OpinieCoronacrisis

Waarom een jaar zonder centraal schoolexamen geen ramp is

De centrale schriftelijke eindexamens voor leerlingen in het voortgezet onderwijs gaan dit jaar niet door. Maar het examen is niet zo onmisbaar als het lijkt, zegt Joris Verheijen, docent filosofie en levensbeschouwing.

Eerder deze maand besloot de Britse regering al om niet alleen de scholen te sluiten, maar ook de in mei en juni geplande eindexamens te schrappen. Premier Johnson beloofde dat leerlingen de benodigde kwalificaties zouden krijgen voor het vervolg van hun carrière.

In Nederland hebben docenten, onderwijsbestuurders en inmiddels ook vakbonden opgeroepen om het centraal examen dit jaar te laten vervallen. Wat ze eerder voorstelden is om het diploma uit te reiken op basis van de behaalde resultaten bij schoolexamens, die meestal weinig van het Centraal Examen (CE) afwijken. Dat is een uitvoerbaar plan en waar zich problemen voordoen (bijvoorbeeld als leerlingen nog een onvoldoende met een goed CE wilden wegpoetsen) zijn die met maatwerk op te lossen.

Zwaard van Damocles

Want laten we reëel zijn: het is flink moeilijker voor deze kandidaten om zich adequaat voor te bereiden. Net als eerdere lichtingen knijpen ze hem voor het examen, net als wij allemaal maken ze zich zorgen over het virus, maar ook knaagt de twijfel of ze niet voor niets zitten te blokken.  De coronacrisis blijft als een zwaard van Damocles boven hun bureautjes  hangen. “Een eindexamenjaar is al stressvol op zich en dat is nu nog wel erger geworden”, zei een leerling eerder.

Verder moeten we als docenten erkennen dat de begeleiding die ze nu krijgen verre van optimaal is. Ze missen onze aanwezigheid en die van hun klasgenoten. Initiatieven voor onderwijs op afstand zijn nodig en hartverwarmend, maar ze zijn niet van hetzelfde gewicht als de klassikale examentrainingen die we gepland hadden. Leerlingen met minder motivatie of concentratie, die onze hulp het hardste nodig hebben, kunnen we het moeilijkst bereiken. Allemaal staan we ook nog eens onder druk om vóór het centrale examen, in crisistijd en met beperkte middelen, de schoolexamens af te ronden.

Beetje snuffen

En dan hebben we het nog niet eens over het gezondheidsrisico. Is de kans op verspreiding van het virus in de examenzaal wel zo klein, zolang iedereen zich aan de voorschriften houdt en degenen met klachten thuis blijven? Kandidaten die een vol jaar naar het examen hebben toegewerkt gaan zich straks echt niet meteen ziek melden, zodra ze merken dat ze een beetje snuffen.

De coronacrisis is een ramp, maar een jaar zonder centraal examen is dat niet. Als we ze stap voor stap begeleid en beoordeeld hebben, hebben we genoeg gegevens om te bepalen of ze klaar zijn voor een volgende stap. Bovendien is een crisis ook een gelegenheid om buiten de gebaande paden te denken. Laten we iedereen die voldoende staat voor het schoolexamen een diploma geven en de rest tot het einde van het jaar maatwerk bieden.

Lees ook:

Nederland is nog één stap verwijderd van een totale lockdown

Opnieuw grijpt het kabinet ongekend hard in om het coronavirus te stoppen. Een totale lockdown komt in zicht.

Van basisschool tot universiteit: zo beïnvloedt de coronacrisis het onderwijs

Geen eindtoets, online colleges en uitgestelde schoolreisjes: van basisschool tot universiteit ondervinden leerlingen en studenten gevolgen van de coronacrisis. Hoe ziet de rest van hun schooljaar eruit?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden