ColumnBart Zuidervaart

Waar blijft het Catshuisberaad over de mislukte Moria-deal?

Er zijn weinig plekken in Nederland waar je slechter af bent dan in een asielzoekerscentrum. Je wacht er eindeloos op het verlossende nieuws over een verblijfsvergunning en ondertussen verhuis je van het ene azc naar het andere. Op dit moment zitten die opvangcentra ook nog overvol en zijn corona-uitbraken er lastig te bestrijden, meldde de NOS vorige week.

Op Twitter leverde dit nieuws meer dan tweehonderd reacties op, variërend van ‘grenzen dicht’ en ‘stoppen met de parasietenplaag’ tot ‘afbranden die azc's’. Een voorzichtige conclusie: De coronacrisis heeft niet bij iedereen het gevoel van saamhorigheid versterkt.

Deze gure wind die over Nederland waait deed me weer denken aan de schrijnende situatie op het Griekse eiland Lesbos en de schamele hulp die Nederland bereid is te bieden. De omstandigheden waaronder vluchtelingen daar moeten verblijven, zijn bekend. Vergeleken bij een tentenkamp op Lesbos is een azc in Nederland een paradijs.

Na de brand in kamp Moria, september vorig jaar, besloten de coalitiepartijen honderd getroffen vluchtelingen over te brengen naar Nederland. Het was een lelijke deal, moesten ook Gert-Jan Segers en Sigrid Kaag erkennen. Als wisselgeld had de VVD geëist dat het kabinet jaarlijks niet vijfhonderd, maar maximaal vierhonderd vluchtelingen van elders op de wereld uitnodigt. Per saldo vangt Nederland er dus niet één extra op. Bovendien dwong de VVD af dat de rechten van asielzoekers hier in Nederland worden versoberd. D66 en ChristenUnie gingen schoorvoetend akkoord, op voorwaarde dat nog voor de kerst de honderd mensen uit Griekenland in Nederland zouden zijn.

Het kabinet komt een deel van de afspraken simpelweg niet na

Er zijn op het Binnenhof akkoorden in alle soorten en maten. Mooie, moeizame, baanbrekende en zenuwslopende. Het Moria-akkoord valt onder de categorie ‘tenenkrommend'. Toen de kerst aanbrak, hadden niet meer dan vijftig vluchtelingen uit Griekenland onderdak in Nederland gekregen. Vluchtelingen die nota bene niet eens slachtoffer zijn geweest van de brand in Moria, maar op dat moment elders in het land verbleven.

CU en D66 hebben de deal destijds aan de achterban verkocht als het hoogst haalbare binnen deze coalitie, met als bijkomend argument dat een Kamermeerderheid voorstander is van een streng asielbeleid. Deze verdedigingslinie is niet meer vol te houden nu blijkt dat het kabinet een deel van de afspraken simpelweg niet nakomt. Je zou verwachten dat in ieder geval ChristenUnie en D66, maar ook CDA hun coalitiegenoot VVD terug naar de onderhandelingstafel slepen.

Als het kabinet zich in dit reces tot twee maal toe terugtrekt in het Catshuis om te broeden op het toeslagenschandaal, waarom gebeurt dat niet vanwege het mislukken van de Moria-deal? Ook de Tweede Kamer trekt zich niets aan van de kerstvakantie, gezien de ingelaste debatten over de brexit en de coronacrisis. ChristenUnie, D66 en CDA zouden zonder al te veel problemen genoeg steun krijgen om staatssecretaris Ankie Broekers-Knol, ondanks de feestdagen, naar de Kamer te halen. Maar het blijft stil.

Je vraagt je af wat de coalitievrienden van de VVD, met de verkiezingen op komst, te verliezen hebben. De toeslagenaffaire heeft het menselijk gezicht van dit kabinet ernstig geschaad. Aanleiding genoeg om te redden wat er nog te redden valt.

Bart Zuidervaart is chef van de redactie politiek. Hij schrijft wekelijks een column.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden