Opinie Zorg

Zorgbedrijven die veel winst maken? Daar klopt iets niet

Beeld -

De gemeenten komen geld tekort, terwijl zorgbedrijven veel winst maken. Daar klopt iets niet, aldus Kavita Parbhudayal.

Tientallen zorgbedrijven maken miljoenen euro’s winst, ontdekten journalisten van KRO-NCRV, Reporter Radio en Follow the Money (FTM) (Trouw, 27 juni). In een tijd waarin veel gemeenten kampen met grote tekorten op de jeugdhulp en wmo-zorg is zulk nieuws op zijn zachtst gezegd wrang.

Gemeenten zijn nu ruim vier jaar verantwoordelijk voor jeugdhulp en wmo-zorg aan kwetsbare mensen en zijn wettelijk verplicht om deze hulp te bieden. We zien dat de vraag naar deze zorg sterk groeit. Deels komt dit doordat gemeenten beter in kunnen spelen op de vraag naar zorg en deels door de groei van de bevolking in (grote) gemeenten. Onderzoek moet snel duidelijk maken waarom de vraag naar spe­cialistische zorg hard groeit. De gevolgen van de decentralisatie en de toenemende vraag naar zorg zijn echter glashelder: de gemeente Den Haag komt voor jeugdhulp en wmo-zorg ruim 45 miljoen euro tekort.

Stevige lobby

Dit geldt natuurlijk niet alleen voor Den Haag. Gemeenten zien zich steeds vaker genoodzaakt om grote maatregelen te nemen om de tekorten aan te kunnen. De grote tekorten dreigen daarmee de vitale infrastructuur van gemeenten te raken. Bovendien is het onzeker of we ook in de toekomst de zorg kunnen leveren die mensen nodig hebben. Iedereen, van links tot rechts, zal het met mij eens zijn dat we die goede zorg altijd moeten kunnen bieden.

Juist daarom was de roep richting het Rijk in de afgelopen maanden hard. Samen met het overhevelen van zorg naar gemeenten kwam er een korting op het budget. Het is daarom logisch dat die korting wordt teruggedraaid. Een stevige lobby door gemeenten heeft geholpen: het kabinet kwam met extra geld over de brug. Maar dit geld is niet genoeg, daarom gaan we terug naar het Rijk. Ook dat lost het probleem niet op. Het probleem is namelijk groter, structureel en veel omvattender dan een retourtje Binnenhof kan oplossen.

Voor het oplossen van deze tekorten staan gemeenten natuurlijk allereerst zelf aan de lat. Wij moeten zorgen dat het zorggeld daar komt waar het hoort: bij de mensen die zorg nodig hebben. Maar dat geldt ook voor de zorgaanbieders. Als oud-directeur financiën van de gemeente Den Haag viel ik van mijn stoel toen ik hoorde dat sommige zorg-aanbieders een eigen vermogen hebben van meer dan 25 procent. Ter vergelijking: de gemeente Den Haag heeft een eigen vermogen van rond de 5 procent. De vergelijking gaat een beetje mank, omdat een gemeente niet kan omvallen. Maar iedere boekhouder zou toch zeggen dat er meer dan voldoende buffers zijn om te investeren.

Kraakhelder

Dat dat niet gebeurt, dat er geld op de plank blijft liggen, dat er zulke grote winsten worden geboekt, dat is toch op zijn zachtst gezegd wrang. In gesprekken met zorgaanbieders in mijn gemeente heb ik dit punt kraakhelder gemaakt. Met onze grootste welzijnsorganisatie maak ik nu afspraken over een maximum eigen vermogen. Dat doen we niet zomaar: maar met een heel goed beeld van de risico’s die deze organisaties lopen en wat ze nodig hebben om deze risico’s aan te kunnen.

Maar na de berichtgeving over de enorme winsten zou ik nog verder willen gaan. Zorginstellingen mogen natuurlijk winst maken. Maar 50 miljoen euro door de genoemde 97 bedrijven? Dat is extreem. Het is niet uit te leggen dat gemeenten straks bibliotheken moeten sluiten om de zorg te kunnen betalen. Een morele discussie over wat zorgaanbieders zouden mogen verdienen, is op zijn plaats. Maar omdat ik meer een pragmaticus ben dan een moralist, pleit ik allereerst voor een stevig, onafhankelijk onderzoek naar deze uitwassen.

Het kabinet heeft dinsdag een eerste voorzet gedaan door te pleiten voor strengere eisen rond winstuitkeringen voor zorgbedrijven. Dat is wat mij betreft een goed begin. De toekomstbestendigheid van de zorg is in het geding en de uitwassen bewijzen dat regelgeving onontkoombaar is.        

Lees ook
Jeugdhulp heeft meer nodig dan geld alleen
Investeer in een optimistische, sociale en leuke omgeving voor kind en gezin, bepleiten Dave Ensberg-Kleijkers en Fedde Boersma.

Waarom de wethouder van Apeldoorn een staatslot koopt om de jeugdzorg te financieren
Het was de week van het extra miljard voor de jeugdzorg. Waar lopen gemeenten tegenaan? Op bezoek in Apeldoorn. ‘Dat geld lost de problemen niet op’, zegt de wethouder jeugd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden