Beeld Maartje Geels

Column Marianne Zwagerman

Waar kun je nog naartoe als fatsoenlijke rechtse stemmer?

Enkele van mijn dierbaren stemden Forum voor Democratie. Ik verbrak ooit vriendschappen om minder ernstige verschillen van inzicht, maar nu gaat het om mensen die ik niet wil missen. Ik begreep hun vertwijfeling, die voel ik zelf ook als politiek ontheemde. Mijn hele leven stemde ik VVD maar ik kan het niet meer, mijn vaasje is vorig jaar definitief gebroken. 

Het tekenen van het pact van Marrakesh was de fatale scherf. Nederland verplichtte zich daarmee journalisten te beïnvloeden om op de door de VN gewenste manier over migratie te publiceren. De tweede V van VVD staat sindsdien niet langer voor de vrijheid van de pers. Een vrijheid die al onder druk stond door de voortdurende overheidscampagne tegen zogenaamd nepnieuws, waarvan keer op keer het bestaan niet kan worden bewezen.

Maar Baudet is geen alternatief. Ik weet nog hoe verbijsterd hij naar me keek toen ik in de zomer van 2016 zei dat ik niet op zijn lijst wilde. “Ik ben het eens met alles wat jij zegt!”, straalde hij. Hij droop af nadat ik antwoordde: “Dat begrijp ik Thierry, maar ik ben het vrijwel nooit eens met wat jij zegt.”

Persoonlijkheidsstoornissen

Waar kun je naartoe als fatsoenlijk rechts mens? Bij elke verkiezing schreeuwt de kiezer tegen Mark Rutte: ‘naar rechts!’, waarop Mark verder linksaf slaat. Ik sta als politiek vluchteling al met een been in de wat vrouwonvriendelijke SGP-reddingssloep. Kees van der Staaij is Baudet zonder de persoonlijkheidsstoornissen, je hoeft geen psychiater te zijn om die diagnose te stellen. Van der Staaij komt wél opdagen in de Kamer, dient moties in die hout snijden en sleurt jaren onvermoeibaar aan wetsvoorstellen, bijvoorbeeld om de macht van de EU in te perken. Alles waar Baudet geen zin in heeft.

Het is geen verrassing dat zijn Renaissance-vloot nu al tegen een ijsberg botste. Als je de recente geschiedenis van de ‘populistische’ partijen bestudeert, is het etterende conflict binnen FvD een te voorspellen gegeven. In de politieke podcast ‘Betrouwbare Bronnen’ van journalist Jaap Jansen gaf historicus P.G. Kroeger op 5 april een college over de opmars en teloorgang van populistische partijen. Kroeger is in de rol van hoogst irritante, zelfingenomen maar boeiende geschiedenisleraar vaste gast in deze podcast. 

Muiterij op de renaissance-vloot 

Aflevering 31 moet u even terugluisteren want de duiding van Kroeger is zeer de moeite waard. Hij noemt talloze patronen die zichtbaar waren bij partijen als de LPF, Leefbaar Nederland, Trots op Nederland en AfD. Met de kennis van nu – want pas na het opnemen van de podcast brak de muiterij op de renaissance-vloot van Thierry uit – lijkt het bijna een invuloefening. Het eruit werken van de oprichters, verharden van standpunten, het onvermogen om compromissen te sluiten.

Het loopt meestal niet best af met zo’n partij. Dan kan ik nog steeds nergens naartoe, maar kunnen mijn vriendschappen wel weer groeien en bloeien.

Columniste Marianne Zwagerman vervangt deze zomer samen met Jamal Ouariachi columnisten Sylvain Ephimenco en Stevo Akkerman. Lees hier eerdere columns van Zwagerman terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden