OpinieVerkiezingen VS

Wellicht zegt Trumps presidentschap ons wel iets over onze eigen toekomst

Over ruim een maand gaan de Amerikanen naar de stembus. Vier jaar geleden hebben ze Donald Trump gekozen als hoofdpersonage in een ‘America First’-film; een soort populistische horrorfilm met verschillende plots. De belofte van Trump om migranten hard aan te pakken kreeg gehoor bij de kiezers. Vier maanden later ging Nederland naar de stembus.

We zijn geen Amerikanen, maar kijken graag naar hen.

In elke film heb je tegenspelers nodig. In de America First-film zijn dit de Democraten, die elke poging aangrepen om Trump af te kunnen zetten. Het vernietigende Mueller-rapport ging naar de prullenbak en elke andere poging is door hem slinks ontweken. Trump leek onaantastbaar, totdat het coronavirus ten tonele verscheen. Een sluipende vijand die inmiddels meer dan 6 miljoen Amerikanen heeft besmet, meer dan 200.000 heeft gedood en gezorgd heeft voor meer dan 20 miljoen werklozen. Daarnaast zijn er nog steeds de dagelijkse protesten vanwege George Floyd, een zwarte man die door de politie op gruwelijke manier is gedood. De strijd en polarisatie in Amerika worden steeds meer voelbaar in Nederland.

We zijn geen Amerikanen, maar we kijken graag naar hen. 

Horrorfilms maken mensen op termijn ongevoelig voor het effect van geweld. Het empathisch vermogen vermindert en het versterkt een ongezonde fantasie. Het laat de kijkers geloven dat wat ze zien een reflectie is van de horror in de maatschappij. Kijkers geven aan het niet altijd prettig te vinden om naar een horrorfilm te kijken, maar de adrenaline maakt dat je wilt weten hoe het ene lugubere plot het andere overtreft. Als we de peilingen mogen geloven stevent Trump af op verlies. En lijkt er te worden gekozen voor een oude feel good-film met weinig actie en drama. Misschien wordt dit de nieuwe koers voor de Amerikanen.

Met Trump in het Witte Huis is populisme een recept geworden voor polarisatie. Trump heeft in de acht jaar dat Obama aan de macht was al zaden geplant. Nu hij zelf aan de macht is, oogst hij de vruchten hiervan: chaos en onverdraagzaamheid.

Het is fijn dat we als Nederlanders een sneak preview kunnen krijgen van de nieuwste Amerikaanse film. Maar of we ervan leren is een ander verhaal. Wanneer Trump wordt verslagen, is dat een teken dat de Amerikanen populisme hebben verworpen. Een grote teleurstelling voor zijn achterban die had gehoopt dat zijn populistische leider zijn beloften om migranten harder aan te pakken en witte Amerikanen voorrang te geven, zou nakomen. Na ruim vier jaar is de som van Trumps presidentschap zichtbaar. Het ontkennen en verwaarlozen van de corona-aanpak, grote werkloosheid, groeiend racisme, meer politiegeweld en maatschappelijke onrust. 

We zijn geen Amerikanen maar we kijken graag naar hen.

Wellicht zegt de American First-film ons wel iets over onze eigen toekomst. En confronteert Amerika ons met onze eigen angsten. Een groot deel van de samenleving wil niet dat de Amerikaanse film overwaait naar Nederland. Maar er is ook een deel dat het liefst terug wil keren naar chauvinisme en enge vaderlandsverheerlijking. Denkend dat dit de uitweg is voor een sterk en welvarend Nederland. Kijkend naar Amerika lijkt dit wishful thinking en komt men uiteindelijk bedrogen uit. 

We zeggen dat we geen Amerikanen zijn, maar toch kijken we graag naar hen.

Babah Tarawally is schrijver, columnist en programmamaker. Voor Trouw schrijft hij om de week over (verborgen) discriminatie en racisme, maar vooral over manieren om elkaar  op dit thema te kunnen verstaan. Lees ze hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden