null

OpinieWaterschap

Vaste zetels voor boeren en bedrijven in waterschap is uit de tijd

Het is ondemocratisch en onnodig dat boeren, bedrijfsleven en natuur nog altijd vaste zetels hebben in het waterschap, vindt Hans Middendorp van de Algemene Waterschapspartij.

Hans Middendorp

Schaf in de waterschappen de geborgde zetels voor boeren, bedrijfsleven en natuurterreinen niet af, ‘want zij weten wat nodig is om droge voeten te houden’, schreef Jan Bessembinders van VNO-NCW (Opinie, 2 augustus). Maar het is helemaal niet democratisch dat grote lobbyclubs zoals VNO-NCW en LTO een stem hebben in de politieke besluitvorming van de waterschappen.

Want hoe werkt het bij de waterschapsverkiezingen? Het waterschapsbestuur is vergelijkbaar met de gemeenteraad en telt maximaal 30 zetels. Daarvan zijn minimaal 7 en maximaal 9 zetels gereserveerd voor vertegenwoordigers van LTO (boeren), VNO-NCW (bedrijfsleven) en VBEN (Vereniging van Bos en Natuureigenaren). Alleen de zetels voor de categorie Ingezetenen worden rechtstreeks verkozen. Bij de andere zetels solliciteren na een oproep een aantal geïnteresseerden en maken de benoemingscommissies hun keuze. Dat is niet democratisch maar gewoon ouderwetse ballotage in een achterkamertje.

In mijn eigen waterschap Delfland (de Haagse regio tot aan Rotterdam) zijn slechts 21 van de 30 zetels in het waterschapsbestuur voor de categorie Ingezetenen. Terwijl de inwoners zowat de volledige rekening voor droge voeten en schoon water betalen (91 procent). Er wonen 1,2 miljoen mensen in Delfland. Vergelijk dat met de categorie Boeren, die met 50 veeteeltbedrijven in de Haagse regio toch recht hebben op

4 geborgde zetels. Deze kleine groep boeren draagt ook maar 1 procent bij aan de watersysteemheffing. Ook het bedrijfsleven, dat slechts voor een schamele 8 procent meebetaalt, krijgt 4 geborgde zetels. En er zijn in Delfland een paar kleine natuurterreinen, die samen minder dan 0,25 procent meebetalen. Zij hebben 1 geborgde zetel, en hun benoemde vertegenwoordiger woont niet eens in Delfland.

Doorschuiven naar de toekomst

In zijn betoog verwart Bessembinders de (vermeende) deskundigheid van de geborgde zetels met hun democratische legitimiteit. Het waterschapsbestuur controleert de dijkgraaf en heemraden op hoofdlijnen. Het waterschapsbestuur gaat niet over de dagelijkse gang van zaken. Was het vroeger van belang dat de boeren konden vertellen hoe het water er in hun sloten bij stond, nu kan één professionele peilbeheerder met twintig computerschermen alle waterstanden in het hele waterschap in de gaten houden. De echte vakkennis zit bij de medewerkers van de waterschappen.

De organisaties achter de boeren, bedrijven en natuurterreinen stellen zich op als keiharde lobby voor hun eigenbelang. Recent voorbeeld: na een langdurig overlegtraject heeft de Unie van Waterschappen met inbreng van alle politieke partijen en de geborgde zetels een bescheiden compromispakket ingediend met voorstellen om de waterschapsbelasting te moderniseren. De geborgde belangen hebben steeds flink op de rem getrapt. Hoognodige structurele aanpassingen zijn opnieuw doorgeschoven naar de toekomst.

Maar zelfs toen stopte de lobby nog niet. Want er was één puntje dat VNO-NCW en MKB-Nederland niet zinde: om in de waterschapsbelasting onderscheid te maken tussen woningen en bedrijven, zoals ook gebruikelijk bij gemeenten. Buiten de Unie om zijn zij alsnog gaan klagen bij de minister voor infrastructuur en waterstaat. En nu? Gaat de Unie van Waterschappen korte metten maken met deze discussie, die nu alweer driekwart jaar vertraagt? Of zijn de geborgde belangen te sterke spelers voor de Unie? Hier heeft Bessembinders het niet over. Waarom zou hij ook.

Lees ook:

Waterschap heeft boer, bedrijf én beheerders nodig

Natuurbeheerders, boeren en bedrijven weten wat nodig is om droge voeten te houden. Schaf hun geborgde zetels in het waterschap daarom niet af, betoogt Jan Bessembinders, beleidssecretaris milieu en circulaire economie MKB Nederland/VNO-NCW*.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden