Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Zet de bijl in de grondwet om salafistische scholen te voorkomen

Opinie

Gert Jan Geling

Het Cornelius Haga Lyceum. © ANP
Opinie

Minister Slob wil een nieuwe wet om de oprichting van scholen als het Haga Lyceum te voorkomen. Maar zolang de Grondwet dit soort scholen de vrijheid geeft zich te vestigen, is het dweilen met de kraan open, meent Gert Jan Geling, historicus, theoloog, arabist en docent Integrale Veiligheidskunde.

Amsterdam worstelt met Terreurschool’, lazen we (Trouw, 8 maart). Het Cornelius Haga Lyceum is ­onder vuur komen te liggen omdat de inlichtingendiensten AIVD en NCTV signalen hadden gekregen dat docenten een deel van het lesprogramma wijdden aan de ‘salafistische geloofsleer’. En in het verleden zouden er banden zijn geweest met een terroristische organisatie, het Kaukasus Emiraat.

Lees verder na de advertentie
Zolang we een grond­wets­ar­ti­kel hebben dat dit soort scholen de vrijheid geeft om zich te vestigen, blijft het proberen dit tegen te gaan onbegonnen werk

Deze ontwikkelingen zijn nieuw, maar de school was al bij de oprichting omstreden, mede vanwege vroegere uitspraken van een bestuurslid die steun betuigde aan IS. En inmiddels lijkt het ook niet meer een louter ­Amsterdamse kwestie te zijn, maar een veel breder probleem nu duidelijk wordt dat de school zich ook elders, ­zoals in Den Haag, wil vestigen.

De Haagse burgemeester Krikke maakt zich zorgen over ‘antidemocratisch en anti-integratief gedrag’, net als de Amsterdamse burgemeester Halsema. Die wil dat het bestuur van de school opstapt. Minister Slob van ­onderwijs werkt inmiddels aan een wet die de oprichting van dergelijke scholen in de toekomst tegen moet gaan.

Teruggefloten

De vraag is echter: kunnen we met nieuwe wetgeving dit probleem voldoende ondervangen, of blijft het dweilen met de kraan open? Dweilen met de kraan open omdat de echte olifant in de kamer, namelijk artikel 23 van de Grondwet dat het recht op confessioneel bijzonder onderwijs garandeert, buiten beschouwing wordt gelaten door een kabinet met daarin een aantal partijen die het desbetreffende grondwetsartikel een warm hart toedragen.

Bij de oprichting in 2007 procedeerde het bestuur van het Haga Lyceum al tegen de Staat om te mogen openen, en de rechter stelde het bestuur toen in het gelijk op grond van artikel 23 van de Grondwet. Minister Slob kan dan nu wel met nieuwe wetgeving komen, maar indien die ongrondwettig blijkt te zijn, wordt hij door de rechter weer ­teruggefloten.

De kern van het probleem zit hem in de huidige vorm van artikel 23, iets waar we niet omheen kunnen. Met name lid 6 en lid 7, die het confessioneel bijzonder onderwijs privileges verlenen op grond waarvan scholen als het Haga ­Lyceum gesticht en in stand gehouden kunnen worden, zijn problematisch. Zolang we een grondwetsartikel hebben dat dit soort scholen de vrijheid geeft om zich te vestigen, blijft het proberen dit tegen te gaan onbegonnen werk. We kunnen dan wel zeggen ‘dit willen we niet’, maar dankzij de Grondwet mag het uiteindelijk gewoon wel, en moeten gemeenten, en de Rijksoverheid, zich in de gekste bochten wringen om de oprichting en verspreiding van dergelijke salafistische scholen te voorkomen.

Geldkraan dicht

Het is daarom tijd om de realiteit onder ogen te zien. Willen we niet naar een toekomst van radicalisering van honderden leerlingen met salafistisch ­gedachtengoed, gelieerd aan terroristen, dan moeten we de bijl zetten in ­artikel 23 van de Grondwet. Zolang we het confessioneel bijzonder onderwijs in zijn huidige vorm in stand houden, zullen we alleen nog maar meer van dit soort scholen wortel zien schieten in de toekomst. Men maakt simpelweg ­gebruik van de mogelijkheden die de Grondwet biedt.

We kunnen na aanpassingen weliswaar niet de oprichting van dergelijke scholen verbieden, maar het feit dat ze niet langer door de overheid gefinancierd zullen worden zal de oprichting ervan flink bemoeilijken. Dat zal de kans verkleinen dat er nog meer van zulke scholen komen. Pas wanneer we artikel 23 aanpakken kunnen we dit probleem echt ondervangen.

Lees ook:

Amsterdam worstelt met ‘terreurschool’

Amsterdam grijpt in bij het met terreur in verband gebrachte Cornelius Haga Lyceum. Maar de mogelijkheden daartoe zijn beperkt.

De Kamer is gefrustreerd over ongrijpbaar Haga Lyceum

De onderwijsinspectie voelde zich op de school bedreigd. Maar maatregelen bleven vervolgens uit, bleek vandaag uit het Kamerdebat over het Cornelius Haga Lyceum met onderwijsminister Slob.

‘Vrijheid van onderwijs is juist heel liberaal’

Heeft vrijheid van onderwijs, een eeuw geleden ingevoerd, nog wel toekomst? Onderwijshistoricus John Exalto hoopt van wel, maar is er niet gerust op. ‘De islam plaatst ons voor een heel nieuw probleem.’

Deel dit artikel

Zolang we een grond­wets­ar­ti­kel hebben dat dit soort scholen de vrijheid geeft om zich te vestigen, blijft het proberen dit tegen te gaan onbegonnen werk