Commentaar

Universiteiten en scholen moeten Nederlands aantrekkelijker maken

Weten voldoende scholieren wel dat je, met een bul van Nederlands op zak, ook wel iets anders kunt worden dan leraar of schrijver? Op de foto: Raymond van de Klundert, ofwel Kluun. Beeld ANP

Vijf stafmedewerkers voor vijf eerstejaars ­studenten – die situatie is niet te handhaven. En dus stopt de Vrije Universiteit Amsterdam met de ­studierichting Nederlands. De vraag is vooral: wat nu? 

Waar wereldwijd volgens cijfers van de Taalunie liefst 15.000 studenten onze taal en literatuur onder de knie willen krijgen, bevindt de studierichting zich hier in diepe crisis. De problemen van de VU staan niet op zichzelf; alle universiteiten zien het aantal eerstejaars Nederlands gestaag teruglopen; de afgelopen tien jaar halveerde het aantal tot een paar honderd. 

Tekort aan leerkrachten

De maatschappelijke gevolgen laten zich raden. Nu al is er sprake van een tekort aan leerkrachten Nederlands in het middelbaar onderwijs. Dat wordt er zeker niet beter op.

Kamerleden opperen nu dat minister van onderwijs  Van Engelshoven universiteiten moet verplichten ­Nederlands als studierichting aan te bieden. Maar is dat zinnig? Natuurlijk, de Nederlandse taal is nauw verweven met de identiteit en cultuur, maar kennelijk wordt dat door middelbare scholieren als minder belangrijk ervaren, zodra ze voor hun studiekeuze staan.

Dat studies bij gebrek aan belangstelling verdwijnen, is ook niks nieuws. Net zoals het niet nieuw is dat universiteitsbestuurders, in een poging het grote onheil af te wenden, ze laten samengaan met andere minder populaire richtingen, of ze laten opgaan in een breder studieprogramma.

Maar je kunt niet van een universiteit verwachten dat die een gezond financieel beleid voert en die tegelijkertijd in een keurslijf dwingen door een specifiek studieaanbod voor te schrijven. En wie Nederlands wil studeren, hoeft zijn heil echt niet te zoeken in een ver buitenland. Nederland telt meer universiteiten dan de VU. Al is het wel logisch dat de universiteiten hun activiteiten en studieprogramma’s op dit punt gaan coördi­neren.

Samen optrekken

Daarbij is het hun opdracht Nederlands weer aantrekkelijk te maken. Het lijkt logisch om daarbij op te trekken met de middelbare scholen. Blijkbaar vinden scholieren het vak Nederlands zoals zij dat krijgen, onvoldoende inspirerend – zoals er ook altijd discussie is over de verplichte leeslijsten. Of misschien is het hun onvoldoende bekend dat je, met een bul van Nederlands op zak, ook wel iets anders kunt worden dan leraar of schrijver?

Universiteiten moeten ook de hand in eigen boezem steken. Goede wetenschappers zijn natuurlijk belangrijk, maar goede docenten evenzo. Helaas gaat dat niet altijd samen. Maar als dat wél samen gaat, kan zo’n ­docent collegezalen gevuld krijgen. Zij zijn niet alleen magneten voor studenten, maar ook ambassadeurs van hun vak en hun universiteit.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren. Meer commentaren leest u op trouw.nl/commentaar.

Lees ook:

We wurgen de liefde voor lezen onder scholieren

Wie de literatuur verbant naar de marge, eindigt met een zielloos vak, schrijft Stevo Akkerman in zijn column.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden