Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Zet vrijstelling van btw in voor duurzame landbouw

Opinie

Henk Staghouwer

Winkel op het biologisch-dynamisch bedrijf de Lepelaar in 't Rijpje. © ANP XTRA
Opinie

Om overstappen naar natuurvriendelijke methode te stimuleren moeten boeren een reële en rechtvaardige prijs krijgen voor hun producten. Dat kunnen we niet aan de markt overlaten, meent de Groningse gedeputeerde Henk Staghouwer (ChristenUnie).

De conclusie van 'De Staat van de Boer' is glashelder: meer dan 80 procent van de boeren wil overstappen op natuurvriendelijke methoden. Uit het onderzoek blijkt verder dat meer dan de helft van de boeren vindt dat agrarische bedrijven niet langer moeten focussen op de export maar moeten kiezen voor 'natuurinclusieve' landbouw waarin wordt 'samengewerkt' met de natuur, uiteindelijk zonder bestrijdingsmiddelen.

Lees verder na de advertentie
In Groningen werken we actief aan duurzame landbouw. Van onderop, met de boeren

Onderzoek van het Planbureau voor de Leefomgeving laat echter zien waarom boeren zich deze overstap niet kunnen permitteren. De Nederlandse landbouwsector heeft zich getransformeerd tot een hoogproductieve, internationaal concurrerende en economisch zeer efficiënte sector, zo schrijft onderzoeker Martijn Vink.

Boeren hebben hiervoor grote investeringen gedaan, schulden opgebouwd en zijn afhankelijk geworden van andere partijen, zoals veevoerleveranciers en technologiebedrijven. In combinatie met toenemende complexe regelgeving en een overheid die het initiatief overlaat aan de markt, kunnen boeren moeilijk een andere weg inslaan.

In Groningen werken we actief aan duurzame landbouw. Van onderop, met de boeren. Ons uitgangspunt is dat biologisch en natuurinclusief boeren rendabel moet zijn. De basis voor de overgang naar duurzame landbouw ligt immers in een goed verdienmodel. Om duurzaam boeren aantrekkelijk te maken, moeten agrariërs die overstappen een reële prijs krijgen voor hun product.

Een prijs waarin maatschappelijke kosten zoals het verbeteren van de biodiversiteit, doorberekend zijn. Het lastige is dat maatschappelijke waarden moeilijk te meten zijn. True Cost Pricing kan helpen die waarden te bepalen. In deze methode worden alle kosten en baten in euro's uitgedrukt om zo uiteindelijk de 'reële toegevoegde waarde' (rtw) vast te stellen.

Op dit moment maakt zo'n rtw echter nog geen onderdeel uit van de prijs van duurzame producten en grondstoffen. Om er voor te zorgen dat duurzame boeren gegarandeerd een reële prijs krijgen, moet er ook naar prijsinstrumenten gekeken worden. Stel agrariërs die biologisch en natuurinclusief boeren vrij van btw.

Laat de 6 procent btw op biologische en natuurinclusieve producten vervolgens terugvloeien als reële toegevoegde waarde naar deze boeren. Dan krijgen zij meer financiële waardering voor het duurzaam produceren.

De retail heeft een grote ver­ant­woor­de­lijk­heid als het gaat om het positioneren en de prijzen van duurzame producten

Duurzame stimulans

Maar met alleen het 'rechtvaardig belonen' komen we er niet. Om de productie van duurzame energie te stimuleren, bestaat er een landelijke regeling (SDE+). Deze wordt gefinancierd vanuit de Opslag Duurzame Energie, een heffing over het verbruik van elektriciteit en aardgas. Met een soortgelijke regeling kunnen we conventionele boeren stimuleren duurzamer te produceren. Voor de financiering kan een deel van de btw-inkomsten op gangbare producten apart gezet worden.

Nergens in West-Europa is voedsel zo goedkoop als in Nederland. Als de samenleving en de overheid willen dat de landbouw zich meer richt op maatschappelijke doelen, moet de overheid de regie weer naar zich toetrekken, zo concludeert het Planbureau. Bijvoorbeeld door actiever te sturen op maatschappelijke waarden die moeilijk door de markt gestuurd kunnen worden: dierenwelzijn, natuurbeleid en omgevingshinder.

De retail heeft een grote verantwoordelijkheid als het gaat om het positioneren en de prijzen van duurzame producten, evenals de consument. Maar dit vraagstuk raakt de hele samenleving, gaf minister Schouten al aan. Het oplossen ervan kunnen we wat mij betreft dan ook niet alleen aan de markt overlaten.

Lees ook:

De Staat van de Boer

Fipronil-eieren, het melkquotum, bijengif, mestfraude; het agrarisch bedrijf haalt de afgelopen jaren met grote regelmaat de kolommen van de krant, en vaak in negatieve zin. In de debatten die daarop volgen wordt vooral over de boer gesproken, niet mét hem. Volgens Trouw is het tijd die boer eens op te zoeken. Hoe gaat het anno 2018 met hen?

Deel dit artikel

In Groningen werken we actief aan duurzame landbouw. Van onderop, met de boeren

De retail heeft een grote ver­ant­woor­de­lijk­heid als het gaat om het positioneren en de prijzen van duurzame producten