Column Bart Zuidervaart

Alsof de jaarwisseling zelf niet één groot incident is

Dat verbod op gevaarlijk vuurwerk komt er. Het kan weken duren, het kan nog maanden duren, maar uiteindelijk zullen ook VVD en CDA hun koppen uit het zand trekken en overstag gaan.

Het pijnlijke van de vuurwerkdiscussie is vooral de hemeltergende traagheid waarmee deze zich voortsleept. CDA-Kamerlid Chris van Dam zei vorige week in Trouw dat de manier waarop Nederland de jaarwisseling viert geleidelijk moet veranderen. Je kunt vuurwerk niet van de ene op de andere dag verbieden, vindt Van Dam, want dan neem je een ‘haakse bocht op de traditie’.

Ja, laten we vooral doen alsof de roep om een vuurwerkverbod plotseling op het bord van de Haagse politici ligt. Al in 1955 vroegen de Nederlandse gemeenten het kabinet een ‘duidelijk verbod’ op consumentenvuurwerk in te voeren. In 1994 riep een oogarts uit Leiden, een ‘overtuigd liberaal’, hardop dat het afgelopen moest zijn met het ongeremd afsteken van rotjes en pijlen. Hij had in het ziekenhuis waar hij werkte meer dan genoeg malaise voorbij zien komen.

65 jaar na de noodoproep van de gemeenten en talloze vuurwerkslachtoffers verder zijn we op het punt beland dat de ene coalitiepartij (CDA) pleit voor geleidelijke verandering en een andere (VVD) heilig blijft geloven in betere handhaving van bestaande regels. VVD en CDA zijn huiverig om de ‘brave en getrouwe burger’, zoals Van Dam het omschrijft, zijn rotjes en pijlen af te pakken. Met als gevolg dat ook deze partijen pogingen om het afsteken van vuurwerk aan banden te leggen de afgelopen jaren hebben getraineerd.

De vuurwerkbranche zelf had moeite met de maatregelen

In 2014 besloot het tweede kabinet-Rutte de verkooptijden van vuurwerk terug te brengen van drie naar twee dagen. Een geringe stap, die volgens meerdere partijen in de Kamer veel te ver ging. Zo was de SP kritisch, omdat de vuurwerkbranche zelf aangaf er moeite mee te hebben. Het CDA voorzag grote en gevaarlijke drukte in de winkels, waar in kortere tijd meer gekocht zou moeten worden. Het besluit ging van tafel.

Afgelopen jaarwisseling kon het vuurwerk zelfs een dag eerder worden aangeschaft, omdat op zondag officieel niet mag worden verkocht. Een wijkagent uit Zoetermeer maakte op Twitter de vergelijking met een peuter die een handvol snoep krijgt, vergezeld van de mededeling dat het pas over vier dagen mag worden opgegeten.

Exemplarisch was ook de pijnlijke wijze waarop VVD-Kamerlid Dilan Yesilgöz een paar maanden geleden door haar eigen fractie werd teruggefloten. Ze verklaarde aanvankelijk dat haar partij een verbod op zware vuurpijlen en zogeheten single shots zou steunen, maar moest daar later publiekelijk op terugkomen. De VVD is zover nog niet.

De discussie komt alsnog in een stroomversnelling. GroenLinks en de Partij voor de Dieren hebben een wetsvoorstel in de maak om  consumentenvuurwerk geheel te verbieden. Het lijkt alsof Jesse Klaver voorop loopt in de strijd, maar uitgerekend zijn partij was jarenlang doof voor de smeekbedes van eigen lokale fracties om in de Kamer op te roepen tot een verbod.

Belangrijke aanjagers zijn, zoals wel vaker met in Den Haag vastgeroeste kwesties, de burgemeesters. VVD’er Johan Remkes pleit nu voor een verbod op knalvuurwerk en vuurpijlen. In zijn stad Den Haag vonden met Oud en Nieuw geen grote incidenten plaats, zei hij opgelucht. Alsof de jaarwisseling zelf niet één groot incident is. De neiging om ellende door een verkleinbril te willen zien is hardnekkig.

Bart Zuidervaart vervangt deze week Lex Oomkes.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden