Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Waarom het proces tegen Holleeder zo fascinerend is

Opinie

Leonie Breebaart

Leonie Breebaart © Maartje Geels
Column

Wat moeten we toch met die enorme belangstelling voor het proces tegen onderwereldfiguur Willem Holleeder? 

Dat de rechtszaal in Amsterdam-Osdorp te klein bleek voor het van verre toestromende publiek, reden waarom er nu nóg een zaaltje beschikbaar gesteld is waar het proces via een scherm te volgen valt. 

Lees verder na de advertentie

Het lijkt het zoveelste teken dat de crimineel die in de bestseller van zus Astrid toch te boek staat als een monster nog altijd een dubieuze aantrekkingskracht uitoefent op een breed publiek. Nog altijd: want kort nadat Holleeder in 2012 zijn straf voor afpersing en omkoping had uitgezeten, kreeg hij een column in de Nieuwe Revu en een podium in het nette tv-programma College Tour. Zo bouwde hij aan een imago als knuffelbare jongen van de straat, die tegelijk van wanten wist als ‘topcrimineel’.

Tekst gaat verder onder de video

Precies dat beeld wil het OM bestrijden. “Wat ons betreft is er helemaal niks ‘tops’ of ‘knuffeligs’ aan de zaken die de revue zullen passeren”, klonk het begin februari in het openingsbetoog. Tijdens het proces, dat nog wel even zal duren, moet Willem Holleeder volgens het OM alsnog ontmaskerd worden als de ordinaire ontvoerder, afperser en moordenaar die hij in feite is. Zo moet het publiek oog krijgen voor het onrecht dat hij anderen aandeed: “Het zijn kille, berekenende en meedogenloze liquidaties geweest.”

Goed voornemen, maar zoals bij het proces tegen Geert Wilders al bleek, is het strafrecht niet altijd de effectiefste methode om verdachten hun geloofwaardigheid te ontnemen. In het beklaagdenbankje krijgen ze vaak de kans het slachtoffer uit te hangen; Holleeder heeft de schuld alweer gelegd bij zijn miserabele jeugd in een Jordanees milieu, waarvan de rechter zich vast geen voorstelling kan maken.

Ik begrijp die fascinatie voor het proces tegen Holleeder

Bovendien blijkt het vaak lastig de opdrachtgevers van liquidaties achter de tralies te krijgen. Collega Han Koch, die het Holleeder-proces op de voet volgt, herinnert eraan dat maffiabaas Al Capone in de VS alleen vastgezet kon worden voor belastingontduiking, niet voor de moorden die hij liet plegen. Want een dreigement als ‘straks ben jij aan de beurt’ mag voor de goede verstaander niets te raden overlaten - in de rechtbank kun je er minder mee.

Inmiddels heeft Astrid Holleeder meer gedaan om het imago van haar broer bij te stellen. Wie maar iets heeft meegekregen van de dreigtaal hij tegen haar uitslaat (‘Kankerhoer. Ik heb al die ellende van je!’), wie weet dat haar broer heeft gedreigd de kinderen van zijn zus te vermoorden, kan onmogelijk nog veel sympathie of bewondering voor hem blijven opbrengen. Hoe ellendig zijn jeugd ook geweest mag zijn, deze man moet inderdaad ‘tussen vier muren’. Zo’n mens ís het kwaad, een totale egoïst.

Maar juist daarom begrijp ik de fascinatie voor dit proces. Zo walgelijk als Holleeders charmeoffensief in College Tour was, zo fascinerend is zijn ontmaskering door insiders als Astrid Holleeder. Ze mag dan zelf geen heilige zijn, ze geeft het publiek wel een ongekend scherp zicht op de criminele angstcultuur die ze zo goed kent. Hoe ontstaat het kwaad? Wat is het? Waaraan herken je het? Ik wil dat allemaal graag weten, anderen kennelijk ook.

Leonie Breebaart onderzoekt in haar column de actualiteit op filosofische wijze. Wat is daar nou erg aan? U vindt haar columns in dit dossier.

Lees ook ons recentste verslag over de rechtszaak: Het proces-Holleeder krijgt ordinair tintje

Eind 2017 interviewden we Astrid Holleeder voor de rubriek Tien Geboden. "Ik heb pas rust als Willem er niet meer is."

Lees ook: De vele rollen van Astrid Holleeder

Deel dit artikel

Ik begrijp die fascinatie voor het proces tegen Holleeder