Opinie Onderwijs

Wandel mee door grillig onderwijsland

Beeld Trouw

Lerares Nederlands Dietske Geerlings is voorstander van onderwijs waarbij de leerling zelf op zoek gaat naar kennis. 

Nieuwe scholen staan in de steigers. Docenten zitten samen in de hoogste boom om maatschappelijke veranderingen te volgen, zodat zij ‘zinvol onderwijs’ kunnen bieden. Ondertussen zetten collega’s zonder enige schroom de zaag erin, omdat deze nieuwlichterij de ondergang van het onderwijs zou betekenen. Ik nodig u uit voor een wandeling door ons grillige onderwijslandschap op zoek naar de essentie.

Soms geef ik een hoorcollege: drie klassen tegelijk, met microfoon. Ter voorbereiding duik ik de boeken in, want al ben ik ooit cum laude in de letterkunde afgestudeerd, ik schud het niet uit mijn mouw. Leerlingen nemen mijn enthousiasme over. Achterin kijkt een leerling verveeld op zijn mobiel. Hij steekt inhoudelijk niets op, maar leert wel stilzitten. Een andere leerling kijkt kritisch. Gelukkig, want verzet tegen de gevestigde orde is belangrijk.

Gereedschap delen

Hoorcolleges geef ik niet vaak. Het grootste deel van mijn lessen kiezen leerlingen zelf een boek uit een vastgestelde literaire periode. Ze bepalen zelf of ze presenteren of schrijven. Ze beslissen zelf welk artikel meetelt als toets. Regelmatig kiest een leerling een boek dat ik niet ken. Ik deel mijn gereedschap om het onbekende te onderzoeken. Soms is de leerling scherper dan ik en schaaf ik mijn gereedschap bij. Als een leerling niet kan kiezen, help ik door vragen te stellen.

Bij presentaties ontroert mij de jongen die glunderend toont hoe Bontekoe eeuwen geleden zijn wereldreis maakte. Daarna vertelt een meisje bewogen waarom ‘Uitvaert van mijn dochterken’ van Vondel typisch is voor de zeventiende eeuw. Ik sta versteld van de kennis die zij hebben opgedaan. Ik bekijk hun bronnen en word wijzer. Soms wandel ik mee over de digitale snelweg en ontdek waar iemand de verkeerde afslag neemt.

De avontuurlijke les

Een jongen vraagt mij hoe hij diepgang kan krijgen: ‘Mijn inhoud is te oppervlakkig, schrijft u onder mijn artikel’. Ik besef hoe lastig mijn commentaar is, ook voor mijzelf, want hoe begeleid ik hem naar diepgang?

Zo nodig ik mijn leerlingen uit op onontgonnen terrein. Wij spiegelen elkaar: wij zijn allemaal verschillend en waarderen persoonlijke aandacht. Goed kijken en luisteren is essentieel, want goed voorbeeld doet volgen. Zo simpel is het en tegelijk zo complex. Dan is het samen goed toeven in onderwijsland, niet eens vanwege de vakanties, en ondanks alle struikelpartijen, want de les is avontuurlijk en veelzijdig.

Lees ook:

Het vak Nederlands moet weer sexy worden

Het verdwijnen van de bachelorstudie Nederlands aan de Vrije Universiteit Amsterdam bekrachtigt een neergaande trend. Het aantal studenten dat kiest voor neerlandistiek halveerde in een paar jaar tijd. Dat kan anders, vinden critici.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden