Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Volgend jaar gewoon weer seider in Amsterdam-Zuid!

opinie

Heere Heeresma

© Maartje Geels
Column

Vorige week maandag was ik op een seider bij vrienden in Amsterdam-Zuid. Met seideravond begint Pesach en wordt herdacht, herbeleefd, hoe het Joodse volk door G'd en Mozes uit de Egyptische slavernij werd bevrijd.

Het was niet mijn eerste seider. Mijn niet-joodse vader heeft zijn niet-joodse zoon een goede joodse opvoeding gegeven. Een wonderlijke zaak, stel ik terugkijkend vast, maar niet ongeestig. Mijn vader zat vol grappen. Die opvoeding bestond onder andere uit Hebreeuwse les en Tenach-onderwijs van een chassidische leraar uit Antwerpen, maar vooral uit een leven in de illegaliteit.

Lees verder na de advertentie

Ik had door zo'n opvoeding een hekel aan het joodse geloof kunnen krijgen, zoals vele christenen dat aan hun geloof hebben gekregen, maar het tegendeel is gebeurd. Als kind stond ik er kritiekloos tegenover; later heb ik het leren relativeren. Ik noem het een doorgaans goedaardige vorm van theater. Maar het joodse geloof heeft iets wat voor mij, als eenmans elitekorps, erg belangrijk is: exclusiviteit.

Al vele jaren word ik door mijn vrienden in Amsterdam-Zuid uitgenodigd om te seideren. Hoe moet ik ze beschrijven? Goede mensen. 'Goed' in de betekenis die voortvluchtigen aan dat woord geven. Ongelooflijk gul ook. Maar of ze in G'd geloven? Ik heb het ze nooit gevraagd. Ik denk dat ze in G'd geloven zoals je in een romanfiguur gelooft.

Middelvinger

Bij mijn vrienden lijkt seider bijna een excuus voor een gezellige avond met familie en vrienden. Maar misschien doe ik ze daarmee tekort. Ik denk dat er ook een behoefte is om een minimum aan traditie in leven te houden, al was het maar als opgestoken middelvinger naar diegenen die geprobeerd hebben een einde aan het joodse volk te maken - we zijn er nog.

R., de heer des huizes, ploegt zich plichtsbewust door het Hebreeuws en Aramees van de Hagada, het verhaal van de uittocht uit Egypte. Maar het gaat hem, en eigenlijk alle aanwezigen, er vooral om zo snel mogelijk aan de seidermaaltijd na het historische gedeelte toe te komen. Gelukkig krijgt hij steun van S., de vrouw des huizes, die deze talen sneller kan lezen. Tip voor een snelle seider: nodig een Israëli uit.

Bij mijn vrienden lijkt seider bijna een excuus voor een gezellige avond met familie en vrienden.

"Wat maakt deze avond anders dan alle andere avonden?" gaf R. de aftrap voor de seider. Prompt begon de telefoon in de binnenzak van X. te rinkelen. "We hebben een beller!" zei Z., tot algehele hilariteit. Even later, bij de vragen van de vier zonen, mocht ikzelf wat haperend Hebreeuws ten beste geven. Ik was de rasja, de slechte zoon; mijn favoriet. In mijn geïllustreerde Hagada was hij uitgebeeld als een verwaand fatje met een monocle, een langwerpig sigarettenpijpje in de mondhoek en een glas drank in de hand.

Slavenbestaan

Ook dit jaar bereed R. zijn stokpaardje door erop te wijzen dat slechts twintig procent van de Joden zich naar de vrijheid liet leiden; de achtergebleven tachtig procent gaf de voorkeur aan de zekerheid van het slavenbestaan. "Dat waren geen echte VVD'ers," aldus R.

Na de tien plagen konden we eindelijk aan de maaltijd beginnen. De seideravond wordt traditioneel afgesloten met de wens elkaar volgend jaar in Jeruzalem te ontmoeten, maar mijn vrienden en ik weten dat het gewoon weer in Amsterdam-Zuid zal zijn.

Dat is heel goed. Je moet wel doelen hebben, maar je mag ze nooit bereiken; dat zou het einde zijn. Je moet je doelen steeds verder leggen. Het joodse geloof is het geloof van de eeuwige belofte, belichaamd door de Mesji'ach die (n)ooit komt. Zelfs Mozes heeft het Beloofde Land nooit betreden. Maar hij mocht het wel zien.

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.

Deel dit artikel

Advertentie
Bij mijn vrienden lijkt seider bijna een excuus voor een gezellige avond met familie en vrienden.

Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang tot Trouw.nl.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.