Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

We moeten ons voorbereiden op een groeiende boevenbende in het Witte Huis

Opinie

Ger Groot

Columnist Ger Groot. © Trouw
COlumn

Er werd wat lacherig over gedaan, maar het advies dat Donald Trump de Britse premier Theresa May vorige week toefluisterde is meer dan onthullend. 

Sleep de EU voor de rechter in plaats van verder te onderhandelen, aldus de grote dealmaker. Ook May zelf leek het nogal bizar te vinden, want bij welke rechter zou May kunnen aanklampen? Alleen bij het Europese gerechtshof, zou je denken. En daar wil het VK met de Brexit nu juist vanaf.

Lees verder na de advertentie
Zijn hele zakenleven lang heeft Trump gesteund op een leger van adviseurs en advocaten

Over de nonsens, contradicties en delirante uitvallen van de Amerikaanse president hoeven we ons niet meer te verbazen. Trump heeft zich in rap tempo ontwikkeld tot de Gekke Henkie van het wereldtoneel, met de ongemakkelijke bijkomstigheid dat hij intussen wel de mondiale economie, rechtsorde en de vraag van oorlog en vrede in handen heeft. Zoals een kleuter zijn speelgoed, ben je af en toe geneigd te denken – maar dan wel als de verwende kleuter die daarmee niets anders weet aan te vangen dan het te vernielen.

Zo’n kleuter is meestal niet zo geboren. Hij is gemaakt tot wat hij is door ouders die hem alles vergeven en voortdurend klaarstaan om hem te verdedigen. Soms komt dat nooit meer goed – en Donald Trump lijkt daarvan een uitgelezen voorbeeld. Zijn pathologische zelfoverschatting is al lang niet komisch meer. Wanneer hij zichzelf na het begaan van de zoveelste catastrofale blunder een ‘genie’ noemt gelooft hij daar zelf heilig in, ongetwijfeld omdat zijn omgeving daarbij altijd dienstig heeft geknikt.

Zijn hele zakenleven lang heeft Trump gesteund op een leger van adviseurs en advocaten die voor hem de kastanjes uit het vuur haalden. Rijk werd hij minder vanwege zijn briljante ‘deals’ dan dankzij de vuurkracht van zijn juridische assistenten die elke tegenstander in de rechtbank tot overgave dwongen. Of door daar alleen maar mee te dreigen: ‘I’ll sue’.

Dat is ook de manier waarop Trump als president lijkt te denken, zoals hij tegenover Theresa May liet doorschemeren. Politiek is een vorm van zakendoen, en zaken doe je door de tegenstander juridisch knock-out te slaan. Daar heeft hij achter de schermen zijn mannetjes voor. Vóór de schermen speelt hij de succesvolle zakenman wiens genie hem tot de ‘dealmaker’ van de eeuw maakt.

Helaas begint die machine op politiek vlak te haperen. De briljante strateeg raakt iets teveel in zijn eigen woorden verstrikt om het klatergoud van zijn successen te laten blinken. Trumps triomfantelijke ‘deal’ met Kim Jong-un ontpopte zich razendsnel als een kolossale misgreep die alle winst kwijtspeelde aan de laatste. Deden zijn medewerkers toen nog moeite om het akkoord een zekere glans mee te geven, na zijn miserabele Russische persconferentie stond Trump er vrijwel alleen voor om te verklaren dat hij precies het omgekeerde had gezegd van wat hij eigenlijk bedoelde.

Het overgrote deel van het Amerikaanse staatsapparaat is waarschijnlijk nog maar op één ding uit

De hoon die hem in buiten- en - wat waarschijnlijk belangrijker is – binnenland overspoelde zal hard zijn aangekomen. Voor het eerst gaven zelfs voormalige vazallen blijk van afkeuring. De inlichtingendiensten reageerden afgemeten op het bruuske af. Als dat in presidentiele ogen een vorm van ‘verraad’ was, dan kwam die nadat hij hen zelf aanhoudend publiekelijk had verraden. Misschien voor het eerst stond Trump erbij als de vorst zonder kleren, niet begrijpend wat hem overkwam.

Er is immers een groot verschil tussen een staatshoofd en een zakenman, hoezeer Trump ook probeert het eerste te spelen door het tweede te zijn. Een zakenman kan zijn staf naar believen kiezen en ontslaan: een spel dat hij op reality-tv tot een ware kunst van wansmaak heeft verheven. Maar een staatshoofd stuit daarin al snel op grenzen – hoeveel ontslag-records de huidige president in anderhalf jaar tijd ook heeft gebroken.

Het overgrote deel van het Amerikaanse staatsapparaat is na alle schofferingen waarschijnlijk nog maar op één ding uit: hoe Donald Trump zo veel mogelijk dwars te zitten. Zoals hij zich mondiaal in korte tijd een record-aantal vijanden geschapen heeft, zo heeft hij dat ook in de burelen van Washington. Anders dan de zakenman Trump zal de politicus Trump almaar minder mensen vinden die bereid zijn voor hem door het stof te gaan. Wat dan overblijft is een steeds dubieuzer slag hielenlikkers en opportunisten. We moeten ons voorbereiden op een groeiende boevenbende in het Witte Huis.

Ger Groot doceerde filosofie aan de universiteiten van Rotterdam en Nijmegen. Voor Trouw bekijkt hij de actualiteit door een filosofische bril. Eerdere afleveringen van zijn columns vindt u hier.

Lees ook: 

Theresa May: Trump adviseerde me EU voor de rechter te slepen

Stoppen met onderhandelen en voor de rechter slepen. Die raad gaf de Amerikaanse president Donald Trump begin juli aan de Britse premier Theresa May als uitweg uit de Europese Unie. De onderhandelingen over de brexit verlopen stroef.

Deel dit artikel

Zijn hele zakenleven lang heeft Trump gesteund op een leger van adviseurs en advocaten

Het overgrote deel van het Amerikaanse staatsapparaat is waarschijnlijk nog maar op één ding uit