevechten zijn ook weer terug in de coronadebatten. En meer vertrouwde zaken. Zoals een PvdA die vanuit de oppositie de rol van steunpilaar aanbiedt.

Wekelijkse terugblik op de politieke ontwikkelingen rond het coronavirus.

Lees ook: 

De rijzende ster van Esther Ouwehand

Weekboek vorige week: In de vele Kamerdebatten groeit een nieuwe dynamiek tussen premier Rutte en de Tweede Kamer. De Partij voor de Dieren profiteert ervan, met Esther Ouwehand die premier Ruttes aandacht weet te vinden.

Hoe Nederland een eigen mondkap kreeg

reconstructie - Een mondkapje maken: het klinkt zo eenvoudig, maar bekende bedrijven durven er hun vingers niet aan te branden. Een beddenfabrikant en een filterproducent besluiten wel mondmaskers te gaan produceren, ‘maar dan moet het ministerie ze wel bestellen’.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden