Column Naema Tahir

Vrouwen een bankrekening? Dat is digitalisering van een oude traditie

Koningin Máxima was afgelopen week enkele dagen in Pakistan in haar hoedanigheid van speciale pleitbezorger bij de VN voor inclusieve financiering en ontwikkeling. Ze hield een toespraak, waarin ze benadrukte hoe belangrijk het is voor mensen om toegang te hebben tot financiële dienstverlening. Deze toegang is goed voor de economische ontwikkeling van een land en goed voor de empowerment van mensen, vooral van arme mensen en vrouwen. In Máxima’s toespraak kwam naar voren dat maar 7 procent van de vrouwen in Pakistan een bankrekening heeft, tegenover 35 procent van de mannen – overigens ook al geen bijster groot getal (iets waarop ik zal terugkomen in een andere column).

Alleen al het hebben van een bankrekening schept mogelijkheden en geeft zekerheden: je kunt daardoor sparen, geld wegleggen voor een opleiding of als appeltje voor de dorst, je hebt makkelijker toegang tot leningen en je kunt interessante investeringen doen met je gespaarde banktegoed.

Sinds het bezoek van koningin Máxima aan Pakistan en haar boodschap dat toegang tot financiële dienstverlening empowerment van vrouwen ondersteunt, heb ik enorm zitten nadenken over de vrouwen die ik in Pakistan ken, vooral familieleden.

Het wordt vaak niet als netjes gezien als vrouwen buitenshuis werken

Ik denk met name aan twee jonge vrouwen die ik sprak toen ik precies twee jaar geleden in Pakistan was. Beide vrouwen hadden een soortgelijk verhaal: beiden, twintigers, waren prima opgeleid, beiden werkten in het onderwijs en beiden waren gestopt met werken, omdat de familie dat van hen vroeg. Dat had deels te maken met praktische bezwaren: waar het openbaar vervoer in Pakistan niet veilig is voor vrouwen, moeten de mannen van de familie de vrouwen naar hun werk begeleiden. Daarvoor moeten ze dan wel tijd, energie en geld hebben. Daar komt bij dat het vaak niet als netjes wordt gezien als vrouwen buitenshuis werken. Ook dan heeft de familie liever dat je stopt met werken.

Is het dan wel netjes als een vrouw een eigen bankrekening heeft? Sommige families zullen ertegen zijn, want het leidt ertoe dat de gegevens van vrouwen bekend zijn bij niet verwante mannen. Anderen zullen het niet netjes vinden, omdat het de autonomie van vrouwen vergroot en dat wordt als onnodig ervaren door sommige traditionalisten.

Máxima's oproep nodigt uit tot een principiële discussie

Toch vind ik het interessant, die oproep tot toegang tot financiële dienstverlening en inclusiviteit voor vrouwen. Waarom? Omdat deze oproep in ieder geval uitnodigt tot een principiële discussie: mogen vrouwen een bankrekening hebben en financieel autonoom worden? Het interessante is dat de vrouwen van Pakistan hierop misschien wel een positief antwoord zullen vinden in hun eigen traditie.

Wat is die traditie? In de islamitische traditie zijn mannen verplicht om de kostwinnaar te zijn. Vrouwen zijn daartoe niet verplicht, maar ze mogen wel werken, mits ze hun andere taken thuis niet verwaarlozen. Het inkomen dat ze verdienen, is niet bedoeld om de kosten van het huishouden te dekken, want daar is het inkomen van de man voor bedoeld. Het inkomen van de vrouw is puur bedoeld voor haarzelf, om te besteden zoals zij dat wil: ze mag het sparen, wegleggen voor een opleiding, als appeltje voor de dorst of als een investering.

Zo bezien is de roep tot toegang tot digitale dienstverlening in zekere zin een roep tot digitalisering van een eeuwenoude traditie. Wie had dat gedacht?

Naema Tahir is jurist en schrijver. Voor Trouw schrijft ze om de week een column. Lees ze hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden