null Beeld

OmbudsmanEdwin Kreulen

Vijf grotendeels dezelfde foto’s in dezelfde krant, dat moet de lezer niet worden aangedaan

Op de voorpagina van zaterdag 17 april staat prominent een portret van Harold Hamersma. Die verwijst naar een interview met de wijnkenner in Tijdgeest. Die bijlage kondigt op pagina drie het interview aan met een kleine foto. Het interview opent met een grote foto, wie omslaat treft twee kleinere versies. Op een van de gebruikte beelden heft hij een wijnglas, verder lijken ze op elkaar.

Enigszins vergelijkbaar is de presentatie van een interview met auteur Lale Gül op 9 maart. Behalve de voorpagina vult haar portret de voorkant van bijlage de Verdieping, en wie omslaat ziet haar paginagroot, zij het op een andersoortige foto. Een maand daarvoor staat Bente Becker op de voorpagina, gezeten op een rode trap, met de tekst ‘Ik ben streng en rechtvaardig’. Voorop de dagelijkse bijlage dezelfde foto, met de tekst ‘Hard en humaan’. Binnenin staat het interview over migratie, met een foto van het VVD-Kamerlid verderop op de trap.

 Lale Gül, auteur van 'Ik ga leven' Beeld Judith Jockel
Lale Gül, auteur van 'Ik ga leven'Beeld Judith Jockel

De standpunten

“Ik wist niet hoe Harold Hamersma eruit zag, nu weet ik het wel heel goed”, meldt een lezer. Wat heeft het voor zin vijf vrijwel identieke portretten in de krant te plaatsen, vraagt hij zich af. “Is er ruimte over?”

Ook de serie foto’s van Bente Becker wekt ergernis bij enkele lezers. Het lijkt wel alsof de redactie de VVD-lijn over migratie volgt, zeggen ze.

Vijf keer bijna hetzelfde beeld van Harold Hamersma is inderdaad wat te veel, zegt de chef van de zaterdagbijlage. “Op de pagina’s met de interviewtekst kiezen we normaal voor een iets andere foto. Maar die variatie was nu niet beschikbaar.” Een thematische foto, bijvoorbeeld van wijn, past volgens hem niet in de opzet van de interviewreeks. “Het gaat om de persoon.”

Het hoofdonderwerp van de bijlage op die zaterdag, wonen in flats, zou in beeld minder tot zijn recht komen op de voorpagina, denkt de Tijdgeestchef. De dienstdoend avondchef is dat met hem eens, hij koos samen met de vormgeefster voor het portret van Hamersma op de voorpagina. “Het is nu inderdaad wat veel. Maar het was een mooi portret en er waren weinig gezichten op die voorpagina.”

Ook de chef van de dagelijkse bijlage de Verdieping heeft een voorkeur voor variatie: daarom staat Bente Becker binnenin anders afgebeeld. Een thematische foto op deze plek, bijvoorbeeld van vluchtelingen, zou volgens haar afleiden van dit sterk op de persoon gerichte interview. Ze bestrijdt dat de redactie het eens zou zijn met het VVD-Kamerlid. “Het interview was kritisch. En de foto voorop de bijlage was een sterke.” Dat bevestigt de chef van de avondploeg die toen dienst had. “De voorpagina is een uitstalkast van wat je die dag hebt. Vaak zoeken we naar een iets afwijkende foto, maar dit was een krachtig beeld, een beladen onderwerp waarover dit Kamerlid stevig stelling neemt. Niet iedere lezer zal het met haar eens zijn. Maar dit standpunt wil je toch ook onder de aandacht van de lezer brengen.”

Verschillende foto’s in een interview moeten samen een ‘verhaal over de geïnterviewde’ vertellen, zegt de art director. Dat is bij Hamersma niet gelukt. “Bij het stuk had een foto minder gekund.” Volgens haar zou de productie over de flats een alternatief zijn geweest voor de voorpagina, maar wel over de volle breedte. “We moeten durven te kiezen. Maar vaak wil men ook het nieuws daar aankondigen.” De fotoserie van Lale Gül is volgens haar een prachtig beeldverhaal. “Hoe kwetsbaar en tegelijkertijd krachtig zij de camera inkijkt, dat spreekt enorm aan.” Ook bij het VVD-Kamerlid is dit gelukt. “Ik zou er ook voor willen pleiten eerder na te denken over de inhoud van de zaterdagkrant, en wat je op de voorpagina brengt.”

 Bente Becker van de VVD,  specialist migrantenbeleid. Foto & Copyright: Werry Crone Beeld Werry Crone
Bente Becker van de VVD, specialist migrantenbeleid. Foto & Copyright: Werry CroneBeeld Werry Crone

Het oordeel

Vijf grotendeels dezelfde foto’s in dezelfde krant, dat moet de lezer niet worden aangedaan, daarover is iedereen het eens. Variatie is noodzakelijk, zoals de serie rond de jonge schrijver inderdaad mooi laat zien. Mocht dat een keer niet lukken, dan verdient een inhoudelijke foto de voorkeur boven weer hetzelfde portret. Zeker bij een wijnmaker moet zoiets te doen zijn. Daarnaast is het begrijpelijk dat de krachtige foto van het Kamerlid ook de voorpagina haalt. Hier had de variatie in de tekst kunnen zitten: een keer wat neutraler, rechtdoende aan het kritische interview. De lezer mag zeker kennis nemen van het gedachtegoed van een partij, maar dat hoeft er ook weer niet ingehamerd te worden.

Edwin Kreulen schrijft wekelijks een column als ombudsman van Trouw. Eerdere afleveringen vindt u hier. Wilt u hem een kwestie voorleggen? Mail dan naar ombudsman@trouw.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden