OpinieCovid-19

Vermoeidheid na corona is niet altijd biomedisch te verklaren

Natuurlijk kan de oorzaak van moeheid na corona in het lichaam liggen.  Maar kijk ook goed naar de rest van het leven van deze oud-patiënten, die vaak jong zijn en fit toen het virus toesloeg, zegt verzekeringsarts Jan Hein Wijers.

Deze krant kopte: ‘Een tiende patiënten na maanden nog moe’ (Trouw, 22 augustus). De kwakkelende ex-coronapatiënten zijn vaak jong en tot hun ziekte fit. Er wordt gezocht naar oorzaken in bijvoorbeeld de longen en het hart. De patiënten zijn niet alleen kortademig en snel moe, ook mentaal zitten ze in de knoop. Het virus zorgt voor meer dan een longziekte, het dringt volgens het artikel je hele systeem binnen.

Bekend is dat invaliderende chronische moeheid vaker optreedt na een virale infectie, bijvoorbeeld bij onder andere Q-koorts, Lyme en Pfeiffer. Daarnaast is bij 5 tot 10 procent van de mensen met een lichamelijk ziektebeeld sprake van langdurige invaliderende extreme vermoeidheid in combinatie met stress, angstgevoelens en somberheid. Voorbeelden zijn de chronische vermoeidheid na behandeling van kanker of een hartinfarct.

Voor deze extreme moeheidsverschijnselen worden vooral biomedische verklaringen gezocht, maar voor de meeste gevallen is die verklaring (nog) niet gevonden. Uit wetenschappelijk onderzoek en jarenlange ervaring als verzekerings- en bedrijfsarts is mij duidelijk geworden dat deze chronische klachten meerdere oorzaken hebben. Naast medische factoren spelen omstandigheden in privé en werk, levensfase en psychische factoren een rol.

Onbewuste persoonlijke factoren blijken wel degelijk een rol te spelen 

Daarmee bedoel ik niet dat het ‘tussen de oren zit’ of ‘psychisch’ is. Maar onbewuste persoonlijke factoren blijken wel degelijk een rol te spelen bij oorzaak en herstel van ziekten. Daarvoor geen oog hebben, remt het herstel. Door gesprekken met patiënten is mij gebleken dat zij geholpen worden als er ook oog is voor zingeving, waarbij zijzelf putten uit hun intuïtieve wijsheid en levenservaring. Met de arts moet de patiënt stilstaan bij de vraag ‘wat kan en moet ik met deze ziekte nu die op mijn weg komt’? Vaak zeggen patiënten: diep in mijn hart weet ik het wel, maar het is zo moeilijk om jezelf te veranderen.

Juist deze aspecten blijken van grote invloed te zijn op de weg naar herstel, is mijn ervaring. Er zijn ook wetenschappelijke artikelen die dit ondersteunen.

Mijn oproep is dat de medische en paramedische wereld zich niet moeten blijven uitputten om vermoeidheidsverschijnselen te blijven verklaren binnen het biomedische model. En de geestelijke gezondheiszorg zou hier een belangrijkere rol in kunnen hebben als zij het spirituele aspect van herstel meer plaats zou geven in therapieën.

Lees ook:

Tien procent ex-coronapatiënten na maanden nog uitgeput

Het gros van de coronapatiënten komt erbovenop, maar een kleine groep is al een halfjaar moe. Ook als zij niet in het ziekenhuis lagen. Waar komt dit vandaan?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden