WeekboekCrisispolitiek

Als Rutte grapjes maakt, heeft hij geluisterd

In de vele Kamerdebatten groeit een nieuwe dynamiek tussen premier Rutte en de Tweede Kamer. De Partij voor de Dieren profiteert ervan.

Het wende snel de afgelopen tijd, de bijna ‘presidentiële’ rol voor premier Rutte. De wekelijkse persconferentie waarin hij alle besluiten bekendmaakt is het belangrijkste nieuwsmoment van de week. De Nederlandse politiek heeft tijdelijk Amerikaanse trekjes, met Rutte in het centrum van alle aandacht.

Het duurt nog één week, dan is het voorbij. De premier gaat een stap terug doen, de eerste schrede op weg naar het nieuwe normaal. Nog één persconferentie, komende woensdag, staat er gepland. Nog één keer de doventolk erbij. Nog één keer vergaderen in het Nationaal Crisiscentrum, op de zevende etage van het ministerie van justitie, de plek waar bij elke grote ramp in Nederland de besluiten vallen. Nog nooit was dit crisiscentrum zo lang achter elkaar operationeel. Alles blijft er klaar staan, voor het geval het coronavirus een tweede keer over Nederland golft.

Bijzondere dynamiek met Esther Ouwehand

Toch blijft de premier nog wel even het politieke middelpunt. De debatten in de Tweede Kamer bijvoorbeeld gaan gewoon door. Elke twee weken zal Rutte daar verschijnen om verantwoording af te leggen over de strijd tegen het coronavirus, samen met de ministers van volksgezondheid en medische zorg.

Ook dat wende snel, dat de premier zo vaak te zien is in de Tweede Kamer. De vele corona­debatten daar hebben hun eigen dynamiek gekregen, nu de vijftien fractievoorzitters wekenlang kunnen uittesten of en hoe ze Rutte een beetje hun kant op kunnen krijgen. Normaal krijgen ze die kans maar een paar keer per jaar.

Vooral tussen Esther Ouwehand van de Partij voor de Dieren en Rutte is een bijzondere dynamiek ontstaan. Terwijl andere kleine partijen als 50Plus en Denk ruziënd de coronacrisis doorgaan, heeft de PvdD juist aan gezag gewonnen. Het is stil in de Kamer als Ouwehand spreekt.

Aan het begin van de coronacrisis schamperde Rutte nog dat hij ‘met alle respect’ de vragen van de Partij voor de Dieren over de corona-epidemie ‘niet aan de orde’ vond. Dat is veranderd. Politiek zijn de tegenstellingen nog steeds levensgroot, maar het begrip is gegroeid.

Vrolijk onderonsje bij ‘Vak K’

Het is te zien aan de grapjes tussen Rutte en Ouwehand onderling, in elk debat. Als Ouwehand terugloopt langs ‘Vak K’ waar de ministers zitten, hebben zij en Rutte elke keer een vrolijk onderonsje. Die grapjes zijn een moment van verstandhouding, tijdens de urenlange debatten over zo’n ernstige, wereldwijde crisis. Misschien zelfs een boodschap naar elkaar: we proberen er het beste van te maken.

Onder Esther Ouwehand is de toon van de PvdD veranderd, gericht op dialoog. Met het vingertje zwaait Ouwehand niet. “Zou je ook niet eens moeten kijken…” is een vriendelijke suggestie die ze vaak gebruikt. “Kunnen we ons dit nog veroorloven”, een vraag aan het kabinet.

Deze week grapte ze over Rutte’s bezoek aan de kapper, om daarna moeiteloos een betoog te hervatten over de vleesindustrie. Het werkt blijkbaar. Rutte grapte terug. Vindt de Partij voor de Dieren dat de nertsenfokkerijen onder toezicht moeten komen van de minister van volksgezondheid, nu Nederland de twijfelachtige wereldprimeur heeft dat het coronavirus van nerts op mens kan overspringen? “Dat is zeker een een-tweetje met De Jonge?”, fluisterde hij haar toe, grijnzend.

Een motie van Ouwehand om de nertsenfokkerijen te sluiten, was diezelfde dag kansloos. Maar ze had het onderwerp wel mooi tussen de oren van de premier gekregen.

Wekelijkse terugblik op de politieke ontwikkelingen rond het coronavirus.

Lees ook: 

Voorzitter CDA wil landelijk geen samenwerking met Forum

De voorzitter van het CDA, Rutger Ploum, heeft zich uitgesproken tegen landelijke samenwerking met Forum voor Democratie. 

Lees ook:  Kijk, daar zijn de oude tegenstellingen in het politieke debat weer

Vorig weekboek: Alleen al aan de woordkeus van politici is te merken dat de politieke discussie over corona een nieuwe fase ingaat. De economische keuzes komen op tafel.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden