Commentaar

Waarom de SP-afdracht terecht wordt gestopt

SP-aanhangers demonstreren tegen Pegida en voor de vluchtelingenopvang. Beeld ANP

Het is een illusie dat een Kamerlid, een lid van een gemeenteraad, van Provinciale Staten of van het Europese parlement dan wel de Tweede Kamer opereert zonder last, zoals dat in de wet staat. 

De gemiddelde volksvertegenwoordiger, uitzonderingen daargelaten, wordt verkozen als vertegenwoordiger van een partij en op de slippen van een lijsttrekker.

Desondanks is het veel waard die illusie in stand te houden. Nemen we het andere uiterste als uitgangspunt - een volksvertegenwoordiger is een werknemer van een politieke partij - dan is het definitief gedaan met zelfs het laatste greintje onafhankelijkheid van een individueel lid van een politiek orgaan.

Het initiatief van voormalig minister Ronald Plasterk om decentrale overheden in overweging te geven de schadevergoeding voor raads- en statenleden niet langer rechtstreeks aan de Socialistische Partij over te maken maar aan het individuele raads- of Statenlid is dan ook geen ‘politiek pesterijtje’ zoals SP-prominenten het betitelen, maar een principiële oproep.

Een derde van de gemeenten en provincies waar de SP in de volksvertegenwoordiging zit, heeft inmiddels gevolg gegeven aan de oproep van Plasterk. Meer gemeenten zullen wellicht volgen.

Zelf afdragen

De SP hanteert een heel ander uitgangspunt over de rol en functies van haar volksvertegenwoordigers. Zij worden, anders dan andere vrijwilligers die de straat opgaan, betaald voor hun werk en rianter dan de SP wenselijk vindt. Het is het goed recht van de partij om dit uitgangspunt te hanteren. De partij mag ook vragen van haar vertegenwoordigers om in te stemmen met een volgens de partij juist beloningsbeleid. Maar a priori van de overheid vragen het geld aan de partij over te maken gaat te ver. Laat de volksvertegenwoordiger zelf afdragen aan de partijkas.

Daar komt nog een ander gegeven bij. De Belastingdienst staat toe dat het deel dat de partij op het salaris inhoudt, wordt opgevoerd als gift. Daardoor ontstaat dus een grote aftrekpost voor de loonbelasting. Leden van gemeenteraden mochten dat voordeel al langer zelf houden, voor bijvoorbeeld Kamerleden geldt dat vanaf dit jaar. Het Kamerlid houdt met andere woorden een hoger netto-salaris over dan het modale inkomen dat volgens de SP tot voor kort voldoende was. De belastingbetaler draait daar, zoals bij elke gift aan een ANBI-stichting, voor op.

In de Kamer deed vooral voormalig Kamerlid Roland van Vliet meerdere pogingen de ANBI-status van de SP (en van andere aan politieke partijen gelieerde organisaties) ter discussie te stellen. Tevergeefs. Het is in zijn algemeenheid ook goed dat giften aan potieke partijen fiscaal gestimuleerd worden. Maar dan dient het een gift te zijn en niet een min of meer afgedwongen regeling. 

De mening van de krant, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren. Lees hier meer Trouw-commentaren.

Correctie

In de eerdere versie van dit redactioneel commentaar was ten onrechte de indruk gewekt dat de Socialistische Partij aparte afspraken heeft met de Belastingdienst over de fiscale behandeling van de schadevergoeding van SP-volksvertegenwoordigers. Het gaat echter om de algemene fiscale regeling rond Algemeen Nut Beogende Instellingen: een gift aan een ANBI is als gift aftrekbaar voor de inkomstenbelasting. De aftrek komt ten goede aan de SP-volksvertegenwoordiger zelf en niet aan de partij. De aftrek komt met andere woorden niet ten goede aan campagnes van de partij.

Lees ook:

Het kroonjuweel van de SP piept en kraakt
SP stapt opnieuw naar rechtbank om afdracht

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden